De Bijbel zegt dat het huidige tijdperk zal eindigen met de wederkomst van Jezus Christus, de opstanding van de doden, het oordeel en een nieuwe schepping, op een dag die niemand kent. De belangrijkste passages zijn Jezus' onderwijs op de Olijfberg (Mattheüs 24; Lukas 21), 1 Tessalonicenzen 4:16-17, 1 Korintiërs 15:52-53 en Openbaring 21:1-4.
Naast de voorspellingen staan instructies voor de tussentijd: “waak dan” (Mattheüs 24:42), “wees nuchter en waakzaam” (1 Petrus 4:7), “wees geduldig” (Jakobus 5:8).
Wat Jezus en de apostelen zeiden dat eerst zou gebeuren

Mattheüs 24:6-8
“En u zult horen van oorlogen en geruchten van oorlogen. Pas op, word niet verschrikt, want al die dingen moeten gebeuren, maar het einde is er nog niet. Want het ene volk zal tegen het andere volk opstaan, en het ene koninkrijk tegen het andere koninkrijk; en er zullen hongersnoden zijn en aardbevingen in verscheidene plaatsen. Maar al die dingen zijn nog maar het begin van de weeën.”
Reflectie: Jezus heeft zojuist gezegd dat er van de tempel geen steen op de andere zal blijven, en op de Olijfberg vragen de discipelen: “Wanneer zal dat zijn, en wat is het teken van uw komst en van de voleinding van de wereld?” (Mattheüs 24:3). Zijn eerste antwoord is een waarschuwing om niet misleid te worden door mensen die beweren de Christus te zijn (vers 4-5), en vervolgens een waarschuwing tegen ongerustheid: oorlogen, hongersnoden en aardbevingen zijn “het begin van de weeën”, en “het einde is er nog niet”. Vers 14 benoemt wat er aan het einde voorafgaat: “dit Evangelie van het Koninkrijk zal in heel de wereld gepredikt worden tot een getuigenis voor alle volken, en dan zal het einde komen.”

Lukas 21:25-26
“En er zullen tekenen zijn in zon en maan en sterren, en op de aarde radeloosheid onder de volken door het gebulder van de zee en de golven, terwijl mensen bezwijken van angst en verwachting van de dingen die de wereld zullen overkomen. Want de krachten van de hemelen zullen wankelen.”
Reflectie: Lukas tekent dezelfde rede op, ook naar aanleiding van gesprekken over de tempelstenen (Lukas 21:5-7). Na de tekenen aan de hemel en de benauwdheid onder de volken, zegt vers 27: “zij zullen de Zoon des mensen zien komen in een wolk, met grote kracht en heerlijkheid”, en vers 28 vertelt de discipelen hoe ze die gebeurtenissen moeten tegemoet treden: “richt u op en hef uw hoofd op, want uw verlossing is nabij.” Dezelfde gebeurtenissen die mensen doen “bezwijken van vrees” zijn voor de discipelen een teken dat de verlossing nabij is.

2 Timotheüs 3:1-5
“Maar weet dit, dat in de laatste dagen zware tijden zullen aanbreken. Want de mensen zullen zelfzuchtig zijn, geldgierig, pochers, hoogmoedig, lasteraars, hun ouders ongehoorzaam, ondankbaar, onheilig, zonder natuurlijke liefde, onverzoenlijk, kwaadsprekers, onmatig, wreed, zonder liefde voor het goede, verraders, roekeloos, verwaand, meer liefhebbers van genot dan liefhebbers van God. Zij hebben een schijn van godsvrucht, maar hebben de kracht ervan verloochend.”
Reflectie: Paulus schrijft aan Timotheüs over “de laatste dagen”, en de lijst eindigt met mensen die er religieus uitzien: ze hebben “een schijn van godsvrucht, maar de kracht ervan verloochend”. De volgende verzen beschrijven hoe sommigen van hen huizen binnendringen en de waarheid tegenstaan, zoals Jannes en Jambres Mozes tegenstonden. Paulus’ instructie aan Timotheüs is direct: “Vermijd zulke mensen”, en vers 9 voegt eraan toe dat “zij niet veel verder zullen komen”.

2 Petrus 3:3-4
“…wetende dit allereerst, dat er in de laatste dagen spotters zullen komen met hun spotternij, die naar hun eigen zondige begeerten wandelen. Zij zullen zeggen: ‘Waar is de belofte van Zijn komst? Want sinds de vaderen ontslapen zijn, blijven alle dingen zoals zij vanaf het begin van de schepping waren.’”
Reflectie: De spotters argumenteren vanuit het feit dat er niets veranderd is sinds “de vaderen ontslapen zijn”. Petrus antwoordt in de volgende verzen: de wereld werd ooit door Gods woord met water overspoeld, “bij de Heere is één dag als duizend jaar”, en “de Heere vertraagt de belofte niet (zoals sommigen dat als traagheid beschouwen), maar Hij is geduldig met ons, omdat Hij niet wil dat enigen verloren gaan, maar dat allen tot bekering komen” (2 Petrus 3:8-9). De vertraging waar de spotters mee spotten, is in Petrus’ antwoord Gods geduld.
De dag die niemand kan dateren

1 Thessalonicenzen 5:2-3
“Want u weet zelf heel goed dat de dag van de Heere komt als een dief in de nacht. Want wanneer zij zullen zeggen: Er is vrede en veiligheid, dan zal een onverwacht verderf hun overkomen, zoals de barensweeën een zwangere vrouw, en zij zullen het beslist niet ontvluchten.”
Reflectie: Paulus vertelt de Thessalonicenzen dat ze niets geschreven hoeven te krijgen over “de tijden en de gelegenheden” (vers 1), omdat ze al weten dat de dag van de Heere komt als een dief in de nacht. De vergelijking met weeën wijst op iets plotselings en onvermijdelijks zodra het begint. Vers 4 scheidt vervolgens de gelovigen van degenen die overvallen worden: “u bent niet in duisternis, broeders, dat die dag u als een dief zou overvallen”, en vers 6 trekt de conclusie: “laten wij dan niet slapen zoals de anderen, maar laten wij waakzaam en nuchter zijn.”

Mattheüs 24:42-44
“Wees dan waakzaam, want u weet niet op welke dag uw Heere komen zal. Maar weet dit: als de heer des huizes geweten had in welke nachtwaak de dief zou komen, dan zou hij waakzaam geweest zijn en niet toegelaten hebben dat in zijn huis ingebroken werd. Daarom moet ook u bereid zijn, want op een uur dat u het niet verwacht, zal de Zoon des mensen komen.”
Reflectie: Vóór dit bevel zegt Jezus: “die dag en dat uur is aan niemand bekend, ook niet aan de engelen in de hemel, maar alleen aan Mijn Vader” (Mattheüs 24:36). Hij vergelijkt Zijn komst met de dagen van Noach, toen mensen doorgingen met eten, drinken en trouwen “en zij het niet merkten totdat de zondvloed kwam”. Een huiseigenaar die het uur van de dief wist, zou wakker blijven; omdat het uur onbekend is, moeten de discipelen elk uur gereed zijn.

Lukas 21:34
“Maar wees op uw hoede dat uw hart niet op enig moment bezwaard wordt door roes en dronkenschap en zorgen van het dagelijks leven, en dat die dag u niet onverwachts overkomt als een strik.”
Reflectie: Lukas’ verslag van de rede eindigt met deze waarschuwing. Het gevaar dat wordt genoemd omvat uitspattingen, “roes van dronkenschap”, en ook de alledaagse “zorgen van het leven”. Vers 35 zegt dat die dag “als een strik zal komen over allen die op het hele oppervlak van de aarde wonen”, en vers 36 geeft het middel: “waak dan te allen tijde en bid dat u waardig geacht zult worden om al die dingen die gebeuren zullen, te ontvluchten, en om te kunnen bestaan voor de Zoon des mensen.”
Hoe gelovigen wordt verteld te wachten

1 Petrus 4:7-8
“Het einde van alle dingen is nabij. Wees daarom bezonnen en nuchter in de gebeden. Maar heb bovenal vurige liefde voor elkaar, want de liefde zal een menigte van zonden bedekken.”
Reflectie: Petrus trekt instructies direct uit de stelling dat “het einde van alle dingen nabij is”. De eerste betreft het gebed: zelfbeheersing en een nuchtere geest dienen “het belang van uw gebeden”. Wat hij “boven alles” stelt, is vurige liefde voor elkaar, met een regel uit Spreuken 10:12: “liefde bedekt een menigte van zonden.”

Jakobus 5:8
“Wees ook u geduldig. Versterk uw hart, want de komst van de Heere is nabij.”
Reflectie: Jakobus vergelijkt het wachten met een landman die wacht op “de vroege en de late regen” vóór de oogst (Jakobus 5:7). Het volgende vers past de nabijheid van de komst van de Heere toe op hoe gelovigen met elkaar omgaan: “Zucht niet tegen elkaar, broeders, opdat u niet veroordeeld wordt; zie, de Rechter staat voor de deur.”

2 Petrus 3:11-12
“Nu al deze dingen zo vergaan, wat voor mensen behoren jullie dan te zijn in een heilige en godvruchtige levenswandel, terwijl jullie uitzien naar de komst van de dag van God en deze verhaasten…”
Reflectie: Vers 10 zegt dat de dag van de Heere zal komen als een dief en dat de hemelen zullen voorbijgaan, en Petrus’ vraag volgt daaruit: als alles vergaat, wat voor mensen zouden gelovigen dan moeten zijn? Hij vervolgt: “wij verwachten, overeenkomstig Zijn belofte, nieuwe hemelen en een nieuwe aarde, waar gerechtigheid woont” (2 Petrus 3:13), en vers 14 vraagt hen om “ijverig te zijn om onbevlekt en onberispelijk door Hem in vrede gevonden te worden.”

Titus 2:13
“…terwijl wij uitzien naar de zalige hoop en de verschijning van de heerlijkheid van de grote God en onze Zaligmaker, Jezus Christus,”
Reflectie: De zin begint twee verzen eerder: “de zaligmakende genade van God is verschenen aan alle mensen”, en zij leert gelovigen om “matig, rechtvaardig en godvruchtig te leven in deze tegenwoordige wereld”. Het wachten in vers 13 gebeurt midden in dat gewone leven. Paulus spreekt van twee verschijningen, genade die al verschenen is en de heerlijkheid die zal verschijnen, en noemt Jezus “onze grote God en Zaligmaker”.
De wederkomst van Christus

Mattheüs 24:30
“En dan zal het teken van de Zoon des mensen verschijnen aan de hemel; en dan zullen al de stammen van de aarde rouw bedrijven en zij zullen de Zoon des mensen zien, komend op de wolken van de hemel, met grote kracht en heerlijkheid.”
Reflectie: Dit komt “meteen na de verdrukking van die dagen”, wanneer de zon en de maan verduisterd worden (Mattheüs 24:29). “Komen op de wolken van de hemel” gebruikt de taal van Daniël 7:13, waar “iemand als een Mensenzoon” komt “met de wolken van de hemel” en “eeuwige heerschappij” ontvangt. In het volgende vers zendt de Zoon des mensen Zijn engelen uit “met een luid bazuingeschal” om Zijn uitverkorenen te verzamelen uit de vier windstreken.

Handelingen 1:11
“…en zeiden: ‘Galilese mannen, waarom staat u omhoog te kijken naar de hemel? Deze Jezus, Die van u opgenomen is naar de hemel, zal op dezelfde wijze terugkomen als u Hem naar de hemel hebt zien gaan.’”
Reflectie: Vlak voor de hemelvaart vroegen de discipelen of Jezus nu het koninkrijk voor Israël zou herstellen, en Hij antwoordde: “Het is niet aan u om de tijden of gelegenheden te weten die de Vader in Zijn eigen macht gesteld heeft” (Handelingen 1:7). Hij gaf hen in plaats daarvan werk, om Zijn getuigen te zijn “tot aan het uiterste van de aarde”, en werd opgenomen in een wolk. De twee mannen in witte gewaden beloven vervolgens dat Hij “op dezelfde wijze” zal terugkeren.

1 Thessalonicenzen 4:16-17
“Want de Heere Zelf zal met een geroep, met de stem van een aartsengel en met een bazuin van God neerdalen uit de hemel. En de doden die in Christus zijn, zullen eerst opstaan. Daarna zullen wij die levend zijn achtergebleven, samen met hen worden opgenomen in de wolken, naar de Heere in de lucht. En zo zullen wij altijd bij de Heere zijn.”
Reflectie: Paulus schrijft over gelovigen die gestorven zijn, zodat de Thessalonicenzen “niet bedroefd zijn zoals de anderen, die geen hoop hebben” (vers 13). De doden in Christus zullen eerst opstaan, en de levenden worden samen met hen opgenomen “om de Heere in de lucht te ontmoeten”. Het Griekse woord voor die ontmoeting, apantesis, is degene die in Matteüs 25:6 wordt gebruikt voor het naar buiten gaan om de bruidegom te ontmoeten en in Handelingen 28:15 voor de gelovigen die vanuit Rome naar buiten kwamen om Paulus op de weg te ontmoeten. Paulus' eigen conclusie staat in vers 18: “Troost elkaar dan met deze woorden.”

Openbaring 19:11, 16
“Toen zag ik de hemel geopend, en zie, een wit paard! Hij die erop zat, wordt Getrouw en Waarachtig genoemd, en in gerechtigheid oordeelt Hij en voert Hij oorlog… Op zijn kleed en op zijn dij heeft Hij een naam geschreven: Koning der koningen en Heere der heren.”
Reflectie: In Johannes' visioen opent de hemel zich voor een ruiter die “in gerechtigheid oordeelt en oorlog voert.” De verzen daartussen geven hem een kleed dat in bloed gedoopt is, de naam “Het Woord van God,” een scherp zwaard uit zijn mond “waarmee hij de volken zal slaan,” en de wijnpers van “de grimmigheid van de toorn van God, de Almachtige.” De naam die op zijn kleed en op zijn dij geschreven staat, plaatst hem boven elke andere heerser.

Openbaring 22:20
“Hij die van deze dingen getuigt, zegt: ‘Ja, Ik kom spoedig.’ Amen. Kom, Heere Jezus!”
Reflectie: Tegen het einde van Openbaring herhaalt Jezus zijn belofte: “Ja, Ik kom spoedig,” en het antwoord is een gebed dat tot hem gericht is: “Amen. Kom, Heere Jezus!” Daarna volgt de laatste zegen van het boek.
Opstanding en de nieuwe schepping

Daniël 12:2
“En velen van hen die slapen in de aarde, in het stof, zullen ontwaken, sommigen tot eeuwig leven, anderen tot schande, tot eeuwig afgrijzen.”
Reflectie: Het vers behoort tot het laatste visioen in Daniël. “In die tijd” komt er een tijd van benauwdheid, “zoals er niet geweest is,” en het volk van Daniël wordt verlost, “ieder die gevonden wordt, geschreven in het boek” (Daniël 12:1). De doden worden beschreven als slapend “in het stof van de aarde,” en zij ontwaken voor twee verschillende uitkomsten. Vers 3 voegt eraan toe dat “zij die er velen rechtvaardigen” zullen stralen “als de sterren, voor eeuwig en altijd.”

1 Corinthiërs 15:52-53
“…in een ondeelbaar ogenblik, in een oogwenk, bij de laatste bazuin. Want de bazuin zal klinken en de doden zullen onverderfelijk opgewekt worden, en ook wij zullen veranderd worden. Want dit vergankelijke moet zich met onvergankelijkheid bekleden en dit sterfelijke moet zich met onsterfelijkheid bekleden.”
Reflectie: Paulus noemt dit “een geheimenis”: “Wij zullen niet allen ontslapen, maar wij zullen allen veranderd worden” (vers 51). De reden die hij geeft is dat “vlees en bloed het Koninkrijk van God niet kunnen beërven” (vers 50), dus zowel de doden als de levenden hebben nieuwe lichamen nodig. De bazuin hier komt overeen met “de bazuin van God” in 1 Thessalonicenzen 4:16, en vers 54 eindigt met het gezegde “De dood is verslonden tot overwinning.”

Filippenzen 3:20-21
“Want ons burgerschap is in de hemelen, waaruit wij ook de Zaligmaker verwachten, namelijk de Heere Jezus Christus, Die ons vernederd lichaam veranderen zal, zodat het gelijkvormig wordt aan Zijn verheerlijkt lichaam, overeenkomstig de werking waardoor Hij ook alle dingen aan Zichzelf kan onderwerpen.”
Reflectie: Paulus stelt dit tegenover mensen wier “einde het verderf is” en wier gedachten “op de aardse dingen gericht zijn” (vers 19). Gelovigen behoren tot de hemel en wachten op een Heiland die daarvandaan komt. Wat hij bij aankomst zal doen is fysiek: hij “zal ons vernederd lichaam veranderen, zodat het gelijkvormig wordt aan zijn verheerlijkt lichaam.”

Jesaja 65:17
“Want zie, Ik schep nieuwe hemelen en een nieuwe aarde, en aan de voorgaande dingen zal niet meer gedacht worden en ze zullen niet meer in het hart opkomen.”
Reflectie: God spreekt door Jesaja, en de belofte van een nieuwe schepping richt zich onmiddellijk op een stad en haar inwoners: “Ik schep Jeruzalem tot een vreugde, en haar volk tot een blijdschap,” en “in haar zal niet meer gehoord worden het geluid van geween en het geluid van geschrei” (Jesaja 65:18-19). 2 Petrus 3:13 en Openbaring 21:1 nemen dezelfde woorden over: nieuwe hemelen en een nieuwe aarde.

Openbaring 21:1, 4
“En ik zag een nieuwe hemel en een nieuwe aarde, want de eerste hemel en de eerste aarde waren voorbijgegaan, en de zee was er niet meer… Hij zal elke traan uit hun ogen wissen, en de dood zal er niet meer zijn, noch rouw, noch jammerklacht, noch moeite zal er meer zijn, want de eerste dingen zijn voorbijgegaan.”
Reflectie: Tussen deze verzen door ziet Johannes “de heilige stad, het nieuwe Jeruzalem, neerdalen uit de hemel van God,” en een stem zegt: “de tabernakel van God is bij de mensen.” Vers 4 somt op wat er eindigt: tranen, dood, rouw, jammerklacht en moeite. “De eerste dingen zijn voorbijgegaan” echoot Jesaja 65:17, en degene die op de troon zit voegt eraan toe: “Zie, Ik maak alle dingen nieuw” (vers 5).

Openbaring 22:5
“En de nacht zal er niet meer zijn. Zij hebben geen licht van een lamp of zon nodig, want de Heere God zal hen verlichten, en zij zullen als koningen regeren in alle eeuwigheid.”
Reflectie: Het vers sluit Johannes' beschrijving van de stad af: de rivier met het water van het leven, de boom des levens waarvan de bladeren “tot genezing van de volken” zijn, en de troon van God en van het Lam. Vers 4 zegt over Gods dienstknechten: “Zij zullen zijn aangezicht zien.” Het licht dat zon en lamp ooit gaven, komt van God zelf.
De datum, en wat te doen zonder die datum
Matteüs 24 plaatst twee uitspraken naast elkaar: “dit geslacht zal zeker niet voorbijgaan totdat al deze dingen gebeurd zijn” (vers 34) en “van die dag en dat uur weet niemand iets, ook de engelen in de hemel niet, maar alleen Mijn Vader” (vers 36). Handelingen 1:7 geeft hetzelfde antwoord op de vraag van de discipelen over de timing, en 1 Thessalonicenzen 5:2 zegt alleen dat de dag komt als een dief.
Twee van de verzen vertellen hun lezers wat ze ermee moeten doen. Paulus eindigt 1 Thessalonicenzen 4:13-18, geschreven voor mensen die rouwen om gelovigen die gestorven waren, met “Troost elkaar dan met deze woorden.” Openbaring 22:20 is een gebed: “Kom, Heere Jezus!”, en kan gebeden worden zoals het geschreven staat.

Een reactie plaatsen