Was Jezus een veganist? Nee, de evangeliën laten zien dat hij vis at



  • De opgestane Jezus at “een stuk gebakken vis” voor de ogen van zijn discipelen (Lucas 24:42–43), en bij het Meer van Galilea deelde hij brood en vis met hen (Johannes 21:9–13).
  • Marcus plaatst het Laatste Avondmaal op de dag "dat het pesachlam geslacht moest worden" (Marcus 14:12), hoewel Johannes de maaltijd vóór het Pesach dateert.
  • Genesis geeft mensen planten te eten (Genesis 1:29) en voegt daar na de zondvloed dieren aan toe (Genesis 9:3), en in het Nieuwe Testament laten Marcus 7:19, Handelingen 10:13 en Romeinen 14 het dieet over aan het geweten.
  • De Christian Vegetarian Association accepteert dat Jezus vis at, maar voert aan dat een plantaardig dieet Gods ideaal is, en de Zevendedagsadventistenkerk moedigt een vegetarisch dieet aan, terwijl de keuze aan elk lid zelf wordt gelaten.
  • Het evangelie van de Ebionieten, zoals Epiphanius het rond 377 citeerde, liet Jezus het paaslam weigeren, en Het Essenen-evangelie van de Vrede is een moderne vervalsing.
  • De Katholieke Kerk leert dat het legitiem is om dieren als voedsel te gebruiken, maar vraagt om onthouding van vlees op vrijdagen, en orthodoxe strikte vastendagen sluiten vlees, eieren, zuivel en vis uit.

Nee. Nadat hij uit de dood was opgestaan, at Jezus een stuk gebakken vis voor de ogen van zijn discipelen (Lucas 24:42–43), en hij vierde het Pascha, het feest van het geofferde lam (Marcus 14:12–16). Marcus voegt eraan toe dat Jezus “alle voedsel rein verklaarde” (Marcus 7:19). Geen enkel evangelie beschrijft hem als vegetariër.

Wat de evangeliën zich herinneren over zijn maaltijden is vooral het gezelschap. Zijn critici noemden hem “een vriend van tollenaars en zondaars” (Matteüs 11:19). Na de opstanding, aan de oever van Galilea, was er een houtskoolvuur met vis en brood, en hij zei tegen zijn discipelen: “Kom ontbijten” (Johannes 21:12). Christenen die vlees eten en christenen die dat niet doen, zijn beiden welkom bij dat vuur.

Wat at Jezus?

De evangeliën laten zien dat Jezus brood en vis at. Toen de opgestane Jezus aan de discipelen in Jeruzalem verscheen, vroeg hij of ze iets te eten hadden. "Zij gaven hem een stuk gebakken vis, en hij nam het en at het voor hun ogen op" (Lucas 24:42–43). Sommige manuscripten voegen "en wat honingraat" toe, wat de King James Version volgt. Bij het Meer van Galilea vonden de discipelen een houtskoolvuur met vis erop en brood, en Jezus zei: "Kom en ontbijt." Hij "nam het brood en gaf het aan hen, en zo ook met de vis" (Johannes 21:9–13). Toen hij de vijfduizend voedde, zegende hij vijf broden en twee vissen, en de discipelen deelden ze uit aan de menigte (Matteüs 14:17–19).

Zijn buren aten ongeveer hetzelfde. De basisvoedingsmiddelen van het oude Israël waren brood, wijn en olijfolie, samen met peulvruchten, groenten, fruit, zuivelproducten en vis. Voor de meeste mensen was vlees voedsel voor de grote feesten, bruiloften en het bezoek van belangrijke gasten, dat slechts een paar keer per jaar werd gegeten. Eieren lijken algemeen in gebruik te zijn gekomen zodra kippen voor voedsel werden gehouden, en ze werden in de Romeinse tijd op grote schaal gegeten. De evangeliën zeggen nooit of Jezus ze at, hoewel hij spreekt over een zoon die zijn vader om een ei vraagt (Lucas 11:12).

At Jezus vlees?

De Pascha was een maaltijd met vlees. De wet gebood dat het lam "boven het vuur geroosterd" gegeten moest worden, "met ongezuurd brood en bittere kruiden" (Exodus 12:8). Marcus plaatst het Laatste Avondmaal "op de eerste dag van het feest van het Ongedesemde Brood, wanneer men het pesachlam slachtte", toen de discipelen aan Jezus vroegen: "Waar wilt u dat wij heengaan en voor u klaarmaken om het Pesach te eten?" (Marcus 14:12). In Lucas zegt Jezus tegen hen: "Ik heb vurig verlangd dit Pesach met jullie te eten voordat ik lijd" (Lucas 22:15). De evangeliën beschrijven nooit het lam op tafel. Matteüs, Marcus en Lucas presenteren het Laatste Avondmaal als een pesachmaaltijd, terwijl Johannes het vóór het Pesach plaatst (Johannes 13:1; 18:28), en geleerden debatteren nog steeds of de verslagen met elkaar in overeenstemming kunnen worden gebracht.

Jezus leefde niet als een asceet. Hij contrasteerde zichzelf met Johannes de Doper, die kwam "niet etend en niet drinkend", en zei: "De Zoon des mensen is gekomen, etend en drinkend, en zij zeggen: 'Kijk, een vraatzuchtig mens en een drinker, een vriend van tollenaars en zondaars!'" (Matteüs 11:18–19). Levi gaf een groot feest voor hem in zijn huis (Lucas 5:29).

De evangeliën beschrijven hem ook niet als een pescotariër, iemand die wel vis eet maar geen ander vlees. Ze laten zien dat hij vis at, en geen enkele passage zegt dat hij vlees weigerde.

Vlees eten in het Oude en Nieuwe Testament

In Genesis geeft God mensen eerst planten om te eten: "Zie, Ik geef u al het zaaddragende gewas dat op de hele aarde is, en elke boom waaraan zaaddragende vruchten zijn; dit zal u tot voedsel dienen" (Genesis 1:29). Na de zondvloed voegt hij dieren toe: "Al wat leeft en beweegt, zal u tot voedsel dienen; Ik geef het u alles, zoals Ik u ook het groene gewas gegeven heb" (Genesis 9:3). De wet van Mozes verdeelde dieren vervolgens in rein en onrein.

Het Nieuwe Testament zet die voedselwetten voor christenen opzij. Jezus leerde dat "niets dat van buitenaf de mens binnengaat, hem onrein kan maken", en Marcus merkt op: "Zo verklaarde hij alle voedsel rein" (Marcus 7:18–19). In het visioen van Petrus vertelt een stem hem: "Sta op, Petrus; slacht en eet" (Handelingen 10:13). Paulus behandelt vlees eten als een zaak van het geweten: "De een gelooft dat hij alles mag eten, terwijl de zwakke alleen groenten eet. Laat degene die eet, degene die zich onthoudt niet minachten, en laat degene die zich onthoudt, degene die eet niet veroordelen, want God heeft hem aanvaard" (Romeinen 14:2–3). Hij schreef ook: "Het is goed om geen vlees te eten of wijn te drinken of iets te doen waardoor je broeder struikelt" (Romeinen 14:21), en hij waarschuwde tegen leraren die "onthouding eisen van voedsel dat God geschapen heeft om met dankzegging te worden ontvangen" (1 Timoteüs 4:3).

Waarom sommige christenen vegetariër of veganist zijn

De Christian Vegetarian Association, een internationale, niet-confessionele bediening, erkent dat "Lucas 24:43 beschrijft dat Jezus na de opstanding vis at", maar voert aan dat wat Jezus tweeduizend jaar geleden in een mediterrane vissersgemeenschap at, "ons niet vertelt wat christenen vandaag zouden moeten eten". Ze schrijft dat "de Bijbel een plantaardig dieet als Gods ideaal afschildert", wijzend op Eden (Genesis 1:29–31) en op Jesaja's beeld van een wereld waar "de wolf bij het lam zal wonen" en "de leeuw stro zal eten als de os" (Jesaja 11:6–7). Ze leest Marcus 7 als een uitspraak over eten met ongewassen handen, en voert aan dat zelfs als Jezus de veehouderij van zijn tijd goedkeurde, "het daaruit niet volgt dat hij de moderne bio-industrie zou steunen".

De Zevendedagsadventistenkerk "moedigt een uitgebalanceerd vegetarisch dieet aan", volgens haar afdeling voor gezondheidszorg, die het boek van de kerk citeert Zevendedagsadventisten geloven: "Het dieet dat God in de Hof van Eden verordende – het vegetarische dieet – is het ideaal, maar soms kunnen we het ideaal niet bereiken." Het dieet dat het meest in de kerk wordt gevolgd, omvat eieren en zuivel. De kerk "bevordert het vermijden van vleesvoedsel waar mogelijk", maar laat "de beslissingen over het specifieke dieet aan de keuze van elk lid", onder verwijzing naar Romeinen 14.

In Engeland vereiste de Bible Christian Church, in 1809 in Salford opgericht door William Cowherd, dat leden een belofte ondertekenden om een vegetarisch dieet te volgen en zich te onthouden van alcohol. Leden van die kerk hielpen in 1847 de Vegetarian Society op te richten.

De bewering dat Jezus zelf vlees vermeed, is ouder. Epiphanius van Salamis, die rond 377 schreef tegen de Ebionieten, een joods-christelijke groep, zei dat hun evangelie het voedsel van Johannes de Doper veranderde van sprinkhanen (akris) tot koeken (egkris) en liet Jezus zeggen dat hij geen verlangen had om het vlees van het paaslam te eten (Panarion 30.13; 30.22). Hij zegt ook dat de Ebionieten van zijn tijd zich onthielden van vlees (30.15). Geleerden hebben zich afgevraagd of de vroegere Ebionieten van de tweede eeuw dat ook deden. Een modern boek dat Jezus als vegetariër presenteert, Het Essenen-evangelie van de Vrede, werd gepubliceerd door Edmond Bordeaux Szekely, die zei dat hij het had vertaald uit een tekst die hij in 1923 in het Vaticaan had gevonden. Geleerden beschouwen het als een vervalsing.

Kerkelijke regels over het eten van vlees

De Catechismus van de Katholieke Kerk leert dat God dieren aan het menselijk beheer heeft toevertrouwd: “Daarom is het legitiem om dieren te gebruiken voor voedsel en kleding.” Het voegt eraan toe: “Het is in strijd met de menselijke waardigheid om dieren onnodig te laten lijden of sterven” (2417–2418). Het katholieke recht vraagt om onthouding “van vlees, of van een ander voedsel zoals bepaald door de Bisschoppenconferentie,” op vrijdagen en op Aswoensdag en Goede Vrijdag, voor iedereen die veertien jaar is geworden (canons 1251–1252).

Orthodoxe christenen houden alle woensdagen en vrijdagen als vastendagen, afgezien van een paar vastenvrije weken, samen met vier vastenseizoenen: de Grote Vasten, de Vasten van de Apostelen, de Vasten van de Geboorte en de Vasten van de Ontslapenis. Op een strikte vastendag mag volgens de Orthodoxe Kerk in Amerika “geen vlees, eieren, zuivelproducten, vis, wijn of olie worden gegeten.” Dezelfde bron merkt op dat schaaldieren in de praktijk zijn toegestaan en dat de regels versoepeld zijn voor ouderen en zieken.

Een katholiek die een vrijdag in acht neemt, een orthodoxe christen tijdens de vastentijd, een adventist aan een vegetarische tafel en een christen die eet wat hem wordt voorgezet, behoren allemaal tot dezelfde Heer. Paulus zei tegen degene die eet dat hij degene die zich onthoudt niet mag minachten, en tegen degene die zich onthoudt dat hij degene die eet niet mag oordelen, “want God heeft hem aanvaard” (Romeinen 14:3).





Reacties

Een reactie plaatsen

Share to...