19 Bijbelverzen over schaamte



  • Genesis 2:25 zegt dat de eerste man en vrouw “zich niet schaamden”; nadat ze van de boom hadden gegeten, verborgen ze zich, en Adam noemde angst en naaktheid als zijn redenen (Genesis 3:10).
  • Ezra 9:6 koppelt schaamte aan werkelijke schuld, terwijl Psalm 44 schaamte beschrijft die over een volk kwam dat “niet ontrouw” was geweest aan Gods verbond.
  • Jesaja 54:4 belooft dat Sion de schaamte van haar jeugd zal vergeten, en Jesaja 61:7 belooft een dubbel deel in plaats van schaamte.
  • Romeinen 10:11 en 1 Petrus 2:6 citeren beide de steen in Sion uit Jesaja 28:16: wie op hem vertrouwt, “zal nooit beschaamd worden.”
  • Hebreeën 12:2 zegt dat Jezus het kruis verdroeg en “de schande niet achtte”, en Markus 8:38 waarschuwt dat de Zoon des mensen zich zal schamen voor iedereen die zich voor hem schaamt.

De Bijbel behandelt schaamte zowel als de reactie op werkelijk wangedrag als als een schande die anderen een persoon aandoen, en belooft dat degenen die op God vertrouwen niet beschaamd zullen worden.

In Eden “schaamden” de man en de vrouw “zich niet” (Genesis 2:25) totdat ze van de boom aten en zich verborgen (Genesis 3:10). Ezra 9:6 is een gebed van een man die “te beschaamd en te schande” is om zijn gezicht op te heffen, terwijl Psalm 44:15 een volk beschrijft dat met schaamte bedekt is, hoewel het “niet ontrouw” was geweest aan Gods verbond. De profeten beloven dat schaamte vergeten en uitgewisseld zal worden (Jesaja 54:4, Jesaja 61:7), Romeinen 10:11 herhaalt dat “ieder die in hem gelooft, nooit beschaamd zal worden”, en Hebreeën 12:2 zegt dat Jezus het kruis verdroeg en “de schande niet achtte”.

Schaamte in de tuin

Genesis 2:25

“Adam en zijn vrouw waren beiden naakt, en zij schaamden zich niet.”

Reflectie: Dit vers sluit het verslag van de eerste man en vrouw af, direct na de regel “zij zullen tot één vlees zijn” (2:24). Ze zijn naakt en schamen zich niet. Het volgende hoofdstuk keert terug naar dezelfde naaktheid om te laten zien wat er veranderde nadat ze van de boom hadden gegeten.

Genesis 3:10

“Hij antwoordde: ‘Ik hoorde U in de tuin en ik werd bevreesd, want ik was naakt; daarom verborg ik mij.’”

Reflectie: Nadat ze van de vrucht hadden gegeten, “werden de ogen van beiden geopend en zij merkten dat zij naakt waren” (3:7); ze naaiden vijgenbladeren aan elkaar en verborgen zich tussen de bomen. Adam noemt angst en naaktheid als zijn redenen om zich te verbergen. God antwoordt met twee vragen: “Wie heeft u verteld dat u naakt bent?” en “Hebt u gegeten van de boom waarvan Ik u geboden had niet te eten?” (3:11).

Schaamte die volgt op wangedrag

Ezra 9:6

“Mijn God, ik ben te beschaamd en te schande om mijn gezicht naar U op te heffen, want onze ongerechtigheden zijn boven ons hoofd gegroeid en onze schuld is tot aan de hemel gereikt.”

Reflectie: Ezra had zijn tuniek en mantel gescheurd, haar van zijn hoofd en baard getrokken en zat verbijsterd neer (9:3). Degenen die beefden voor Gods woorden verzamelden zich om hem heen “vanwege deze trouweloosheid van de ballingen” (9:4). Bij het avondoffer viel hij op zijn knieën en bad deze woorden. Hij zegt “onze zonden”, waarbij hij zichzelf onder de schuldigen rekent, en in vers 7 voert hij de schuld terug tot “de dagen van onze voorvaders”.

Spreuken 13:18

“Wie tucht verwerpt, komt tot armoede en schande, maar wie correctie ter harte neemt, wordt geëerd.”

Reflectie: Het spreekwoord stelt schaamte tegenover eer. Armoede en schaamte komen over degene die tucht negeert; eer komt degene toe die correctie aanvaardt.

Schaamte die anderen mensen opleggen

Psalm 44:16

“De hele dag door leef ik in schande en mijn gezicht is bedekt met schaamte.”

Reflectie: Een psalm van de zonen van Korach, uitgesproken voor het volk na een nederlaag: “U deed ons achteruitwijken voor de vijand” (44:10), en “U hebt ons tot een spreekwoord gemaakt onder de volken” (44:14). De schaamte komt “door de woorden van wie mij smaadt en lastert” (44:16). De psalm benadrukt vervolgens dat het volk niets had gedaan om dit te verdienen: “Dit alles is over ons gekomen, hoewel wij U niet vergeten waren; wij waren niet ontrouw aan Uw verbond” (44:17).

Psalm 69:20-21

“U weet hoe ik gesmaad, te schande gezet en vernederd word; al mijn vijanden zijn voor U. Smaad heeft mijn hart gebroken en mij hulpeloos achtergelaten; ik zocht naar medelijden, maar er was er geen, naar troosters, maar ik vond er geen.”

Reflectie: David, die wegzinkt “in de diepe modder” (69:2), wordt omringd door degenen “die mij zonder reden haten” (69:4). Hij erkent zijn dwaasheid tegenover God in vers 5, maar zegt dat de smaad die hij nu draagt “om Uwentwil” is (69:7), omdat “ijver voor Uw huis mij verteert” (69:9). In deze twee verzen vertelt hij God dat God de schande al kent, en dat hij zocht naar troosters en er geen vond. De volgende regel luidt: “Zij gaven mij gal als voedsel en voor mijn dorst lieten zij mij azijn drinken.”

Gods belofte om schaamte weg te nemen

Jesaja 54:4

“Wees niet bevreesd, want u zult niet beschaamd worden. Wees niet bevreesd voor schande, want u zult niet te schande worden. U zult de schande van uw jeugd vergeten en niet meer denken aan de smaad van uw weduwschap.”

Reflectie: God spreekt Sion aan als een onvruchtbare vrouw (54:1) en als “een verlaten vrouw, bedroefd van geest” (54:6). De belofte noemt twee soorten schaamte, die van haar jeugd en de smaad van haar weduwschap, en zegt dat beide vergeten zullen worden. Vers 5 geeft de reden: “Want uw Maker is uw Man.”

Isaiah 61:7

“In plaats van uw schaamte zult u een dubbel deel ontvangen, en in plaats van schande zult u zich verheugen in uw erfdeel. Daarom zult u in uw land een dubbel deel bezitten en eeuwige vreugde zal voor u zijn.”

Reflectie: De spreker van Jesaja 61 is gezalfd “om een blijde boodschap te brengen aan de zachtmoedigen” en “om allen die treuren te troosten” (61:1-2). Het hoofdstuk somt uitwisselingen op: “een hoofdsieraad in plaats van as, vreugdeolie in plaats van rouw” (61:3). Vers 7 voegt schaamte en schande toe aan de lijst, vervangen door een dubbel deel en een erfdeel.

Joël 2:26-27

“U zult volop eten en verzadigd worden, en u zult de naam van de HEERE, uw God, prijzen, Die wonderen voor u verricht heeft; mijn volk zal nooit meer beschaamd worden. Dan zult u weten dat Ik in het midden van Israël ben, dat Ik de HEERE, uw God, ben en niemand anders; mijn volk zal nooit meer beschaamd worden.”

Reflectie: Deze verzen volgen op Gods belofte om “u de jaren te vergoeden die de sprinkhaan gegeten heeft” (2:25). De schaamte behoort toe aan een volk wiens oogst was vernietigd, en het antwoord is voedsel: “U zult volop eten en verzadigd worden.” De regel “mijn volk zal nooit meer beschaamd worden” wordt twee keer gezegd, eenmaal na de oogst en eenmaal nadat het volk weet dat God in Israël is.

Zefanja 3:19

“Op die tijd zal Ik afrekenen met allen die u onderdrukten. Ik zal de kreupelen redden, Ik zal de ballingen verzamelen. Ik zal hen lof en eer geven in elk land waar zij schaamte hebben geleden.”

Reflectie: Tegen het einde van Sefanja spreekt God tot Jeruzalem over de kreupelen en de ballingen. Zij leden schaamte “in elk land”, en de belofte is lof en eer in diezelfde landen. Vers 20 herhaalt het: “Ik zal u tot een naam en tot lof maken onder alle volken van de aarde, wanneer Ik uw gevangenen voor uw ogen laat terugkeren.”

Vertrouwen dat niet beschaamd wordt

Psalm 25:3

“Niemand die op U hoopt, zal ooit beschaamd worden, maar schaamte zal komen over hen die zonder reden verraderlijk zijn.”

Reflectie: In vers 2 vraagt David voor zichzelf: “laat mij niet beschaamd worden, laat mijn vijanden niet over mij triomferen”, waarbij hij schaamte koppelt aan nederlaag voor zijn vijanden. Vers 3 verbreedt het verzoek tot een uitspraak over iedereen die op God hoopt. De tweede helft keert de schaamte tegen “hen die trouweloos zijn zonder reden.”

Psalm 34:6

“Degenen die naar Hem opzien, stralen; hun gezichten worden nooit bedekt met schaamte.”

Reflectie: De kop plaatst de psalm nadat David deed alsof hij krankzinnig was voor Abimelech en werd weggejaagd. Vers 4 zegt dat God “mij uit al mijn angsten heeft verlost,” en vers 6 noemt David “deze arme man” naar wie de Heer luisterde. Psalm 44:16 gebruikt hetzelfde beeld van een gezicht bedekt met schaamte voor de schande van de natie.

Romeinen 10:11

“Zoals de Schrift zegt: ‘Ieder die in Hem gelooft, zal nooit beschaamd worden.’”

Reflectie: Paulus legt uit dat wie belijdt dat “Jezus de Heer is” en gelooft dat God hem uit de dood heeft opgewekt, gered zal worden (10:9). De regel die hij citeert is degene die 1 Petrus 2:6 geeft met de opening: “Zie, Ik leg in Sion een steen,” uit Jesaja 28:16, waar de NIV vertaalt met “zal nooit beschaamd uitkomen.” Vers 12 geeft de reden waarom de belofte voor iedereen geldt: “Want er is geen onderscheid tussen Jood en Griek.”

Romeinen 5:5

“En hoop beschaamt ons niet, omdat Gods liefde in onze harten is uitgestort door de Heilige Geest, die aan ons is gegeven.”

Reflectie: Paulus zet in de verzen 3 en 4 een keten uiteen: lijden brengt volharding voort, volharding brengt karakter voort, en karakter brengt hoop voort. Hoop die ons niet beschaamd doet staan, is hoop die niet als leeg zal worden ontmaskerd. De reden die Paulus geeft is al aanwezig: Gods liefde “is in onze harten uitgestort door de Heilige Geest.”

Jezus, het kruis en je schamen voor het evangelie

Hebreeën 12:2

“Terwijl wij het oog gericht houden op Jezus, de Leidsman en Voleinder van het geloof. Hij heeft, om de vreugde die Hem in het vooruitzicht was gesteld, het kruis verdragen en de schande veracht, en zit nu aan de rechterhand van de troon van God.”

Reflectie: De “grote wolk van getuigen” in 12:1 zijn de mensen die in Hebreeën 11 worden genoemd als voorbeelden van geloof. Kruisiging droeg zijn eigen schande met zich mee; Galaten 3:13 citeert het oordeel van de wet daarover: “Vervloekt is eenieder die aan een paal hangt.” Jezus verdroeg het kruis en “verachtte de schande,” door het niet zwaarder te laten wegen dan de vreugde die hem in het vooruitzicht was gesteld. Vers 3 zegt tegen de lezers dat ze hem moeten beschouwen “opdat u niet vermoeid raakt en de moed verliest.”

Marcus 8:38

“Want wie zich voor Mij en Mijn woorden schaamt in dit overspelige en zondige geslacht, voor hem zal de Zoon des mensen Zich ook schamen wanneer Hij komt in de heerlijkheid van Zijn Vader met de heilige engelen.”

Reflectie: Jezus zegt dit vlak nadat hij voor het eerst onderwijst dat de Mensenzoon “veel moet lijden en verworpen worden” en gedood moet worden (8:31), en nadat hij de menigte heeft opgeroepen om “zijn kruis op te nemen en mij te volgen” (8:34). De waarschuwing gaat over het zich schamen voor Jezus en zijn woorden “in dit overspelige en zondige geslacht,” en de Mensenzoon zal zich voor die persoon schamen wanneer hij komt in de heerlijkheid van zijn Vader.

Romeinen 1:16

“Want ik schaam mij niet voor het evangelie van Christus, want het is een kracht van God tot zaligheid voor ieder die gelooft, eerst voor de Jood en ook voor de Griek.”

Reflectie: Paulus geeft zijn reden om zich niet te schamen in wat het evangelie doet: het is “de kracht van God tot behoud voor ieder die gelooft.” Vers 17 vervolgt dat in het evangelie “de gerechtigheid van God geopenbaard wordt.”

2 Timoteüs 1:12

“Daarom onderga ik ook dit lijden. Maar ik schaam mij niet, want ik weet in wie ik geloofd heb, en ik ben ervan overtuigd dat Hij bij machte is het pand dat aan mij toevertrouwd is, te bewaren tot die dag.”

Reflectie: Paulus schrijft als gevangene van de Heer en heeft zojuist tegen Timotheüs gezegd: “schaam u niet voor het getuigenis van onze Heer, noch voor mij, zijn gevangene” (1:8). Hier geeft hij zijn eigen grond om zich niet te schamen voor zijn lijden: hij kent degene in wie hij geloofd heeft. Een paar verzen later zegt hij dat iedereen in de provincie Asia hem heeft verlaten, terwijl Onesiforus “zich niet voor mijn ketenen schaamde” (1:16).

1 Johannes 2:28

“En nu, kleine kinderen, blijf in Hem, opdat wij, wanneer Hij zal verschijnen, vrijmoedigheid hebben en bij Zijn komst niet beschaamd van Hem vandaan zullen gaan.”

Reflectie: Johannes heeft geschreven over “degenen die u proberen te misleiden” (2:26) en vertelt zijn lezers om in Christus te blijven. De schaamte waar het hier om gaat, hoort bij de dag dat Christus verschijnt: degenen die in hem blijven, zullen “met vrijmoedigheid en onbeschaamd voor hem staan bij zijn komst,” hetzelfde moment waar Marcus 8:38 over spreekt.

Een vers voor hoe je je voelt

Kies hoe je je vandaag voelt en lees een vers uit de Bijbel.

Ik voel me
beschaamd

Hoe voel je je? Kies er zoveel als passen.

Zorgen
Uitgeput
Pijn
Tevreden
Wissen

Vrees niet, want gij zult niet beschaamd worden, en word niet schaamrood, want gij zult niet te schande worden; maar gij zult de schaamte uwer jonkheid vergeten, en den smaad uws weduwschaps zult gij niet meer gedenken.

Jesaja 54:4 De Heilige Schrift 1917

Van onze pagina: 19 Bijbelverzen over schaamte

Elke week een vers

Twaalf weken lang één e-mail per week: een vers, de Bijbel waaruit het komt en een regel erover. Afmelden met één klik.

Bewaar dit voor een andere dag. ‘Een vers voor hoe je je voelt’ heeft een eigen pagina, met onze verzen voor elk gevoel.

Bijbeltekst: De Heilige Schrift 1917.

Schaamte met schuld en schaamte zonder schuld

Ezra 9:6 plaatst schaamte en schuld in één zin: Ezra is “te beschaamd en te schande” omdat “onze schuld tot aan de hemel is gereikt.” Psalm 44 scheidt ze en beschrijft een natie die bedekt is met schaamte terwijl ze niet ontrouw was aan het verbond. Psalm 69 bevat beide: David geeft toe “mijn schuld is voor u niet verborgen” (69:6) en zegt dat de smaad die hij draagt “om uwentwil” is (69:8). Ezra 9:6 en Psalm 69:20-21 zijn beide tot God gericht.




Reacties

Een reactie plaatsen

Share to...