Het woord van God is wat God spreekt, de Schriften, en een persoon die vlees is geworden. Jesaja 55:11 belooft dat Gods woord niet leeg naar Hem zal terugkeren, Paulus noemt alle Schrift “door God ingegeven” (2 Timoteüs 3:16), en Johannes 1:14 noemt het Woord dat “vlees is geworden” de Zoon die van de Vader is gekomen.
In Psalm 19 en Psalm 119 noemen de psalmisten Gods woord bij verschillende termen: wet, getuigenissen, bevelen, geboden en verordeningen. Jezus antwoordde de verleider in de woestijn met een regel uit Deuteronomium over leven “van elk woord dat uit de mond van God komt” (Matteüs 4:4), en in zijn gebed voor de discipelen zei hij tegen de Vader: “Uw woord is de waarheid” (Johannes 17:17).
Waar de Schrift vandaan komt en waarvoor deze dient

2 Timoteüs 3:16-17
“Alle Schrift is door God ingegeven en is nuttig voor onderricht, weerlegging, correctie en training in gerechtigheid, zodat de dienaar van God volledig toegerust kan zijn voor elk goed werk.”
Reflectie: Paulus herinnert Timoteüs eraan dat hij van kinds af aan “de heilige Schriften” kent, “die u wijs kunnen maken tot zaligheid door het geloof in Christus Jezus” (3:15). “Door God ingegeven” vertaalt het Griekse theopneustos, door God geïnspireerd. Paulus somt vervolgens vier toepassingen voor de Schrift op: onderwijzing, weerlegging, verbetering en opvoeding, en noemt het doel ervan: een dienaar van God die “volkomen toegerust is voor elk goed werk.”

2 Peter 1:20-21
“Bovenal moeten jullie begrijpen dat geen enkele profetie uit de Schrift voortkomt uit eigen interpretatie van de profeet. Want profetie is nooit voortgekomen uit de menselijke wil, maar door de Heilige Geest gedreven, hebben mensen namens God gesproken.”
Reflectie: Petrus heeft zojuist herinnerd aan het horen van de stem uit de hemel op “de heilige berg” (1:18) en noemde de profetische boodschap “zeer vast”, “een lamp die schijnt in een duistere plaats” (1:19). Hij leidt deze verzen in met “Dit moet u allereerst weten”: profetie begon niet vanuit de eigen wil of interpretatie van de profeet. De profeten waren mensen, en zij “hebben gesproken, door de Heilige Geest gedreven, vanuit God.”

Romeinen 15:4
“Want alles wat vroeger geschreven is, is geschreven om ons te onderwijzen, opdat wij door volharding en door de troost van de Schriften hoop zouden hebben.”
Reflectie: Paulus heeft zojuist Psalm 69:9 geciteerd: “De smaad van hen die U smaden, is op mij gevallen,” en toegepast op Christus, die “Zichzelf niet behaagde” (15:3). Hij legt vervolgens uit waarom hij überhaupt oude Schrift citeert: wat in het verleden geschreven is, werd geschreven om latere lezers te onderwijzen, en de volharding en bemoediging ervan geven hoop. In vers 5 bidt hij dat God de gelovigen “dezelfde gezindheid” zou geven “onder elkaar, in overeenstemming met Christus Jezus.”

John 5:39-40
“U onderzoekt de Schriften, omdat u denkt dat u daarin het eeuwige leven hebt. En die zijn het die van Mij getuigen, maar u wilt niet tot Mij komen om leven te hebben.”
Reflectie: Jezus noemt de getuigen die van hem getuigen: Johannes de Doper, “een brandende en schijnende lamp” (5:35), de werken die de Vader hem gegeven heeft om te volbrengen, en de Vader zelf (5:33-37). Zijn toehoorders hebben het woord van de Vader niet in zich wonen, zegt hij, “want u gelooft Hem niet Die Hij gezonden heeft” (5:38). Zij onderzoeken de Schriften in de verwachting daar het eeuwige leven te vinden, en die Schriften wijzen naar hem. Tegen het einde van het hoofdstuk wendt hij zich tot Mozes, “op wie u uw hoop gevestigd hebt” (5:45): “Want als u Mozes geloofde, zou u Mij geloven, want hij heeft over Mij geschreven” (5:46).
Het Woord dat vlees is geworden

Johannes 1:1
“In het begin was het Woord en het Woord was bij God en het Woord was God.”
Reflectie: Het Evangelie van Johannes opent met de woorden van Genesis 1:1, “In het begin,” en in Genesis schept God door te spreken: “En God zei: Laat er licht zijn” (Genesis 1:3). “Woord” vertaalt het Griekse Logos, woord, toespraak of boodschap. Johannes zegt dat het Woord zowel bij God was als God was, en vers 3 voegt eraan toe dat “alle dingen door Hem zijn gemaakt.”
Lees wat het Griekse woord logos betekent en waarom Johannes Jezus het Woord noemt.

Johannes 1:14
"Het Woord is vlees geworden en heeft onder ons gewoond. Wij hebben Zijn heerlijkheid gezien, de heerlijkheid als van de eniggeborene van de Vader, vol van genade en waarheid."
Reflectie: Het Woord uit vers 1 treedt nu het menselijk leven binnen: hij “is vlees geworden en heeft onder ons gewoond.” Johannes schrijft als getuige: “Wij hebben zijn heerlijkheid gezien,” en noemt het Woord “de eniggeboren Zoon, die van de Vader is gekomen.” Gelezen met vers 1, zegt het vers dat het Woord dat God was, een mens is geworden.
Wat Gods woord doet

Jesaja 55:11
“zo zal mijn woord zijn dat uit mijn mond uitgaat: Het zal niet leeg naar Mij terugkeren, maar doen wat Mij behaagt en het doel bereiken waarvoor Ik het zond.”
Reflectie: God vergelijkt zijn woord met de regen en sneeuw uit vers 10, die niet terugkeren naar de hemel voordat ze de aarde hebben bewaterd en “zaad voor de zaaier en brood voor de eter” hebben opgeleverd. Op dezelfde manier volbrengt het woord dat uit zijn mond uitgaat wat hij het heeft gestuurd om te doen. De verzen 8 en 9 plaatsen dit in context: Gods gedachten en wegen zijn hoger dan die van mensen, zoals de hemel hoger is dan de aarde.

Hebreeën 4:12
“Want het woord van God is levend en krachtig. Scherper dan enig tweesnijdend zwaard, en het dringt door tot de scheiding van ziel en geest, van gewrichten en merg, en het oordeelt de gedachten en overleggingen van het hart.”
Reflectie: Het vers opent met “Want” en geeft de reden voor de waarschuwing in vers 11: “laten wij ons dan beijveren om in die rust in te gaan” in plaats van het voorbeeld te volgen van hen die “niet zijn binnengegaan vanwege hun ongehoorzaamheid” (4:6). De schrijver heeft een psalm geciteerd die hij aan David toeschrijft: “Heden, als u zijn stem hoort, verhard uw hart niet” (4:7). Het woord dat hij beschrijft, oordeelt “de gedachten en overleggingen van het hart,” en vers 13 gaat van het woord over naar God zelf: niets is verborgen voor zijn ogen, en allen moeten rekenschap aan hem afleggen.

1 Peter 1:23
“Want u bent opnieuw geboren, niet uit vergankelijk zaad, maar uit onvergankelijk, door het levende en blijvende woord van God.”
Reflectie: Petrus heeft zijn lezers zojuist opgedragen om “elkaar vurig lief te hebben vanuit een rein hart” (1:22), en dit vers geeft de grondslag met “Want”: zij zijn opnieuw geboren uit onvergankelijk zaad, het levende woord van God. Hij onderbouwt dit door Jesaja 40:6-8 te citeren over gras dat verdort en een woord dat blijft, en identificeert vervolgens dat woord: “dit is het woord dat onder u verkondigd is” (1:25).

Romeinen 10:17
“Het geloof komt dus door het horen van de boodschap, en de boodschap wordt gehoord door het woord over Christus.”
Reflectie: Paulus bereikt dit vers via een keten van vragen in de verzen 14 en 15: mensen kunnen niet aanroepen in wie zij niet geloven, niet geloven zonder te horen, of horen zonder iemand die gezonden is om te prediken. Hij citeert Jesaja: “Heere, wie heeft onze prediking geloofd?” (10:16), en concludeert dat het geloof voortkomt uit het horen van de boodschap over Christus.

Johannes 15:3
“U bent al rein door het woord dat ik tot u gesproken heb.”
Reflectie: In de passage over de wijnstok zegt Jezus dat de Vader elke vruchtbare rank snoeit, zodat deze meer vrucht draagt (15:2). Vervolgens vertelt hij de discipelen dat zij al rein zijn door het woord dat hij tot hen heeft gesproken. Het volgende vers volgt met het gebod: “Blijf in mij, zoals ik in jullie blijf.”

Johannes 17:17
“Heilig hen door Uw waarheid; Uw woord is de waarheid.”
Reflectie: Jezus bidt voor de discipelen die hij op het punt staat in de wereld achter te laten: “Ik heb hun uw woord gegeven en de wereld heeft hen gehaat, omdat zij niet van de wereld zijn, zoals ik niet van de wereld ben” (17:14). Hij vraagt de Vader om hen te heiligen door de waarheid en noemt de waarheid het woord van de Vader. Het verzoek wijst naar buiten: het volgende vers zendt hen de wereld in zoals de Vader hem heeft gezonden, en vanaf vers 20 bidt hij ook voor “hen die door hun woord in mij zullen geloven.”
Een onberispelijk en blijvend woord

Spreuken 30:5
“Elk woord van God is gelouterd; hij is een schild voor wie bij hem schuilen.”
Reflectie: Deze regel behoort tot de spreuken van Agur, de zoon van Jake, (Spreuken 30:1). Agur verbindt twee beweringen: dat elk woord van God feilloos is en dat God hen beschermt die bij hem hun toevlucht zoeken. Het volgende vers voegt een waarschuwing toe: “Voeg niets toe aan zijn woorden, anders zal hij je terechtwijzen en zal blijken dat je een leugenaar bent.”

Jesaja 40:8
“Het gras verdort en de bloemen vallen af, maar het woord van onze God houdt eeuwig stand.”
Reflectie: Een stem zegt tegen de profeet dat hij moet roepen, en de boodschap is dat “alle mensen als gras zijn” wiens bloemen vallen “omdat de adem van de HEER eroverheen blaast” (40:6-7). Tegenover de menselijke broosheid stelt het vers het woord van God, dat eeuwig blijft bestaan.

Psalm 119:89
“Uw woord, Heer, is eeuwig; het staat vast in de hemel.”
Reflectie: Deze strofe van Psalm 119 wordt voorafgegaan door de Hebreeuwse letter Lamed. De psalmist verbindt de bestendigheid van Gods woord met de orde van de schepping: Gods trouw “duurt van geslacht op geslacht,” hij “heeft de aarde gegrondvest, en zij houdt stand,” en zijn wetten “staan tot op deze dag, want alle dingen dienen u” (119:90-91).

Matthew 24:35
“Hemel en aarde zullen voorbijgaan, maar mijn woorden zullen nooit voorbijgaan.”
Reflectie: Jezus zegt dit terwijl hij zijn discipelen onderwijst over wat komen gaat, na de les van de vijgenboom (24:32) en de uitspraak dat “dit geslacht zeker niet voorbij zal gaan totdat al deze dingen zijn gebeurd” (24:34). Hij zegt over zijn eigen woorden wat Jesaja 40:8 zegt over “het woord van onze God”: ze zullen hemel en aarde overleven.
Leven van het woord

Matteüs 4:4
“Jezus antwoordde: ‘Er staat geschreven: “De mens zal niet van brood alleen leven, maar van elk woord dat uit de mond van God komt.”’”
Reflectie: Na veertig dagen en nachten vasten in de woestijn, wordt Jezus door de verleider gevraagd om stenen in brood te veranderen als hij de Zoon van God is. Hij antwoordt met “Er staat geschreven” en citeert Deuteronomium 8:3, waar Mozes Israël eraan herinnert dat God hen vernederde, “door u honger te laten lijden en u vervolgens met manna te voeden,” om te leren dat de mens leeft van elk woord dat uit de mond van de HEER komt. Mozes trok die les uit de veertig jaar van Israël in de woestijn (Deuteronomium 8:2).

Johannes 6:63
“De Geest maakt levend; het vlees is van geen nut. De woorden die ik tot u gesproken heb, zijn geest en leven.”
Reflectie: Jezus had in de synagoge in Kapernaüm onderwezen dat hij “het brood des levens” is (6:35, 6:59), en veel discipelen noemden het “een harde leer” (6:60). Als antwoord zegt hij dat het leven uit de Geest komt en dat zijn woorden “geest en leven” zijn. Velen keerden zich na dit moment af, en toen Jezus aan de Twaalf vroeg of zij ook weg zouden gaan, antwoordde Petrus: “Heer, naar wie zouden wij heen gaan? U hebt de woorden van eeuwig leven” (6:68).

Jeremia 15:16
“Toen uw woorden kwamen, at ik ze; ze waren mijn vreugde en de verrukking van mijn hart, want ik draag uw naam, Heer God Almachtig.”
Reflectie: Jeremia spreekt tot God midden in een klacht: hij vraagt om wraak op zijn vervolgers en herinnert God eraan dat hij “smaad draagt om uwentwil” (15:15). De woorden die hij ontving waren voedsel dat hij at en zijn vreugde, “want ik draag uw naam.” Het volgende vers toont de prijs: hij zat alleen, weg van de feestvierders, omdat Gods hand op hem rustte.
Een lamp en een licht

Psalm 119:105
“Uw woord is een lamp voor mijn voet en een licht op mijn pad.”
Reflectie: Het vers opent de strofe die wordt voorafgegaan door de Hebreeuwse letter Nun en is gericht tot God. De psalmist noemt Gods woord zowel een lamp als een licht voor het pad dat hij bewandelt, en in het volgende vers stelt hij wat hij als reactie heeft gedaan: “Ik heb gezworen en bevestigd dat ik uw rechtvaardige wetten zal volgen.”

Psalm 19:8-9
“De wet van de HEER is volmaakt, zij verkwikt de ziel. De richtlijnen van de HEER zijn betrouwbaar, zij schenken wijsheid aan wie onervaren is. De bevelen van de HEER zijn rechtvaardig, zij verblijden het hart. De geboden van de HEER zijn helder, zij verlichten de ogen.”
Reflectie: De psalm heeft als opschrift “Een psalm van David.” De eerste helft beschrijft hoe “de hemel de heerlijkheid van God verkondigt” (19:1); hier gaat het over naar “de wet van de HEER” en benoemt deze op vier manieren: als wet, verordeningen, voorschriften en geboden. De psalm noemt ze vervolgens “kostbaarder dan goud” en “zoeter dan honing,” en zegt: “Door hen wordt uw dienaar gewaarschuwd” (19:10-11).
Het woord bewaren, overpeinzen en doen

Psalm 119:11
“Ik heb Uw woord in mijn hart verborgen, opdat ik tegen U niet zou zondigen.”
Reflectie: Twee verzen eerder stelt dezelfde strofe de vraag: “Hoe kan een jongere zijn weg zuiver houden?” en antwoordt: “Door te leven naar uw woord” (119:9). Dit vers geeft de eigen praktijk van de psalmist weer: hij heeft Gods woord in zijn hart verborgen zodat hij niet tegen God zal zondigen. Tussen de twee in bidt hij: “laat mij niet afwijken van uw geboden” (119:10).

Jozua 1:8
“Houd dit wetboek altijd op uw lippen; overpeins het dag en nacht, zodat u nauwgezet alles doet wat erin geschreven staat. Dan zult u voorspoedig zijn en succes hebben.”
Reflectie: God spreekt tot Jozua na de dood van Mozes, terwijl Israël zich voorbereidt om de Jordaan over te steken (1:1-2). Jozua moet het Boek van de Wet op zijn lippen houden en er dag en nacht over mediteren, met als doel “alles te doen wat erin geschreven staat.” Succes is in vers 7 verbonden aan die gehoorzaamheid, en vers 9 herhaalt het gebod: “Wees sterk en moedig.”

Psalm 1:1-2
“Gelukkig de mens die niet meegaat met wie kwaad doen, die de weg van zondaars niet betreedt, bij de spotters niet aan tafel zit, maar vreugde vindt in de wet van de HEER en zich verdiept in zijn wet, dag en nacht.”
Reflectie: Het Psalter opent met het beschrijven van een gezegend mens, eerst door wat hij vermijdt: meelopen met de goddelozen, stilstaan op de weg van zondaars en zitten in het gezelschap van spotters, en vervolgens door waar hij vreugde in vindt: de wet van de HEER, waar hij “dag en nacht” over mediteert, de uitdrukking die God tegen Jozua gebruikte. Vers 3 vergelijkt die persoon met een boom geplant aan stromend water die op zijn tijd vrucht draagt.

Jakobus 1:22
“En wees daders van het Woord en niet alleen hoorders. Anders bedriegt u uzelf.”
Reflectie: Jakobus heeft zijn lezers net opgeroepen om “het in u geplante woord, dat u kan redden, met zachtmoedigheid te aanvaarden” (1:21), en zegt eerder dat God “besloot ons door het woord van de waarheid te doen wedergeboren worden” (1:18). Horen zonder doen noemt hij zelfbedrog, en hij vergelijkt het met in een spiegel kijken en het eigen gezicht vergeten (1:23-24). Degene die in “de volmaakte wet die vrijheid geeft” kijkt en ernaar handelt, “zal gezegend zijn in wat hij doet” (1:25).


Een reactie plaatsen