20 Bijbelverzen over geloof in moeilijke tijden

Psalm 23:4

“Al gaat mijn weg door een dal vol schaduw van de dood, ik vrees geen kwaad, want U bent bij mij; Uw stok en Uw staf, die troosten mij.”

Reflectie: In de eerste drie verzen van deze psalm van David wordt over de herder gesproken: “Hij doet mij neerliggen”, “Hij leidt mij”. Bij het dal van de schaduw van de dood draait de psalmist zich om en spreekt hem direct aan: “want U bent met mij.” De stok en de staf die hem troosten zijn van de herder zelf, en de psalm gaat verder naar een tafel die is aangericht “voor de ogen van mijn vijanden” (vers 5).

Jesaja 41:10

“Wees niet bevreesd, want Ik ben met u, wees niet verschrikt, want Ik ben uw God. Ik sterk u, ook help Ik u, ook ondersteun Ik u met Mijn rechterhand, die gerechtigheid werkt.”

Reflectie: God spreekt tot Israël, in vers 8 “mijn dienaar” en “het nageslacht van Abraham, mijn vriend” genoemd, en zegt tegen hen: “Ik heb u uitverkoren en u niet verstoten.” Het vers geeft de reden voor het niet vrezen voordat het enige belofte geeft: “want Ik ben met u… want Ik ben uw God.” Vers 13 herhaalt het beeld vanaf de andere kant, waarbij God de rechterhand van Israël vasthoudt en zegt: “Vrees niet, Ik ben degene die u helpt.”

Jesaja 43:2

“Wanneer u zult gaan door het water, Ik zal bij u zijn; en door de rivieren, zij zullen u niet overstromen; wanneer u door het vuur zult gaan, zult u niet verbranden, en de vlam zal u niet aansteken.”

Reflectie: Het vers gaat ervan uit dat Israël door de wateren zal gaan en door vuur zal lopen. Wat het belooft is dat de rivieren hen niet zullen overspoelen en de vlam hen niet zal verteren. Vers 1 geeft de grondslag daarvoor: “Vrees niet, want Ik heb u verlost; Ik heb u bij uw naam geroepen, u bent van Mij.”

Psalm 46:2-3

“God is ons een toevlucht en kracht, een hulp in benauwdheden in hoge mate gevonden. Daarom zullen wij niet vrezen, al verplaatste de aarde zich en al werden de bergen verzet naar het hart van de zee.”

Reflectie: Dit lied van de zonen van Korach schildert de aarde die zich verplaatst en bergen die in de zee vallen, en zegt “wij zullen niet vrezen”, zelfs dan. De rest van de psalm plaatst een stad met een rivier te midden van woedende naties, waar “God haar zal helpen bij het aanbreken van de morgen” (vers 5). Tweemaal beantwoordt het refrein de onrust met “De Heer van de legermachten is met ons”, en vers 10 geeft Gods eigen woorden: “Wees stil en weet dat Ik God ben.”

Psalm 34:18-19

“De rechtvaardigen roepen en de HEERE hoort, en Hij verlost hen uit al hun benauwdheden. De HEERE is nabij de gebrokenen van hart en Hij verlost de verbrijzelden van geest.”

Reflectie: Het opschrift verbindt deze psalm met de tijd dat David “zich anders voordeed voor Abimelech” en werd verdreven. De psalmist zegt in vers 6: “Deze ellendige riep en de Heer hoorde hem en verloste hem uit al zijn benauwdheden.” Vers 19 houdt beide helften in het oog: “Vele zijn de tegenslagen van de rechtvaardige, maar de Heer verlost hem uit die alle.” De rechtvaardigen worden niet gespaard voor tegenslagen, en er wordt gezegd dat de Heer nabij is voor de gebrokenen van hart en de verslagenen van geest.

Psalm 62:5-8

“Alleen bij God is mijn ziel stil, van Hem is mijn heil. Hij alleen is mijn rots en mijn heil, mijn burcht; ik zal niet wankelen. Bij God is mijn heil en mijn eer; de rots van mijn kracht, mijn toevlucht is in God. Vertrouw op Hem te allen tijde, o volk; stort uw hart uit voor Zijn aangezicht; God is voor ons een toevlucht.”

Reflectie: Verzen 3-4 van deze psalm beschrijven mannen die “een man aanvallen om hem neer te slaan, als een hellende muur, een wankelende omheining” en “met hun mond zegenen, maar innerlijk vervloeken” (verzen 3-4). Verzen 5-6 herhalen de openingsregels van de psalm bijna woord voor woord, maar waar vers 2 zegt “ik zal niet al te zeer wankelen”, laat vers 6 “al te zeer” weg. Vers 8 keert zich van de eigen ziel van de psalmist naar het volk: “Vertrouw op Hem te allen tijde, o volk; stort uw hart uit voor Zijn aangezicht.”

Klaagliederen 3:22-23

“De goedertierenheid van de HEERE is het, dat wij niet omgekomen zijn, want Zijn barmhartigheden houden niet op. Elke morgen zijn ze nieuw; groot is Uw trouw.”

Reflectie: Het hoofdstuk opent met een lange klacht waarin de spreker zegt dat God “mijn beenderen heeft gebroken”, “mijn gebed buiten gesloten” en “mij in duisternis heeft doen wonen”. In vers 18 zegt hij: “Mijn uithoudingsvermogen is vergaan; evenzo mijn hoop van de Heer.” Vers 21 keert zich met “Maar dit zal ik mij ter harte nemen, daarom hoop ik”, en deze twee verzen zijn wat hij zich ter harte neemt. Niets in zijn omstandigheden is veranderd tussen vers 18 en vers 22; verzen 31-32 voegen eraan toe dat “de Heer niet voor eeuwig zal verstoten, want, hoewel Hij smart veroorzaakt, zal Hij Zich ontfermen.”

Habakkuk 3:17-18

“Al zal de vijgenboom niet bloeien, en zal er geen opbrengst aan de wijnstokken zijn, de vrucht van de olijfboom zal tegenvallen en de velden zullen geen voedsel voortbrengen, het kleinvee zal uit de kooi verdwenen zijn en er zal geen rund in de stallen zijn, toch zal ik in de HEERE van vreugde opspringen, ik zal mij verheugen in de God van mijn heil.”

Reflectie: Hoofdstuk 3 heeft als opschrift “Een gebed van de profeet Habakuk.” In vers 16 beeft hij terwijl hij wacht “op de dag van benauwdheid om over het volk te komen dat ons overvalt.” Hij somt vervolgens de vijgenboom, wijnstok, olijfboom, het veld, de kudde en het vee op, en zegt dat hij zich in de Heer zal verheugen, zelfs als ze allemaal falen. Vers 19 benoemt waarin hij zich verheugt: “God, de Heer, is mijn kracht.”

1 Petrus 5:6-7

“Verneder u dan onder de krachtige hand van God, opdat Hij u op Zijn tijd verhoogt. Werp al uw zorgen op Hem, want Hij zorgt voor u.”

Reflectie: Het werpen van zorgen op God komt in dezelfde zin voor als het bevel om u te vernederen “onder de krachtige hand van God”, en de gegeven reden is “want Hij zorgt voor u.” De volgende verzen benoemen de druk: de duivel “gaat rond als een brullende leeuw”, en de lezers moeten hem weerstaan “vast in het geloof, wetende dat hetzelfde lijden ook aan uw broederschap in de wereld wordt opgelegd.” Vers 10 belooft dat God hen zal herstellen en versterken “nadat u voor een korte tijd geleden hebt.”

Filippenzen 4:13

“Ik vermag alle dingen door Christus, Die mij kracht geeft.”

Reflectie: Paulus schrijft dit vanuit de gevangenis (Filippenzen 1:13) terwijl hij de Filippenzen bedankt voor een geschenk. De “alle dingen” van dit vers zijn die uit vers 12: “overvloed en honger, rijkdom en gebrek.” Hij zegt dat hij “geleerd heeft, in welke omstandigheden ik ook verkeer, tevreden te zijn”, en in vers 14 noemt hij zijn situatie nog steeds “mijn verdrukking”.

Jakobus 1:2-4

“Acht het enkel vreugde, mijn broeders, wanneer u in allerlei verzoekingen terechtkomt, want u weet dat de beproeving van uw geloof volharding teweegbrengt. Maar laat de volharding haar volkomen werk hebben, opdat u volmaakt en in alles oprecht bent en in niets tekortschiet.”

Reflectie: Jakobus schrijft aan “de twaalf stammen in de verstrooiing” en noemt beproevingen een “beproeving van uw geloof” die volharding voortbrengt. Vers 5 zegt tegen iedereen die wijsheid tekortkomt om God te vragen, en om “in geloof te vragen, zonder enige twijfel.” Vers 12 benoemt waar de volharding toe leidt: “Zalig is de man die in beproeving volhardt, want als hij beproefd gebleken is, zal hij de kroon van het leven ontvangen.”

Romeinen 5:3-5

“En niet alleen dat, maar wij roemen ook in de verdrukkingen, omdat wij weten dat de verdrukking volharding teweegbrengt, en de volharding beproefdheid, en de beproefdheid hoop. En de hoop beschaamt niet, omdat de liefde van God in onze harten uitgestort is door de Heilige Geest, Die ons gegeven is.”

Reflectie: Het verheugen in lijden volgt uit de verzen 1-2: degenen die “uit geloof gerechtvaardigd” zijn, hebben vrede met God en “verheugen zich in de hoop op de heerlijkheid van God.” Paulus legt vervolgens een keten van lijden naar volharding naar karakter naar hoop. Hoop “beschaamt niet”, zegt hij, “omdat de liefde van God in onze harten is uitgestort door de Heilige Geest.”

2 Korintiërs 4:17-18

“Want onze lichte verdrukking van een ogenblik bewerkt voor ons een allesovertreffend eeuwig gewicht van heerlijkheid, daar wij niet kijken naar de dingen die men ziet, maar naar de dingen die men niet ziet. Want de dingen die men ziet zijn tijdelijk, maar de dingen die men niet ziet zijn eeuwig.”

Reflectie: Paulus noemt de verdrukking “licht” en “van een ogenblik” nadat hij deze in de verzen 8-9 heeft beschreven: “in alles verdrukt, maar niet in het nauw gebracht; met twijfelmoed, maar niet vertwijfeld; vervolgd, maar niet verlaten; neergeworpen, maar niet omgekomen.” Vers 16 zegt “onze uiterlijke mens vervalt” terwijl “onze innerlijke mens van dag tot dag vernieuwd wordt.” In vers 13 beschrijft hij dit als “dezelfde geest van het geloof” als de psalmist die schreef: “Ik heb geloofd, daarom heb ik gesproken.”

2 Korintiërs 1:3-4

“Gezegend zij de God en Vader van onze Heere Jezus Christus, de Vader van de barmhartigheden en de God van alle vertroosting, Die ons vertroost in al onze verdrukking, zodat wij hen kunnen vertroosten die in allerlei verdrukking zijn, met de vertroosting waarmee wijzelf door God vertroost worden.”

Reflectie: Een paar verzen later vertelt Paulus hoe zwaar de beproeving was: in Azië waren hij en zijn metgezellen "zo zwaar belast boven onze kracht dat wij zelfs aan ons leven wanhoopten" (vers 8). Hij zegt dat dit gebeurde "opdat wij niet op onszelf zouden vertrouwen, maar op God, die de doden opwekt" (vers 9). De troost die hij ontvangt, is bedoeld om doorgegeven te worden, zodat hij "hen die in allerlei verdrukking zijn" kan troosten.

Hebreeën 11:1

“Het geloof nu is de zekerheid van de dingen die men hoopt, en het bewijs van de dingen die men niet ziet.”

Reflectie: De brief heeft de lezers zojuist herinnerd aan de dagen dat zij "een zware strijd met lijden hebben doorstaan" en "met blijdschap de beroving van uw bezit hebben aanvaard", en hen aangespoord hun vrijmoedigheid niet weg te werpen (Hebreeën 10:32-35). Hoofdstuk 11 definieert vervolgens het geloof en somt degenen op die erdoor leefden. De laatste verzen bevatten mensen die werden gemarteld, gegeseld, gevangengezet en gedood, en van hen allen wordt gezegd dat zij "niet verkregen wat beloofd was" (11:39).

Romeinen 8:28

“En wij weten dat voor hen die God liefhebben, alle dingen meewerken ten goede, voor hen die naar Zijn voornemen geroepen zijn.”

Reflectie: Paulus heeft zojuist gezegd dat "het lijden van de tegenwoordige tijd niet opweegt tegen de heerlijkheid die aan ons geopenbaard zal worden" (vers 18) en dat "de Geest ons in onze zwakheid helpt" wanneer "wij niet weten wat wij bidden zullen zoals het behoort" (vers 26). Het volgende vers zegt dat degenen die Hij van tevoren kende, Hij "voorbestemd heeft om aan het beeld van Zijn Zoon gelijkvormig te zijn."

Romans 8:35-39

"Wie zal ons scheiden van de liefde van Christus? Verdrukking, of benauwdheid, of vervolging, of honger, of naaktheid, of gevaar, of zwaard? Zoals geschreven staat: 'Om U worden wij de hele dag gedood; wij worden beschouwd als slachtschapen.' Nee, in dit alles zijn wij meer dan overwinnaars door Hem die ons heeft liefgehad. Want ik ben ervan overtuigd dat noch dood, noch leven, noch engelen, noch overheden, noch krachten, noch tegenwoordige, noch toekomstige dingen, noch hoogte, noch diepte, noch enig ander schepsel ons zal kunnen scheiden van de liefde van God in Christus Jezus, onze Heere."

Reflectie: De lijst van verdrukking, benauwdheid, vervolging, honger, naaktheid, gevaar en zwaard beschrijft wat gelovigen daadwerkelijk kunnen lijden, en Paulus onderbouwt dit met Psalm 44:23: "wij worden beschouwd als slachtschapen." Zijn antwoord is dat "wij in dit alles meer dan overwinnaars zijn door Hem die ons heeft liefgehad." De uiteindelijke lijst reikt van dood en leven tot "enig ander schepsel."

Johannes 16:33

“Deze dingen heb Ik tot u gesproken, opdat u in Mij vrede zult hebben. In de wereld zult u verdrukking hebben, maar heb goede moed: Ik heb de wereld overwonnen.”

Reflectie: Jezus zegt dit tegen Zijn discipelen vlak nadat Hij hen heeft verteld dat zij verstrooid zullen worden en Hem alleen zullen laten, en voegt eraan toe: "En toch ben Ik niet alleen, want de Vader is met Mij" (vers 32). Het vers plaatst vrede "in Mij" naast verdrukking "in de wereld", en de reden om goede moed te hebben is een overwinning waar Jezus over spreekt als reeds behaald: "Ik heb de wereld overwonnen."

Jeremia 29:11

“Ik immers, Ik ken de gedachten die Ik over u koester, spreekt de HEERE. Het zijn gedachten van vrede en niet van onheil, namelijk om u toekomst en hoop te geven.”

Reflectie: Deze belofte maakt deel uit van een brief die Jeremia vanuit Jeruzalem stuurde naar de mensen die Nebukadnezar in ballingschap naar Babel had gevoerd. In dezelfde brief wordt hen opgedragen huizen te bouwen, tuinen te planten, te trouwen en "zoek de vrede van de stad waarheen Ik u in ballingschap heb weggevoerd" (verzen 5-7), en vers 10 zegt dat de terugkeer zal komen "wanneer voor Babel zeventig jaren voorbij zijn." De verzen 12-14 voegen eraan toe dat zij God zullen zoeken en vinden, en dat Hij hen zal terugbrengen naar de plaats vanwaar Hij hen had weggevoerd.

Openbaring 21:4

“Hij zal alle tranen van hun ogen afwissen, en de dood zal er niet meer zijn, noch rouw, noch geklaag, noch moeite zal er meer zijn, want de eerste dingen zijn voorbijgegaan.”

Reflectie: Johannes hoort dit vanaf de troon nadat hij "een nieuwe hemel en een nieuwe aarde" en de heilige stad van God neer zag dalen. Het vers ervoor zegt "de tabernakel van God is bij de mensen", dus het einde van tranen komt doordat God onder Zijn volk woont. Vers 5 voegt eraan toe: "Zie, Ik maak alle dingen nieuw," en Johannes krijgt de opdracht het op te schrijven "want deze woorden zijn waarachtig en betrouwbaar."