Denominaties vergeleken118 artikelen

Bijbelstudie: De Bijbel versus het Boek van Mormon



  • De Bijbel is een verzameling van 66 boeken geschreven door ongeveer 40 auteurs over een periode van 1500 jaar, terwijl het Boek van Mormon in ongeveer drie maanden werd geproduceerd door Joseph Smith, die beweerde gouden platen te vertalen.
  • Het gezag van de Bijbel wordt ondersteund door historisch bewijs en talloze oude manuscripten, terwijl het Boek van Mormon geen archeologische ondersteuning of originele manuscripten heeft.
  • Het christendom leert dat redding een gratis geschenk is door genade alleen, terwijl het mormonisme een systeem van werken en vooruitgang presenteert om een god te worden.
  • Ondanks het gebruik van vergelijkbare terminologie hebben de twee geloven fundamenteel verschillende concepten van God en Jezus, wat resulteert in afzonderlijke theologische kaders en leringen.
Denominaties vergelekenBekijk alle 118 artikelen in deze reeks

De Bijbel versus het Boek van Mormon: een meelevende verkenning van twee verschillende verhalen

Het is een bekend tafereel in veel buurten: de deurbel gaat en op de stoep staan twee beleefde, serieuze en goed geklede jongeren. Het zijn zendelingen van De Kerk van Jezus Christus van de Heiligen der Laatste Dagen (LDS), en ze zijn gekomen om een boodschap te delen waar ze met heel hun hart in geloven. Ze spreken over Jezus Christus, het belang van het gezin en een boek dat ze "Een ander testament van Jezus Christus" noemen: het Boek van Mormon. Deze interactie laat christelijke gezinnen vaak achter met een mix van warmte voor de oprechte individuen en een diep gevoel van verwarring over hun boodschap.

De verwarring is begrijpelijk omdat de gebruikte taal vaak zo bekend in de oren klinkt. Woorden zoals God, Jezus, Redding, Genade, en Verzoening staan centraal in hun vocabulaire, net zoals in het onze.¹ Toch vertegenwoordigen deze woorden, onder dit gedeelde oppervlak, fundamenteel verschillende overtuigingen en vertellen ze twee totaal verschillende verhalen.² Het ene verhaal, te vinden in de Heilige Bijbel, gaat over een transcendente Schepper-God die genadig de zondige mensheid redt door het volbrachte werk van Zijn goddelijke Zoon. Het andere, gebaseerd op het Boek van Mormon, vertelt een verhaal van menselijke vooruitgang naar goddelijkheid, bereikt door persoonlijke inspanning en gehoorzaamheid.

Dit artikel is een oprechte en grondige verkenning van die verschillen. Het is niet geschreven om het karakter of de oprechtheid van onze Latter-day Saint-buren aan te vallen, maar om liefdevol en duidelijk de beweringen van het Boek van Mormon en de leerstellingen van de LDS-kerk te vergelijken met de tijdloze, historische en levensschenkende waarheden van de Bijbel. Door de oorsprong, historische claims en kernleringen van beide boeken te onderzoeken, kunnen we tot een plaats van zelfverzekerd begrip komen, toegerust om compassievolle gesprekken te voeren die geworteld zijn in waarheid en liefde.

Hoe zijn de Bijbel en het Boek van Mormon geschreven?

Het fundament van elke heilige tekst ligt in de oorsprong ervan. Hoe een boek tot stand is gekomen—wie het schreef, wanneer en onder welke omstandigheden—vormt in grote mate het gezag en de betrouwbaarheid ervan. Wanneer we de Bijbel en het Boek van Mormon naast elkaar leggen, vinden we twee radicaal verschillende scheppingsverhalen.

De Bijbel: Een goddelijke bibliotheek gesmeed door de geschiedenis

De Bijbel is niet één enkel boek dat uit de hemel is komen vallen, maar een bibliotheek—een verzameling van 66 afzonderlijke boeken geschreven door ongeveer 40 verschillende auteurs over een periode van 1500 jaar.⁴ Deze auteurs vormden geen monolithische groep; ze kwamen uit alle lagen van de bevolking. Mozes was een herder en een prins, David was een koning en een dichter, Jesaja was een profeet aan een koninklijk hof, Mattheüs was een tollenaar, Lucas was een arts, Johannes was een visser en Paulus was een tentenmaker en een geleerde.⁴ Ze schreven in verschillende tijden, vanaf verschillende continenten en in drie verschillende talen: Hebreeuws, Aramees en Grieks.⁵

Ondanks deze ongelooflijke diversiteit aan auteurs, culturen en eeuwen, houdt het christelijk geloof vast aan het idee dat er één goddelijke Auteur achter dit alles staat. De Bijbel leert dat de menselijke schrijvers ervan “door de Heilige Geest werden voortgedreven” (2 Petrus 1:21), zodat de resulterende tekst “door God ingegeven” is (2 Tim. 3:16).⁴ Dit proces is er een van goddelijke leiding, waarbij God door de persoonlijkheden, stijlen en omstandigheden van de menselijke auteurs heen werkte om Zijn beoogde Woord voort te brengen. Het auteurschap is daarom wonderbaarlijk duaal: volledig menselijk en volledig goddelijk.⁵

De verzameling van deze boeken tot de canon van de Schrift was een zorgvuldig, organisch proces. De boeken van het Oude Testament werden door het Joodse volk door de eeuwen heen als gezaghebbend erkend, een verzameling die Jezus Zelf bevestigde en behandelde als het Woord van God (Lucas 24:44).⁷ Evenzo werden de boeken van het Nieuwe Testament door de vroege kerk erkend op basis van duidelijke criteria: Werd het boek geschreven door een apostel of een nauwe medewerker van een apostel? Was het consistent met de gevestigde leer van de kerk? Werd het algemeen aanvaard en gebruikt door kerken overal?.⁹ Dit was geen proces van mensen die beslisten wat de Schrift zou zijn, maar van de kerk die het gezag erkende dat God al aan deze teksten had verleend.⁹

Het Boek van Mormon: Een 19e-eeuwse openbaring

De oorsprong van het Boek van Mormon is het verhaal van één man: Joseph Smith. In tegenstelling tot de 1500 jaar durende samenstelling van de Bijbel, werd het Boek van Mormon in zeer korte tijd geproduceerd, waarbij het grootste deel van het dicteren plaatsvond in ongeveer drie maanden in 1829.¹² Smith, een jonge man met een beperkte opleiding, beweerde dat hij door een engel naar een set begraven gouden platen werd geleid.¹³ Deze platen, zei hij, waren gegraveerd met een taal die hij “Hervormd Egyptisch” noemde—een taal die onbekend blijft voor taalkundigen, egyptologen en historici.¹⁵

Het proces van het creëren van de Engelse tekst was geen vertaling in de conventionele zin. Talrijke ooggetuigen, waaronder Joseph Smiths vrouw Emma en zijn primaire schrijvers, getuigden dat Smith de platen doorgaans niet direct raadpleegde.¹⁷ In plaats daarvan plaatste hij een “zienersteen”—ofwel een die hij eerder had gebruikt voor het zoeken naar schatten, of de “vertalers” die volgens hem bij de platen hoorden—in de kroon van zijn hoed. Hij stak vervolgens zijn gezicht in de hoed om al het licht buiten te sluiten en dicteerde, woord voor woord, de Engelse zinnen die volgens hem op de steen verschenen.¹⁸ Volgens deze getuigen lagen de gouden platen zelf vaak bedekt op tafel of waren ze zelfs niet in de kamer tijdens het dicteerproces.¹⁷

AttribuutDe BijbelHet Boek van Mormon
AuthorshipCa. 40 auteurs met diverse achtergronden 1 auteur/vertaler (Joseph Smith)
Time SpanCa. 1.500 jaar (ca. 1400 v.Chr. tot 100 n.Chr.) Ca. 3 maanden voor dictee (1829)
Oorspronkelijke talenHebreeuws, Aramees, Grieks “Hervormd Egyptisch” (onbekend in de wetenschap)
ManuscriptbewijsDuizenden oude manuscripten en fragmenten Geen originele manuscripten bestaan (platen teruggegeven aan engel)

Het scherpe contrast in oorsprong onthult een fundamenteel verschil. Het gezag van de Bijbel is geworteld in een lange, publieke geschiedenis waarin God door vele stemmen spreekt, waarbij de claims worden ondersteund door duizenden manuscripten en een verifieerbaar historisch en archeologisch verslag. Het gezag van het Boek van Mormon berust daarentegen volledig op de persoonlijke claim van één 19e-eeuwse man en een bovennatuurlijk proces dat geen extern bewijs of parallel in de geschiedenis heeft.

Een verdere uitdaging voor het oorsprongsverhaal van het Boek van Mormon komt voort uit de schrijfstijl. Het boek werd gepubliceerd in 1830 en is geschreven in een archaïsch Engels dat de King James Version (KJV) van de Bijbel nabootst, die in 1611 werd gepubliceerd.¹⁶ Deze stilistische keuze is opmerkelijk voor een tekst die zogenaamd in de 19e eeuw is vertaald. Crucialer is dat het Boek van Mormon lange, woordelijke citaten uit de KJV-Bijbel bevat.²² Dit omvat passages waarvan de moderne wetenschap, gebruikmakend van oudere en betrouwbaardere manuscripten dan die waarover de KJV-vertalers beschikten, heeft vastgesteld dat ze vertaalfouten bevatten.¹⁶

Als het Boek van Mormon een directe, goddelijke vertaling van een oud verslag was, zou het niet de specifieke vertaalfouten van een 17e-eeuwse Engelse Bijbel bevatten. Een vertaling geleid door de “gave en kracht van God” zou vermoedelijk nauwkeuriger zijn en een gecorrigeerde weergave bieden in plaats van bekende fouten te repliceren. De aanwezigheid van deze KJV-fouten suggereert sterk dat het Boek van Mormon helemaal geen vertaling van een oud document is, maar een 19e-eeuwse compositie die de populaire King James Bijbel gebruikte als primaire brontekst en stilistisch model.¹⁶

Kunnen we de historische claims van het Boek van Mormon vertrouwen?

Een heilige tekst die beweert een verslag van historische gebeurtenissen te zijn, nodigt uit tot historisch onderzoek. Het verhaal van de Bijbel ontvouwt zich in een wereld die we vandaag de dag kunnen verkennen. De steden, volkeren en rijken maken deel uit van het historisch verslag. Het Boek van Mormon beschrijft een wereld die nooit is teruggevonden.

De verifieerbare wereld van de Bijbel

Het verhaal van de Bijbel is diep ingebed in de bodem van het oude Nabije Oosten. Archeologen hebben steden als Jeruzalem, Jericho, Bethel en Kapernaüm opgegraven, wat hun bestaan bevestigt zoals beschreven in de bijbelse tekst.²² Inscripties en verslagen van andere oude culturen bevestigen het bestaan van bijbelse figuren zoals koning David van Israël, Koning Hizkia van Juda, en de Romeinse gouverneur Pontius Pilatus. De gebruiken, wetten, politieke structuren en geografische landschappen die in de Bijbel worden beschreven, komen overeen met wat historici moeizaam hebben gereconstrueerd over de antieke wereld. Hoewel geloof nodig is om in de wonderen te geloven, is het toneel waarop die wonderen plaatsvonden aantoonbaar echt.

De ongeziene wereld van het Boek van Mormon

In schril contrast daarmee vertelt het Boek van Mormon over uitgestrekte beschavingen—de Nephieten, Lamanieten en Jaredieten—die zogenaamd duizend jaar lang in het oude Amerika bloeiden.¹³ Het beschrijft een geschiedenis vol enorme steden (zoals de hoofdstad, Zarahemla), wijdverspreide landbouw, metallurgie en epische veldslagen waarbij honderdduizenden soldaten in één conflict omkwamen.¹³

Toch is er na meer dan een eeuw van toegewijd zoeken, vaak gefinancierd door LDS-instellingen, geen mainstream archeologisch, historisch of wetenschappelijk bewijs om deze claims te ondersteunen.¹⁴ Het Smithsonian Institution merkte in een verklaring uit 1996 op dat “archeologisch bewijs de geschiedenis van het Boek van Mormon niet ondersteunt.” Er zijn geen kaarten in het Boek van Mormon die overeenkomen met enige bekende oude Amerikaanse geografie.²² De grote steden, de tempels en de slagvelden blijven onontdekt.

Het boek staat vol met wat bekend staat als anachronismen—elementen die niet passen in hun veronderstelde historische setting.¹⁴ Het Boek van Mormon beschrijft oude Amerikaanse volkeren die gebruikmaken van dieren, planten en technologieën waarvan alle geloofwaardige wetenschappelijke en archeologische bewijzen aantonen dat ze niet bestonden in het precolumbiaanse Amerika. Dit omvat:

  • Animals: Paarden, olifanten, runderen, schapen en varkens.¹⁴
  • Plants: Tarwe en gerst.¹⁴
  • Technologie: Stalen zwaarden en bogen, strijdwagens en voertuigen met wielen.¹⁴

LDS-apologeten hebben geprobeerd deze kwesties aan te pakken door te wijzen op een paar potentiële, hoewel zeer betwiste, bewijsstukken. Ze benadrukken de ontdekking van een oud altaar in Jemen met de Semitische medeklinkers “NHM”, waarvan zij beweren dat het de “Nahom” is die wordt genoemd in het boek 1 Nephi.²⁷ Ze wijzen ook op het gebruik van cement in sommige Meso-Amerikaanse culturen en het bestaan van een inheemse gerstsoort.²⁷ Maar deze geïsoleerde en ambigue punten zijn verre van het soort wijdverbreid bewijs dat nodig is om het bestaan van continent-omspannende, geletterde, metaalbewerkende beschavingen te valideren. Ze verklaren niet het overweldigende gebrek aan bewijs en de menigte anachronismen die in tegenspraak zijn met het historische narratief van het Boek van Mormon.

De historische context van het ontstaan van het Boek van Mormon biedt een overtuigende verklaring voor het narratief ervan. Het verhaal van het boek sluit opmerkelijk goed aan bij een populaire 19e-eeuwse theorie die bekend staat als de “Mound Builder”-mythe.¹⁴ Terwijl Amerikaanse kolonisten naar het westen trokken, stuitten ze op grote, geavanceerde aarden heuvels en waren ze terughoudend om te geloven dat deze waren gebouwd door de voorouders van de inheemse Amerikanen die zij als “wilden” beschouwden. In plaats daarvan ontstond een populaire mythe dat een verloren, meer geavanceerd ras—vaak voorgesteld als blank en van Israëlitische oorsprong—de heuvels had gebouwd voordat ze werden uitgeroeid door de voorouders van de inheemse Amerikanen.²⁶

De centrale plot van het Boek van Mormon—een rechtschapen, lichtgekleurd volk (de Nephieten) dat wordt vernietigd door een goddeloos, donkergekleurd volk (de Lamanieten), die worden geïdentificeerd als de voornaamste voorouders van de Amerikaanse Indianen—is een directe weerspiegeling van deze 19e-eeuwse mythe.¹³ Dit plaatst het Boek van Mormon niet als een oud historisch verslag, maar als een product van zijn tijd, een werk van Amerikaanse literatuur dat theologische uitdrukking gaf aan de culturele en raciale ideeën die heersten in de wereld van Joseph Smith.¹⁴

Geloven mormonen dat de Bijbel het onfeilbare Woord van God is?

Een cruciaal punt van divergentie ligt in hoe elk geloof kijkt naar het gezag en de integriteit van de Bijbel zelf. Terwijl christenen de Bijbel beschouwen als het definitieve en toereikende Woord van God, is het standpunt van de LDS-kerk aanzienlijk meer genuanceerd.

Het achtste van de LDS-geloofsartikelen stelt beroemd: “Wij geloven dat de Bijbel het woord van God is voor zover die correct vertaald is; wij geloven ook dat het Boek van Mormon het woord van God is”.²⁸ Op het eerste gezicht klinkt dit redelijk. Christenen geloven ook dat de Bijbel correct vertaald moet worden. Maar de betekenis en toepassing van deze zinsnede binnen het mormonisme zijn fundamenteel anders.

Voor Latter-day Saints gaat deze kwalificatie niet primair over het vergelijken van Griekse manuscripten of het debatteren over de beste Engelse weergave van een Hebreeuws werkwoord. In plaats daarvan dient het als een theologische ontsnappingsroute, waardoor elk bijbels fragment dat in strijd is met de LDS-doctrine kan worden afgedaan als onjuist vertaald of gecorrumpeerd.²⁸ Het fundamentele LDS-verhaal is dat er na de dood van de apostelen een “Grote Afval” plaatsvond, waarbij een “grote en gruwelijke kerk” opzettelijk “duidelijke en kostbare” waarheden uit de bijbelse tekst verwijderde om “de rechte wegen van de Heer te verdraaien”.²⁸

Dit geloofssysteem ondergeschikt de Bijbel effectief aan andere bronnen van gezag. In de praktijk wordt, als er een conflict ontstaat tussen de Bijbel en het Boek van Mormon, aangenomen dat de Bijbel de gebrekkige tekst is.²⁸ Het Boek van Mormon—dat Joseph Smith “het meest correcte van elk boek op aarde” noemde—wordt, samen met de Leer en Verbonden, de Parel van grote waarde en de leringen van levende LDS-profeten, gebruikt om de waarheden te “herstellen” die de Bijbel zogenaamd verloren heeft.³¹ De Bijbel wordt vereerd en gebruikt, maar zijn gezag is altijd voorwaardelijk en secundair.³⁰

Daarentegen bevestigt het historisch christendom de inspiratie, onfeilbaarheid en genoegzaamheid van de 66 boeken van de Bijbel. Hoewel wordt erkend dat er kleine kopiistenfouten bestaan in de manuscripttraditie (die volgens de wetenschap van de tekstkritiek geen enkele kerndoctrine beïnvloeden), heeft de kerk altijd vastgehouden dat God Zijn Woord getrouw heeft bewaard. De Bijbel wordt gezien als een complete en betrouwbare gids voor geloof en leven, en sluit af met een plechtige waarschuwing tegen het toevoegen aan of weghalen van zijn woorden (Openbaring 22:18-19).²⁹

Aanbidden we dezelfde God en dezelfde Jezus?

Dit is de belangrijkste vraag van allemaal. Hoewel beide geloven de naam “Jezus Christus” gebruiken en spreken over “God de Vader,” zijn de wezens die zij beschrijven fundamenteel verschillend. De definities van God en Jezus in het mormonisme zijn niet alleen anders dan, maar ook wederzijds uitsluitend met de leringen van de Bijbel.

De aard van God: Drie-eenheid vs. Godheid

De Bijbel leert dat er één, en slechts één, ware God is.⁶ De profeet Jesaja noteert Gods eigen verklaring: “Vóór Mij is er geen god gevormd, en na Mij zal er geen zijn” (Jesaja 43:10). Deze ene God heeft Zichzelf geopenbaard als eeuwig bestaand in drie afzonderlijke, gelijke en eeuwige Personen: de Vader, de Zoon (Jezus Christus) en de Heilige Geest. Dit is de leer van de Drie-eenheid. De drie Personen zijn geen drie afzonderlijke goden; zij zijn één God, die dezelfde goddelijke essentie of wezen delen. De Bijbel leert ook dat “God een Geest is” (Johannes 4:24), wat betekent dat Hij geen wezen van fysieke materie is.³³

De Kerk van Jezus Christus van de Heiligen der Laatste Dagen verwerpt expliciet de leer van de Drie-eenheid.³⁵ In plaats daarvan onderwijzen zij een concept genaamd de Godheid. In deze visie zijn de Vader, de Zoon en de Heilige Geest drie afzonderlijke en onderscheiden wezens—drie afzonderlijke goden.³⁷ Zij worden beschreven als “één in doel,” maar zij zijn niet één in essentie of substantie.⁴⁰ De mormoonse leer leert dat God de Vader een fysiek lichaam heeft van “vlees en beenderen, zo tastbaar als dat van de mens”.⁶

De identiteit van God de Vader en Jezus Christus

De verschillen worden nog schrijnender wanneer we de specifieke identiteiten van de Vader en de Zoon onderzoeken.

  • God de Vader: In het bijbelse christendom is God de Vader de eeuwige, ongeschapen Schepper van alles wat bestaat. Hij is altijd God geweest. In het mormonisme is een kerndoctrine dat God de Vader ooit een sterfelijk mens was die op een andere wereld leefde. Door gehoorzaamheid en vooruitgang werd hij verhoogd om een god te worden.⁶ Deze lering is samengevat in een beroemd aforisme van LDS-president Lorenzo Snow: “Zoals de mens is, was God ooit; zoals God is, kan de mens worden”.⁴³ Deze leer van “eeuwige vooruitgang” impliceert dat er talloze goden zijn die over talloze werelden heersen, wat het mormonisme tot een polytheïstische religie maakt.¹³
  • Jezus Christus: In de Bijbel is Jezus Christus de eeuwige Zoon van God, de tweede Persoon van de Drie-eenheid. Hij is ongeschapen, volledig God van alle eeuwigheid, die menselijk vlees aannam om de mensheid te redden (Johannes 1:1, 14). In de mormoonse leer is Jezus het eerstgeboren “geestkind” van de Hemelse Vader en een hemelse moeder in een voorsterfelijk bestaan.⁴³ In dit kader zijn Jezus en Lucifer geestelijke broers, beiden zonen van God.³⁵ Jezus is, net als de Vader, vooruitgegaan om een god te worden, en biedt daarmee het patroon voor alle andere geestkinderen (inclusief mensen) om te volgen.⁴³

Deze onderscheidingen leiden tot een kritische theologische conclusie. De meest fundamentele scheidslijn tussen het bijbelse christendom en het mormonisme is de mormoonse verwerping van het absolute onderscheid tussen de Schepper en het schepsel. De Bijbel presenteert een God die transcendent is—een wezen van een totaal andere aard en orde dan Zijn schepping. Hij is oneindig, eeuwig en ongeschapen; wij zijn eindig, tijdelijk en geschapen. Dit is de basis voor aanbidding. Wij aanbidden God omdat Hij alleen God is, onze Schepper.

Het mormonisme heft dit onderscheid op. Door te leren dat God een verhoogd mens is en dat mensen goden kunnen worden, presenteert het God als zijnde van dezelfde “soort” als wij, simpelweg verder gevorderd op een evolutionair pad.⁶ Dit verandert alles. God is niet langer de transcendente Schepper, maar de meest succesvolle afgestudeerde van een kosmisch programma. De definities van “God,” “aanbidding” en “verlossing” worden geherdefinieerd. Het wordt duidelijk dat christenen en mormonen niet simpelweg van mening verschillen over de kenmerken van hetzelfde wezen; zij aanbidden twee totaal verschillende wezens.³

Is redding een gratis geschenk van genade of iets dat we moeten verdienen?

Het pad naar redding—hoe een persoon rechtvaardig wordt gemaakt voor God—is een ander gebied van krachtig verschil. Het bijbelse evangelie is een boodschap van redding, terwijl het mormoonse evangelie een boodschap van vooruitgang is.

Bijbels christendom: Redding door genade door geloof

De boodschap van de Bijbel is radicaal God-gecentreerd. Het verklaart dat allen gezondigd hebben en de heerlijkheid van God derven (Romeinen 3:23) en dat het loon van de zonde de dood is (Romeinen 6:23). Vanwege onze zonde zijn wij geestelijk dood en volkomen onbekwaam om onszelf te redden. Maar God zond in Zijn grote liefde Zijn Zoon, Jezus Christus, om een volmaakt leven te leiden en aan het kruis te sterven als plaatsvervanger, waarbij Hij de straf droeg die onze zonden verdienden.

Redding is daarom een gratis geschenk, aangeboden door Gods genade (Zijn onverdiende gunst) en eenvoudig ontvangen door geloof (vertrouwen) in Jezus Christus en Zijn volbrachte werk.²² De apostel Paulus maakt dit glashelder: “Want uit genade bent u zalig geworden, door het geloof, en dat niet uit u, het is de gave van God; niet uit werken, opdat niemand roemen zal” (Efeze 2:8-9).⁴⁶ Goede werken zijn niet de

toestand voor redding; zij zijn de prachtige en noodzakelijke bewijs van een hart dat werkelijk gered en getransformeerd is door Gods genade.

Mormonisme: Een systeem van werken en vooruitgang

Het “Plan van Redding” van de LDS is ingewikkeld en gebruikt bekende woorden op onbekende manieren.⁴⁷ Het is essentieel om te begrijpen dat zij “redding” op ten minste twee verschillende niveaus definiëren.⁴⁸

  1. Algemene redding (onsterfelijkheid): Dit verwijst naar de opstanding van het lichaam. In de mormoonse leer garandeert de verzoening van Christus dit geschenk voor bijna ieder mens die ooit heeft geleefd, ongeacht hun overtuigingen of daden in dit leven.⁶ Wanneer een mormoon zegt dat hij “door genade gered” is, is dit vaak wat hij bedoelt.
  2. Individuele redding (verhoging): Dit is het uiteindelijke doel voor een trouwe mormoon. Het is niet louter naar de hemel gaan, maar verhoging bereiken, wat betekent vooruitgang boeken om een god te worden, leven in het hoogste van drie hemelse koninkrijken (het Celestiale Koninkrijk), en in staat zijn om geestkinderen te hebben in een eeuwig gezin.⁶ Dit is geen gratis geschenk. Het is voorwaardelijk en moet worden verdiend door een leven lang strikte gehoorzaamheid aan mormoonse wetten en verordeningen.⁶

De sleutel tot het begrijpen van dit systeem is een vers uit het Boek van Mormon: “…want wij weten dat wij door genade worden gered, na alles wat wij kunnen doen” (2 Nephi 25:23).⁴⁶ In de mormoonse theologie is genade niet de enige basis voor redding, maar een goddelijke hulp die het verschil pas goedmaakt nadat een persoon zijn eigen uiterste best heeft gedaan om alle wetten van God te onderhouden.⁴⁶ “Al wat wij kunnen doen” omvat een lange lijst van vereisten: geloof, bekering, doop in de LDS, het ontvangen van de gave van de Heilige Geest door handoplegging door een priesterschapsdrager, het ontvangen van geheime tempelbegiftigingen, celestiaal huwelijk in een tempel, het betalen van een volledige tiende, het naleven van het “Woord van Wijsheid” (gezondheidscode), en volharden tot het einde in totale gehoorzaamheid.⁴⁹

AttribuutBijbels christendomMormonism
Basis van reddingGenade alleen door geloof alleenGenade plus werken (“na alles wat wij kunnen doen”)
Role of ChristVerzoenende plaatsvervanger die de volledige straf voor de zonde heeft betaald Zorgt voor de algemene opstanding en opent de weg naar vooruitgang 
Rol van de mensheidBekeer u en geloof; geloof is het instrument om de gave te ontvangenGehoorzaam alle wetten en verordeningen om verhoging te verdienen
Ultimate GoalEeuwig leven in gemeenschap met God in de hemel Verhoging tot goddelijkheid in het Celestiale Koninkrijk 

Dit op werken gebaseerde systeem heeft een krachtige emotionele en spirituele impact. De standaard voor verhoging is in essentie volmaaktheid, een standaard waaraan geen mens kan voldoen. Bijgevolg kan een gelovige mormoon er nooit echt zeker van zijn of hij “genoeg” heeft gedaan om in aanmerking te komen.⁵¹ Dit gebrek aan zekerheid is een thema dat herhaaldelijk naar voren komt in de verhalen van degenen die de LDS-kerk hebben verlaten. Zij spreken over een constante spirituele angst, een zware last van prestatiedrang en zelfs een diepe zelfhaat vanwege hun onvermogen om aan de eisen van de kerk te voldoen.⁵¹ Dit staat in schril contrast met de bijbelse belofte van rust en vrede die wordt aangeboden door Jezus, die zei: “Kom naar mij toe, allen die vermoeid en belast zijn, en ik zal u rust geven” (Matteüs 11:28).

Wat is het standpunt van de Katholieke Kerk over het Boek van Mormon?

De Rooms-Katholieke Kerk, die de grootste en oudste tak van het christendom vertegenwoordigt, verwerpt ondubbelzinnig het Boek van Mormon en de claims van de LDS-kerk. Vanuit katholiek perspectief zijn de kwesties historisch, doctrinair en ecclesiologisch.²⁴

De katholieke leer sluit aan bij de reguliere wetenschap door vast te stellen dat er een totaal gebrek is aan historisch en archeologisch bewijs voor het verhaal van het Boek van Mormon.²⁴ De afwezigheid van bewijs voor Nephitische beschavingen, hun steden en hun oorlogen staat in schril contrast met het rijke archeologische archief dat de wereld van de Bijbel verlicht.

De doctrines die zijn gebaseerd op het Boek van Mormon en latere LDS-openbaringen worden gezien als een directe tegenspraak met fundamentele christelijke waarheden die de Katholieke Kerk al twee millennia definieert en verdedigt. Dit omvat de aard van God als een Drie-eenheid, de eeuwige goddelijkheid van Jezus Christus en de weg naar verlossing.²⁴

En misschien wel het meest cruciaal: de Katholieke Kerk verwerpt fundamenteel het mormoonse concept van een “Grote Afval”.²⁴ De hele bestaansreden van de LDS-kerk is de bewering dat de oorspronkelijke kerk die door Christus werd gesticht kort na de dood van de apostelen volledig van de waarheid afviel, wat een “herstel” via Joseph Smith noodzakelijk maakte.²⁸ De Katholieke Kerk ziet dit als een ontkenning van Christus' eigen belofte aan Petrus: “Gij zijt Petrus, en op deze rots zal Ik mijn kerk bouwen, en de poorten van de hel zullen haar niet overweldigen” (Matteüs 16:18). Als de belofte van Christus waar is, is een totale afval onmogelijk. De Katholieke Kerk claimt een ononderbroken historische opvolging van de apostelen en ziet zichzelf als de zichtbare voortzetting van de Kerk die Christus stichtte, waardoor het idee van een 19e-eeuws “herstel” zowel theologisch onnodig als historisch onjuist is.²⁴

Ten slotte wijzen katholieke apologeten op een groot intern probleem: veel van de meest kenmerkende en controversiële leerstellingen van het moderne mormonisme zijn in feite niet terug te vinden in het Boek van Mormon zelf. Leerstellingen zoals dat God ooit een mens is geweest, mensen die opklimmen tot goddelijkheid, het bestaan van een hemelse moeder, het celestiale huwelijk voor de eeuwigheid, en Doop voor de doden ontbreken allemaal in het Boek van Mormon, dat geacht wordt de “volheid van het eeuwigdurend evangelie” te bevatten.²² Deze kernprincipes van het mormonisme zijn afkomstig uit latere openbaringen in de Leer en Verbonden en de Parel van grote waarde, wat de toereikendheid en de fundamentele rol van het Boek van Mormon zelf in twijfel trekt.

Hebben elf getuigen niet verklaard dat ze de gouden platen hebben gezien?

Een van de meest gebruikte bewijsstukken die door LDS-zendelingen worden gepresenteerd, is het getuigenis van de getuigen dat voorin elk Boek van Mormon is afgedrukt. Deze verklaringen, van de “Drie Getuigen” en de “Acht Getuigen”, lijken krachtig, tastbaar bewijs te leveren voor de claims van Joseph Smith.⁵⁴ Maar wanneer ze in hun volledige historische context worden onderzocht, zijn deze getuigenissen veel minder overtuigend dan ze op het eerste gezicht lijken.

De Drie Getuigen — Oliver Cowdery, David Whitmer en Martin Harris — getuigden dat een engel van God aan hen verscheen en hen de platen toonde.⁵⁶ De Acht Getuigen — allen leden van de families Whitmer of Smith — getuigden dat Joseph Smith hen de platen toonde en dat zij ze konden aanraken.⁵⁶

Hoewel deze claims eenvoudig lijken, worden verschillende kritieke feiten vaak weggelaten:

  • Alle getuigen waren persoonlijk betrokken: De elf getuigen waren geen panel van neutrale, objectieve waarnemers. Het waren allemaal nauwe familieleden of financiële geldschieters van Joseph Smith, die diep betrokken waren bij het succes van zijn project.⁵⁴
  • Een “spiritueel” visioen: De ervaring van de Drie Getuigen was expliciet visionair, niet puur fysiek. Wanneer ze onder druk werden gezet, verduidelijkten Martin Harris en David Whitmer dat ze de platen zagen met hun “geestelijke ogen” of “door het oog van het geloof” terwijl ze “in de geest” waren.⁵⁶ Dit beschrijft een subjectieve, interne ervaring in plaats van een objectieve, empirische waarneming van een fysiek object.
  • Een wereld van volksmagie: Veel van de getuigen, inclusief Joseph Smith zelf, waren actieve deelnemers aan de 19e-eeuwse volksmagiecultuur van hun regio. Dit wereldbeeld omvatte een geloof in “tweede gezicht” — het vermogen om geesten en verborgen dingen te zien — en het gebruik van zienerstenen en wichelroedes om verloren voorwerpen of schatten te vinden.⁵⁴ Hun begrip van “zien” werd gevormd door dit magische kader, dat heel anders is dan ons moderne begrip van fysiek zicht.
  • De latere geschiedenis van de getuigen: Dit is een verwoestende klap voor hun geloofwaardigheid als exclusieve getuigen van de goddelijke roeping van Joseph Smith. Alle drie de Drie Getuigen en verschillende van de Acht werden later geëxcommuniceerd uit de kerk. Joseph Smith verklaarde dat sommigen van hen “te gemeen waren om te noemen”.⁵⁷ Belangrijker nog: nadat ze Smith hadden verlaten, accepteerden veel van deze getuigen, waaronder Martin Harris en David Whitmer, de claims van James J. Strang, een andere charismatische leider die beweerde dat hij door een engel was bezocht en een set begraven metalen platen had gekregen om te vertalen.⁵⁴

Het feit dat de getuigen bereid waren een andere profeet met een vrijwel identiek verhaal te steunen, onthult dat hun getuigenis niet ging over de unieke rol van Joseph Smith als Gods enige ware profeet. Het was eerder een getuigenis van een type van een spirituele gebeurtenis waarvoor zij cultureel en persoonlijk geprogrammeerd waren om erin te geloven. Hun ervaring was consistent met hun 19e-eeuwse magische wereldbeeld, een wereldbeeld dat kon worden toegepast op Joseph Smith, James Strang of elk ander figuur die soortgelijke beweringen deed.

Spreekt het Boek van Mormon de Bijbel tegen?

Een kernkenmerk van God is dat Hij een God van waarheid is die niet kan liegen of Zichzelf kan tegenspreken. Daarom moeten de Bijbel en het Boek van Mormon, als ze beide van God komen, in perfecte harmonie zijn. Wanneer we ze vergelijken, vinden we talloze directe en onverzoenlijke tegenstrijdigheden, zowel feitelijk als theologisch.²⁹

Hier zijn een paar opvallende voorbeelden:

  • Geboorteplaats van Jezus: De Bijbel is duidelijk dat er geprofeteerd werd dat Jezus in Bethlehem geboren zou worden (Micha 5:2) en dat deze profetie werd vervuld (Matteüs 2:1). Het Boek van Mormon stelt dat Hij “te Jeruzalem” geboren zou worden (Alma 7:10). Dit zijn twee verschillende steden, die enkele kilometers uit elkaar liggen.²⁴
  • De duisternis bij de kruisiging: De evangeliën van Matteüs, Marcus en Lucas vermelden alle dat een bovennatuurlijke duisternis het land gedurende drie hours terwijl Jezus aan het kruis hing (Matteüs 27:45). Het Boek van Mormon stelt herhaaldelijk dat het teken van Zijn dood in Amerika een duisternis was die drie dagen (Helaman 14:20, 27; 3 Nephi 8:3).²⁹
  • De oorsprong van de naam “christen”: Het boek Handelingen stelt expliciet dat “de discipelen voor het eerst in Antiochië christenen genoemd werden” eerste in Antiochië” (Handelingen 11:26), een gebeurtenis die rond 40 n.Chr. plaatsvond. Het Boek van Mormon beweert dat gelovigen meer dan een eeuw eerder, rond 73 v.Chr., “christenen” werden genoemd (Alma 46:15).²⁹
  • De toren van Babel: Het boek Genesis vermeldt dat God bij de Toren van Babel de taal van “de gehele aarde” verwarde (Genesis 11:9). Het Boek van Mormon beweert dat de taal van één specifieke groep, de Jaredieten, op wonderbaarlijke wijze bewaard bleef en niet verward werd (Ether 1:33-37).²⁹

Dit zijn geen kleine discrepanties of kwesties van interpretatie. Het zijn directe feitelijke tegenstrijdigheden op punten van geschiedenis en geografie. Aangezien God de auteur is van alle waarheid, kan Hij niet de auteur zijn van twee boeken die elkaar tegenspreken. Eén of beide moeten onjuist zijn.

Wat kunnen we leren van degenen die de LDS-kerk hebben verlaten?

De theologische en historische analyse is cruciaal; misschien verlicht niets de verschillen tussen de twee geloven krachtiger dan de persoonlijke verhalen van degenen die in het mormonisme hebben geleefd en het sindsdien hebben verlaten. Hun reizen worden vaak gekenmerkt door diepe pijn, oprecht zoeken en krachtige ontdekkingen.⁵⁸

Veel voormalige mormonen beschrijven een proces waarbij verontrustende vragen en historische problemen zich jarenlang op een mentale “plank” opstapelen.⁵⁹ Deze onopgeloste kwesties omvatten vaak het gebrek aan archeologisch bewijs voor het Boek van Mormon, de verontrustende aspecten van het leven van Joseph Smith (zoals zijn praktijk van polygamie met tieners en de vrouwen van andere mannen), de voortdurend veranderende officiële geschiedenis van de kerk, en het besef dat de kerk leden er actief van weerhoudt om externe, “niet-goedgekeurde” bronnen te raadplegen.⁵⁹

Voor velen is de reis uit het mormonisme een zoektocht naar intellectuele eerlijkheid en persoonlijke authenticiteit.⁵⁹ Het is een verlangen om zonder angst moeilijke vragen te stellen en het bewijs te volgen waar het ook leidt, zelfs als dat betekent dat hun hele wereldbeeld moet worden afgebroken. Een terugkerend thema in hun verhalen is de enorme opluchting die ze voelen wanneer ze worden bevrijd van de spirituele en psychologische last van een op werken gebaseerd religieus systeem.⁵¹ Ze spreken over de constante angst om nooit te weten of je genoeg hebt gedaan, de last van het proberen te verdienen van Gods liefde, en de alomtegenwoordige gevoelens van schuld en schaamte omdat ze niet voldoen aan een onmogelijke standaard van perfectie.⁵¹

Voor degenen die hun weg vinden naar het bijbelse christendom, zijn hun getuigenissen vaak gevuld met de vreugde van het voor het eerst ontdekken van het ware evangelie van genade. Ze spreken over het vinden van een persoonlijke, intieme relatie met de bijbelse Jezus, een relatie die niet wordt bemiddeld door een kerkelijke hiërarchie of afhankelijk is van hun eigen prestaties.⁶² Ze beschrijven de krachtige vrede die voortkomt uit het begrijpen dat hun redding niet iets is dat ze moeten bereiken “na alles wat we kunnen doen”, maar een volbracht werk van Christus dat ze als een gratis geschenk kunnen ontvangen.

Hun verhalen onthullen dat het evangelie van genade niet zomaar een ander theologisch kader is; het is een bron van diepe spirituele en psychologische genezing. Het pakt direct de wonden van religieuze angst, schaamte en vrees aan die door een systeem van werken zijn toegebracht. De bijbelse boodschap dat onze status bij God niet afhangt van onze gebrekkige prestaties maar van de volmaakte gerechtigheid van Christus, is voor velen het medicijn dat rust brengt in hun ziel. Het is de ontdekking dat Jezus niet slechts een voorbeeld is om te volgen op een lang pad van vooruitgang, maar een Redder die de finishlijn al voor ons heeft bereikt.

Conclusie: hoe moeten we reageren met waarheid en liefde?

Het bewijs is duidelijk: de Bijbel en het Boek van Mormon vertellen niet twee versies van hetzelfde verhaal. Ze presenteren twee verschillende Goden, twee verschillende Jezussen en twee verschillende evangeliën. De Bijbel vertelt het verhaal van de ene, ware, transcendente Schepper-God die, uit pure genade, zondige schepselen redt die zichzelf niet kunnen redden. Hij doet dit door het verzoenende offer van Zijn enige Zoon, Jezus Christus, die Zelf volledig God is. Redding is een geschenk, ontvangen door geloof. Het Boek van Mormon legt het fundament voor een verhaal van eeuwige vooruitgang, waarbij mensen, als geestelijke kinderen van een mensachtige god, ernaar streven om zelf goden te worden door een leven van gehoorzaamheid en religieuze werken.

Onze reactie op deze realiteit moet tweeledig zijn. We moeten een diep en vast vertrouwen hebben in het Woord van God. Het christelijk geloof is niet gebouwd op de privévisioenen van één man of een boek zonder historische voetprint. Het is gegrond in de publieke, verifieerbare gebeurtenissen uit de geschiedenis, waarover eeuwenlang door profeten en apostelen is getuigd, en bevestigd door het leven, de dood en de triomfantelijke opstanding van Jezus Christus. De Bijbel is een betrouwbare, toereikende en levensschenkende openbaring van de God die ons heeft gemaakt en van ons houdt.

Ons vertrouwen in de waarheid moet gepaard gaan met ons mededogen voor mensen. Onze vrienden en buren van de Latter-day Saints zijn vaak oprechte, toegewijde en morele mensen die oprecht geloven dat ze Jezus volgen. Onze gesprekken mogen nooit gekenmerkt worden door arrogantie, woede of een verlangen om een discussie te “winnen”. In plaats daarvan moeten we, geleid door de Heilige Geest, proberen de waarheid in liefde te spreken (Efeziërs 4:15).

Vaak is de krachtigste brug die we kunnen bouwen ons eigen persoonlijke verhaal. We kunnen de vrede, vreugde en zekerheid delen die we hebben gevonden in de bijbelse Jezus. We kunnen getuigen van de vrijheid die voortkomt uit het weten dat onze relatie met God niet gebaseerd is op onze werken, maar op Zijn genade. We kunnen liefdevol het goede nieuws uitleggen dat redding geen verre beloning is die verdiend moet worden “na alles wat we kunnen doen”, maar een huidige realiteit die ontvangen wordt door simpelweg te vertrouwen op wat Jezus al heeft gedaan. Door dit te doen, houden we het ware verhaal van het evangelie voor, en nodigen we anderen uit om hun rust en hoop niet te vinden in een plan van vooruitgang, maar in een persoon: de Heer Jezus Christus.

Meer uit deze reeksDenominaties vergelekenBekijk alle 118 artikelen



Reacties

Een reactie plaatsen

Share to...