Satan heeft geen dochter in de Bijbel — en helemaal geen familie

Satan heeft geen dochter in de Bijbel. Hij heeft ook geen zoon of echtgenote, geen familie van welke aard dan ook, en de Schrift zegt zo weinig over waar hij vandaan komt dat de stilte duidelijk opzettelijk is.

De Bijbel vertelt ons minder over hem dan bijna iedereen verwacht. Jezus zegt, Ik zag de Satan als een bliksem uit de hemel vallen. (Lucas 10:18)

Openbaring beschrijft een oorlog: De grote draak werd neergeworpen — de oude slang, die duivel of Satan genoemd wordt, die de hele wereld misleidt. (Openbaring 12:9)

Judas spreekt over engelen die hun positie van gezag niet bewaarden, maar hun eigen woning verlieten (Judas 6).

En in Job staat hij tussen de hemelse wezens, vraagt toestemming voordat hij iets doet, en krijgt tot twee keer toe grenzen opgelegd.

Dat is ongeveer alles wat ons verteld wordt. Er is geen biografie, geen stamboom en geen huishouden, en zelfs de naam is een titel, de aanklager, die ons vertelt wat hij doet in plaats van wie hij is.

Het idee van een dochter van Satan komt uit drie bronnen, en geen daarvan is de Schrift.

Lilith. Ze wordt vaak beschreven als Adams eerste vrouw of als een demonische moederfiguur, maar ze staat niet in de Bijbel. Het Hebreeuwse woord lilith komt slechts één keer voor, in een lijst van woestijndieren die een verwoest land bewonen (Jesaja 34:14), en vertalingen geven het weer als een nachtdier, een steenuil of een nachtvogel. De Lilith van de volledige legende ontstond later in de Joodse folklore, voornamelijk in de middeleeuwse Alfabet van Ben Sira, wat een satirische tekst is.

Middeleeuwse demonologie. De gerangschikte demonen en vorsten van de hel komen uit systemen die lang na het schrijven van de Schrift zijn samengesteld, en de bekendste lijst komt uit een verhandeling over heksenprocessen gepubliceerd in 1589. Stambomen voor duivels behoren tot dezelfde literatuur.

Fictie. Dochters van Satan zijn een vast onderdeel van horrorfilms en televisie, en de meeste zoekopdrachten naar een dochter van Satan komen daarvandaan.

Er is één plaats waar de Bijbel wel over de duivel spreekt in termen van familie, en we moeten die zorgvuldig lezen.

Jullie zijn uit je vader, de duivel, en jullie willen de begeerten van je vader doen. (Johannes 8:44)

Jezus zegt dit midden in een discussie over afkomst. De mensen tot wie hij spreekt, hebben Abraham als hun vader geclaimd, en hij antwoordt dat kinderen laten zien van wie ze zijn door op hun vader te lijken, en wat deze mensen doen lijkt in niets op Abraham.

Hij spreekt dus over hoe ze leven, zoals hetzelfde hoofdstuk duidelijk maakt, en de eerste brief van Johannes gebruikt de uitdrukking op dezelfde manier: de kinderen van God en de kinderen van de duivel zijn te onderscheiden door de vraag of ze doen wat rechtvaardig is (1 Johannes 3:10). Niemand in de Schrift stamt af van Satan. Wanneer de Bijbel op deze manier spreekt, gaat het over op wie een persoon lijkt.

De Bijbel had hem gemakkelijk een familie kunnen geven, omdat andere boeken uit die tijd dat wel deden. 1 Henoch staat vol met bij naam genoemde engelen, gerangschikte opstanden en gedetailleerde kosmologie, en het werd veel gelezen.

De bijbelschrijvers kenden dat materiaal, en voor het grootste deel kozen ze ervoor het niet te gebruiken. Wat ze ons in plaats daarvan vertellen is wat we nodig hebben om te leven: hij is echt, hij liegt, hij beschuldigt, hij is al verslagen, en wat van ons gevraagd wordt is niet om over hem te weten, maar om hem te weerstaan.

Onderwerp u dan aan God. Bied weerstand aan de duivel, en hij zal van u wegvluchten. (Jakobus 4:7)

Daarvoor hebben we geen namen, geen schema en geen stamboom nodig. De schrijvers hielden zich opzettelijk in, en verstandig ook, want een vijand die ons fascineert, leidt ons ook af.

Heeft Satan een dochter in de Bijbel?

Nee, de Schrift geeft hem geen familie van welke aard dan ook, en zegt bijna niets over waar hij vandaan komt.

Staat Lilith in de Bijbel?

Alleen het Hebreeuwse woord verschijnt, slechts één keer, in een lijst van wezens in een verwoest land (Jesaja 34:14), waar het wordt weergegeven als een nachtdier of steenuil. De Lilith-legende is latere folklore.

Wat betekent “kinderen van de duivel”?

Het betekent op hem lijken, niet van hem afstammen. In Johannes 8:44 voert Jezus een discussie over wiens gedrag mensen overnemen, en 1 Johannes 3:10 zegt dat het kenmerk is of men doet wat rechtvaardig is.

Waar komen demonenhiërarchieën vandaan?

Ze komen uit de middeleeuwse en vroegmoderne demonologie, niet uit de Schrift, en de bekendste gerangschikte lijst werd samengesteld in een verhandeling uit 1589 over heksenprocessen.