Hoeveel jaar zit er tussen Adam en Jezus? Ongeveer 4.000 of 5.500, en de Bijbel geeft geen totaal

De Bijbel geeft nooit het totaal, dus elk antwoord komt voort uit het optellen van de leeftijden in de geslachtsregisters. Met de Hebreeuwse tekst geeft dat ongeveer 4.000 jaar van Adam tot Jezus, en met de Griekse Septuagint ongeveer 5.500, een verschil van ruwweg vijftien eeuwen. Dus wanneer iemand u een zelfverzekerd cijfer geeft, heeft diegene een tekst gekozen zonder u dat te vertellen.

Waar 4004 v.Chr. vandaan komt

Het cijfer dat veel mensen kennen, komt van James Ussher, aartsbisschop van Armagh, die in 1650 een chronologie publiceerde die de schepping plaatste op de avond voor 23 oktober 4004 v.Chr. Ussher was een serieus geleerde en zijn werk was zorgvuldig. Maar twee eeuwen lang werd het in de kantlijn van Engelse Bijbels gedrukt, en zo kwam een zeventiende-eeuwse berekening eruit te zien als onderdeel van de tekst. Dat is het niet, want geen enkele editie van de Schrift in een oorspronkelijke taal bevat een jaartal.

Waarom de manuscripten verschillende totalen geven

De geslachtsregisters in Genesis 5 en 11 geven de leeftijd van elke man bij de geboorte van zijn zoon, en het optellen van die leeftijden verbindt de generaties met elkaar. Het probleem is dat de manuscripttradities die ons hebben bereikt, verschillen over de leeftijden. De Hebreeuwse Masoretische tekst, de Griekse Septuagint en de Samaritaanse Pentateuch geven elk andere cijfers, en die van de Septuagint zijn systematisch langer. Van Adam tot Abraham loopt het verschil op tot ongeveer 1.300 tot 1.500 jaar. Dit zijn drie coherente systemen in plaats van kleine kopieerfouten, en geleerden discussiëren al eeuwen over welke de oorspronkelijke is.

Gaten in de geslachtsregisters

De geslachtsregisters in de Bijbel vermelden ook niet altijd elke generatie, en het Nieuwe Testament laat dat zien in een passage die iedereen kan controleren. Mattheüs rangschikt zijn geslachtsregister in drie reeksen van veertien en zegt dat duidelijk (Mattheüs 1:17), en om de getallen kloppend te maken, laat hij mensen weg. Tussen Joram en Uzzia in Mattheüs 1:8 zouden drie koningen moeten staan: Ahazia, Joas en Amazia, die wel in 2 Koningen en 2 Kronieken staan, maar niet in Mattheüs.

Mattheüs heeft geen fout gemaakt, omdat het Hebreeuwse werkwoord dat vertaald wordt als “was de vader van” gemakkelijk “was de voorvader van” kan betekenen, en hij bouwt aan een patroon in plaats van een volkstelling te houden. We kunnen er dus niet vanuit gaan dat een geslachtsregister een volledige keten is, en het optellen van de jaren hangt af van precies die aanname.

Wat we kunnen zeggen over de jaartallen

Vanaf Abraham is de chronologie verankerd aan gebeurtenissen met bewijs buiten de Bijbel, en de grote lijnen zijn redelijk vaststaand: Abraham ergens in het vroege tweede millennium v.Chr., de uittocht, waarvan de datum betwist wordt, ergens tussen ruwweg de vijftiende en dertiende eeuw, David rond 1000 v.Chr., en de val van Jeruzalem in 586 v.Chr., een datum die vaststaat door Babylonische verslagen. Vóór Abraham, terug tot Adam, is het cijfer wat de tekst en de aannames die we kiezen opleveren.

Christenen hebben te goeder trouw uiteenlopende standpunten over de ouderdom van de aarde, en de geslachtsregisters zijn niet het enige dat daarop van invloed is. Het is nuttiger om dat te zeggen dan te doen alsof de sommen definitief zijn.

Waar de genealogieën voor dienen

De geslachtsregisters waren nooit chronologische tabellen, en wanneer we ze als tabellen lezen, lezen we voorbij aan wat ze zeggen. Genesis 5 is een hoofdstuk over sterfelijkheid: negen paragrafen eindigen met dezelfde vijf woorden, en hij stierf, met één uitzondering, waar God een man wegneemt. Het geslachtsregister van Mattheüs is een argument over wie Jezus is, de zoon van David, de zoon van Abraham, en het noemt vier vrouwen wier verhalen ingewikkeld zijn: Tamar, Rachab, Ruth en de vrouw van Uria. Dat van Lucas loopt de andere kant op, voorbij Abraham naar de zoon van Adam, de zoon van God (Lucas 3:38), en dat is de bewering die zijn hele lijst moet maken. Elke lijst leert ons over God en zijn volk, en de rekenkunde is iets wat latere lezers eraan hebben toegevoegd.

Veelgestelde vragen

Hoeveel jaar van Adam tot Jezus?

De Schrift geeft geen totaal, maar het optellen van de geslachtsregisters levert ongeveer 4.000 jaar op met de Hebreeuwse tekst en ongeveer 5.500 met de Griekse Septuagint.

Hoeveel generaties zitten er tussen Adam en Jezus?

Het geslachtsregister van Lucas (Lucas 3:23–38) bevat 77 namen van Jezus terug naar God, wat Adam 75 generaties vóór Jezus plaatst. Het bevat Kaïnan tussen Arpachsad en Selach (Lucas 3:36), een naam die voorkomt in Genesis 11 van de Septuagint, maar niet in de Hebreeuwse tekst. Matteüs begint later en telt 42 generaties van Abraham tot Christus, in drie reeksen van veertien (Matteüs 1:17).

Waar komt 4004 v.Chr. vandaan?

Het komt uit de chronologie van James Ussher uit 1650, die later in de kantlijn van Engelse Bijbels werd gedrukt, maar het maakt geen deel uit van de tekst.

Waarom zijn de manuscripten het niet met elkaar eens?

De Masoretische tekst, de Septuagint en de Samaritaanse Pentateuch geven verschillende leeftijden in Genesis 5 en 11, en die van de Septuagint zijn systematisch langer.

Vermelden bijbelse geslachtsregisters elke generatie?

Niet altijd. Mattheüs 1:8 laat drie koningen weg, Ahazia, Joas en Amazia, om zijn drie reeksen van veertien te behouden, en het Hebreeuwse idioom staat dit toe.

Waar dienen de geslachtsregisters voor?

Elke lijst vormt een argument in plaats van het bijhouden van het aantal jaren: Genesis 5 gaat over sterfelijkheid, die van Mattheüs over David en Abraham, en die van Lucas loopt terug tot “de zoon van Adam, de zoon van God.”