In de traditionele christelijke huwelijksgelofte neemt ieder de ander “om te hebben en te houden vanaf deze dag, in voor- en tegenspoed, in rijkdom en armoede, in ziekte en gezondheid, om lief te hebben en te koesteren, tot de dood ons scheidt.” Kerken verwoorden de belofte op verschillende manieren, en een orthodoxe bruiloft kent helemaal geen uitgesproken geloften.
De woorden zijn oud en de meeste werden in de middeleeuwen al in het Engels uitgesproken. De kern ervan is een woord dat weinigen van ons nog gebruiken: 'troth', wat trouw betekent. In de gelofte belooft ieder van de twee trouw te zijn aan de ander, in elke omstandigheid die het leven kan brengen, tot de dood.

De traditionele gelofte, woord voor woord
In het Book of Common Prayer uit 1928 van de Episcopal Church begint de voorganger met het stellen van een vraag aan ieder van hen, en hij vraagt het eerst aan de man:
N. Wil jij deze vrouw tot je wettige echtgenote nemen, om samen te leven volgens Gods verordening in de heilige staat van het huwelijk? Wil jij haar liefhebben, troosten, eren en bewaren in ziekte en gezondheid; en, alle anderen verlatend, je alleen aan haar wijden, zolang jullie beiden zullen leven?
Hij antwoordt: “Ik wil,” en de vrouw, aan wie dezelfde vraag over de man wordt gesteld, geeft hetzelfde antwoord. Vervolgens, in de woorden van de dienst, “geven zij elkaar hun trouw.” De man neemt de rechterhand van de vrouw in de zijne en herhaalt na de voorganger:
Ik N. neem u N. tot mijn wettige echtgenote, om te hebben en te houden vanaf deze dag, in voor- en tegenspoed, in rijkdom en armoede, in ziekte en gezondheid, om lief te hebben en te koesteren, tot de dood ons scheidt, volgens Gods heilige verordening; en daarop geef ik u mijn trouw.
De vrouw neemt vervolgens zijn rechterhand en zegt dezelfde woorden, met “Echtgenoot” in plaats van “Echtgenote” en “Ik geef u mijn trouw” aan het einde. Geen van beiden belooft hier te gehoorzamen, hoewel in sommige oudere vormen verderop op deze pagina de bruid dat wel doet. Daarna plaatst de man een ring om de vierde vinger van de linkerhand van de vrouw en zegt:
Met deze ring trouw ik met jou: In de naam van de Vader, en de Zoon, en de Heilige Geest. Amen.
Het huidige gebedenboek van de Episcopal Church, uit 1979, behoudt dezelfde beloften in modern Engels, met “jij/u” in plaats van “thee.” De gelofte opent in de naam van God en spreekt over gescheiden worden door de dood. Het laat “volgens Gods heilige verordening” weg, en waar de oude gelofte trouw beloofde, eindigt de nieuwe door de belofte een plechtige gelofte te noemen. De United Methodist-dienst gebruikt dezelfde vorm, en u kunt deze volledig lezen, binnen een complete ceremonie, in de script voor een christelijke huwelijksceremonie.
De gelofte zelf gaat verder terug dan het Book of Common Prayer, naar de Latijnse huwelijksdienst van het middeleeuwse Salisbury, bekend als de Sarum-ritus. Daar leidde de priester de man door de gelofte in het Engels, en deze eindigde met “tyl dethe vs departe if holy chyrche it woll ordeyne, and therto I plight the my trouthe.” Toen het eerste Book of Common Prayer in 1549 uitkwam, behield het die gelofte, voegde de belofte om lief te hebben en te koesteren toe, en plaatste de verwijzing naar Gods heilige verordening op de plek waar de voorwaarde over de heilige kerk had gestaan. Dus de meeste woorden die een paar vandaag uitspreekt, waren er toen al.

Wat elke regel betekent
“Ik N. neem jou N. tot mijn wettige echtgenote.” De vragen vóór de gelofte vragen naar wat ieder van hen beoogt, en zij antwoorden “Ik wil.” In de gelofte gaan zij over tot het doen van de belofte, waarbij ieder de ander bij naam noemt en hem of haar neemt, in de tegenwoordige tijd, ten overstaan van getuigen. “Thee” is een ouder Engels woord voor “u/jou,” gebruikt wanneer men tot één persoon spreekt.
“Om te hebben en te houden vanaf deze dag.” In gewone woorden betekent het: Ik neem jou als de mijne, en ik zal je behouden. De belofte begint op dat moment, en het enige einde dat het heeft, is het einde dat een paar regels later wordt genoemd.
“In voor- en tegenspoed, in rijkdom en armoede, in ziekte en gezondheid.” Elk van de drie paren noemt een goede en een slechte omstandigheid, zodat niets wat het leven brengt buiten de belofte kan vallen. De middeleeuwse gelofte had dezelfde paren: “for better: for wors: for richere: for poorer: in sykenesse and in hele,” en hele is een oud woord dat het woordenboek van Webster uit 1913 definieert als “Gezondheid; welzijn.” Het zijn deze regels die iets kosten, want een paar dat ze uitspreekt, belooft te blijven in de jaren die ze niet zouden kiezen.
“Om lief te hebben en te koesteren.” In de woorden van hetzelfde woordenboek betekent koesteren: “Met tederheid en genegenheid behandelen; met zorg voeden; beschermen en helpen.” In de gelofte uit 1928 doen zowel de man als de vrouw deze belofte, maar oudere vormen vroegen iets meer van de bruid. De middeleeuwse bruid beloofde “to be bonere and buxum in bedde and at the borde,” en een druk uit 1604 van de Sarum-dienst legde die woorden in de kantlijn uit als “zachtmoedig,” “gehoorzaam.” De dienst van John Wesley uit 1784 voor Amerikaanse methodisten laat de bruid beloven “lief te hebben, te koesteren en te gehoorzamen.” Sommige kerken hielden vast aan een gehoorzaamheidsbelofte voor de bruid, en andere geven beide partners dezelfde woorden. De voorganger die u in de echt verbindt, kan u vertellen welke vorm uw kerk gebruikt.
“Totdat de dood ons scheidt.” Het betekent totdat de dood ons scheidt. De middeleeuwse gelofte zegt “tyl dethe vs departe,” gebruikmakend van een oude betekenis van vertrek, “Scheiden; verdelen; uiteengaan.” De vraag van de voorganger heeft al vastgesteld hoe lang de belofte duurt: “zolang jullie beiden leven.” Veel mensen kennen de regel als “tot de dood ons scheidt,” wat de woordvolgorde is die het Episcopal-gebedenboek uit 1979 gebruikt voor de traditionele gelofte in zijn “Orde voor het Huwelijk.”
“Volgens Gods heilige verordening.” Met deze woorden verbindt het paar zich aan het huwelijk zoals God het heeft ingesteld. De dienst uit 1928 opent door het huwelijk “een eervolle staat, door God ingesteld” te noemen, en na de geloften verbindt de voorganger de handen van het paar met de woorden van Jezus uit Matteüs 19: “Hetgeen dan God samengevoegd heeft, dat scheide de mens niet.”
“En daarop geef ik u mijn trouw.” 'To plight' betekent “beloven,” en 'troth' is “een variant van waarheid,” wat betekent “Geloof; trouw; getrouwheid.” Dus de regel betekent: aan dit alles beloof ik u mijn trouw. Wesley’s dienst uit 1784 laat zien hoe hij het begreep door het woord te veranderen: “en daartoe beloof ik u mijn Geloof.” Dezelfde 'troth' is nog steeds bij ons in verloofd. In het boek van 1928 belooft de man zijn trouw en geeft de vrouw de hare, en daarna vertelt de voorganger de gemeente dat de twee “hun trouw aan elkaar hebben gegeven en beloofd.”

Katholieke huwelijksgeloften: de toestemming
De Katholieke Kerk noemt de geloften de instemming. “De Kerk beschouwt de uitwisseling van instemming tussen de echtgenoten als het onmisbare element dat ‘het huwelijk sluit’,” zegt de Catechismus van de Katholieke Kerk. Het bisdom Des Moines verwoordt het in zijn richtlijnen voor paren eenvoudiger: de instemming “is wat algemener bekend staat als ‘de geloften’ en het is het punt in de liturgie waarop het paar officieel man en vrouw wordt.”
In de Verenigde Staten komen de woorden uit De Orde van de Huwelijksviering, waarvan elke Amerikaanse bisdom sinds 30 december 2016 verplicht is de Engelse editie te gebruiken. In deze ritus stelt de priester vragen vóór de instemming en ontvangt deze daarna.
Hij begint met het stellen van drie vragen aan het paar. Zijn zij vrij gekomen, zonder dat iemand hen dwingt? Zullen zij elkaar liefhebben en eren voor de rest van hun leven? Zullen zij kinderen van God aanvaarden en hen opvoeden volgens de wet van Christus en Zijn Kerk? Ieder antwoordt voor zichzelf, en de vraag over kinderen kan worden weggelaten, bijvoorbeeld wanneer het paar ouder is.
Daarna sluit het paar de rechterhanden en verklaart hun instemming. In de eerste vorm neemt ieder de ander als man of vrouw en belooft trouw te zijn, of tijden nu goed of slecht zijn, in ziekte en in gezondheid, en de ander voor het leven lief te hebben en te eren. De Amerikaanse editie biedt ook een tweede vorm aan, gebouwd op hetzelfde Engelse patroon als de gelofte uit het gebedenboek, met hebben en houden, beter en slechter, rijker en armer. Of de priester kan de instemming als vragen aan hen voorleggen, en ieder antwoordt “Ik wil.”
De priester ontvangt vervolgens hun instemming in naam van de Kerk en zegent de ringen, en ieder plaatst een ring om de vinger van de ander als teken van liefde en trouw, in de naam van de Vader, de Zoon en de Heilige Geest. Waar de lokale gewoonte daarom vraagt, voegt de Amerikaanse editie het geven van de arras toe, een geschenk van munten, na de ringen, en later het plaatsen van een lazo, een huwelijkskrans, of een sluier over de schouders van het paar.
De exacte Engelse woorden staan in het rituaalboek, waarvan de vertaling auteursrechtelijk beschermd is door de International Commission on English in the Liturgy. Daarom geeft uw parochie u de tekst wanneer u de bruiloft plant en helpt zij u bij het kiezen uit de vormen. De richtlijnen van Des Moines vermelden “de vorm van het uitdrukken van instemming” bij de keuzes waarover u kunt vragen, samen met de manieren om het op de dag zelf uit te spreken: uit het hoofd, herhaald na de priester, als antwoorden op vragen, of voorgelezen uit het rituaalboek of een kaart.

Orthodoxe bruiloften: vragen en kronen, geen geloften
De Orthodox Church in America zegt dit duidelijk in een antwoord op haar website: “Er zijn geen “geloften” in het orthodoxe ritueel, zoals gevonden in andere confessies.” De bruiloft heeft twee delen, de verloving en de kroning, en de instemming van het paar wordt aan hen gevraagd als vragen in plaats van door hen uitgesproken als een belofte.
In het Russische gebruik, zoals Isabel Hapgood het in 1906 vertaalde, vraagt de priester de bruidegom aan het begin van de kroning:
Hebt gij, N., een goede, vrije en ongedwongen wil en een vast voornemen om deze vrouw, N., die gij hier voor u ziet, tot uw vrouw te nemen?
Hij antwoordt: “Dat heb ik, eerwaarde Vader.” De priester gaat verder: “Hebt gij uzelf niet aan een andere bruid beloofd?” en de bruidegom antwoordt: “Ik heb mezelf niet beloofd, eerwaarde Vader.” Daarna wordt de bruid dezelfde twee vragen over de bruidegom gesteld.
Wanneer de ringen en de kronen worden gegeven, is het de priester die spreekt. Bij de verloving zegent hij ieder van hen met de ring van de ander, zeggende: “De dienaar van God, N., is verloofd met de dienstmaagd van God, N.: In de Naam van de Vader, en van de Zoon, en van de Heilige Geest.” Hij zegt het drie keer tegen ieder en plaatst dan de ringen aan hun rechterhand. In de Russische Kerk wisselt het paar daarna zelf de ringen uit, hoewel in de Griekse Kerk, merkt Hapgood op, zij dat niet doen. Bij de kroning kroont hij de bruidegom met de woorden “De dienaar van God, N., wordt gekroond tot de dienstmaagd van God, N.: In de Naam van de Vader, en van de Zoon, en van de Heilige Geest,” kroont de bruid op dezelfde manier, en zegent hen drie keer: “O Heer onze God, kroon hen met glorie en eer.” De Russische en Griekse gebruiken verschillen in dergelijke details, dus vraag de priester wat zijn parochie doet.

Oudere protestantse geloften: methodistisch, presbyteriaans, baptistisch en luthers
Protestantse kerken behielden de belofte en vormden de woorden op hun eigen manier, zoals u kunt zien in vier van hun oudere dienstboeken.
Methodistisch, 1784. In een brief voorin De Zondagsdienst van de Methodisten in Noord-Amerika, John Wesley schreef dat hij een “liturgie had voorbereid die weinig verschilt van die van de kerk van Engeland.” Zijn huwelijksgelofte ligt dicht bij de gelofte uit 1928 hierboven, behalve dat deze eindigt met “en daartoe beloof ik u mijn Geloof,” en de bruid belooft “lief te hebben, te koesteren en te gehoorzamen.” Er is geen ring in zijn dienst. Na de geloften gaat de voorganger direct over tot gebed, en hij verklaart het paar getrouwd omdat zij hun instemming hebben verklaard “door het samenvoegen van de handen.”
Presbyteriaans, 1645. De Westminster Assembly’s Directory voor de Openbare Eredienst van God maakt van de gelofte een hardop uitgesproken verbond:
Ik, N., neem jou, N., aan als mijn wettige echtgenote en beloof en zweer in de aanwezigheid van God en voor deze gemeente een liefdevolle en trouwe echtgenoot voor je te zijn, totdat God ons door de dood scheidt.
De bruid belooft “een liefdevolle, trouwe en gehoorzame echtgenote” te zijn, en daarna spreekt de predikant hen “zonder verdere ceremonie” uit tot man en vrouw. Het Westminster-boek bevat ook geen ring.
Baptistisch, 1878. Baptistengemeenten hebben geen gemeenschappelijk kerkboek en hun predikanten kiezen al lang hun eigen vormen. Edward Hiscox, auteur van Het Standaardhandboek voor Baptistenkerken, bood er verschillende aan in zijn Star Book voor Predikanten als “suggestie voor degenen die er de voorkeur aan geven hun eigen vorm te gebruiken — zoals heel veel predikanten doen.” In een van de vormen, waarvan hij zegt dat deze afkomstig is van een predikant die hem lang had gebruikt, stelt de predikant de hele belofte als een vraag:
U neemt nu deze vrouw, wiens hand u vasthoudt, aan als uw wettige echtgenote. Belooft u plechtig, voor God en deze getuigen, dat u van haar zult houden, haar zult eren en koesteren; en dat u, terwijl u alle anderen voor haar alleen verlaat, getrouw al de plichten zult vervullen die een echtgenoot aan een echtgenote verschuldigd is, zolang u beiden zult leven?
Beiden antwoorden: “Ja, ik wil,” en een ring volgt alleen “indien een ring wordt gebruikt.”
Luthers, 1918. De Common Service Book van de Lutherse Kerk stelt bijna dezelfde vragen als het Prayer Book uit 1928 en geeft vervolgens de kortste gelofte van de vier:
Ik, N., neem jou, N., tot mijn wettige echtgenote en beloof je mijn trouw, tot de dood ons scheidt.
Tegenwoordig gebruiken de methodistische, presbyteriaanse en lutherse kerken nieuwere, auteursrechtelijk beschermde kerkboeken. De United Methodist-dienst gebruikt bijvoorbeeld dezelfde moderne gelofte als het Episcopal Prayer Book en biedt daar twee alternatieven voor.

“Ik wil” of “Ik zal”?
In het Prayer Book van 1928 antwoordt het paar “Ik wil” op de vragen van de predikant en spreekt daarna de gelofte volledig uit, met hun eigen stem. “Ja, ik wil” is het antwoord in vormen die de gehele belofte als een vraag formuleren, zoals Hiscox doet en zoals de katholieke ritus toestaat. Welke van de twee een paar ook uitspreekt, ze leggen dezelfde belofte af.

De woorden bij de ring
Niet elke christelijke dienst kende een ring, en de woorden die daarbij horen variëren meer dan de geloften zelf.
De middeleeuwse Sarum-bruidegom zei meer dan een moderne bruidegom: “With this rynge I the wed, and this gold and siluer I the geue, and with my body I the worshipe, and with all my worldely cathel I the endowe.” Aanbidding betekent hier eer, vanuit een oude betekenis van het woord: “Respecteren; eren.” Cathel is roerend goed, iemands eigendom. De Latijnse aanwijzingen laten de bruidegom vervolgens de ring van de duim van de bruid naar haar vierde vinger verplaatsen, één vinger voor elke naam van de Drie-eenheid en de laatste bij “Amen.” Hij laat hem daar omdat, zo zeggen ze, een ader van die vinger naar het hart loopt.
Het Prayer Book van 1928 behoudt alleen de eerste clausule, gevolgd door de namen van de Drie-eenheid: “Met deze ring trouw ik met u: In de naam van de Vader, de Zoon en de Heilige Geest.” In die dienst geeft alleen de man een ring. Het lutherse boek van 1918 stond er twee toe, waarbij elke partner om de beurt zegt: “Ontvang deze ring als teken van huwelijkse liefde en trouw.” In de katholieke ritus geeft ieder een ring als teken van liefde en trouw, en in de orthodoxe dienst plaatst de priester de ringen tijdens de verloving, zoals hierboven beschreven.
Sommige van de oudere protestantse diensten hierboven hebben helemaal geen ring, en de Verenigde Methodistische dienst maakt het tegenwoordig optioneel, waardoor andere tekens in de plaats kunnen komen.

Bijbelverzen achter de geloften
Elke regel van deze beloften is gebaseerd op de Schrift, en de onderstaande verzen zijn geciteerd uit de World English Bible.
Eerst komt Genesis 2:24, die Jezus en Paulus beiden citeren: “Daarom zal een man zijn vader en zijn moeder verlaten, en zich bij zijn vrouw voegen, en zij zullen één vlees zijn.” Wanneer Jezus het citeert in Matteüs 19:6, voegt hij het gezegde toe dat de voorganger herhaalt over de samengevoegde handen: “Zodat zij niet langer twee zijn, maar één vlees. Wat God daarom heeft samengevoegd, laat de mens niet scheiden.” Paulus citeert het opnieuw in Ephesians 5:31–32: “‘Daarom zal een man zijn vader en moeder verlaten en zich bij zijn vrouw voegen. En de twee zullen tot één vlees worden.’ Dit mysterie is groot, maar ik spreek over Christus en de gemeente.” Dat zijn de verzen achter de openingswoorden van de dienst uit 1928, dat het huwelijk “de mystieke vereniging tussen Christus en zijn Kerk” betekent.
“In voor- en tegenspoed” heeft zijn beeld in Ecclesiastes 4:9–10: “Twee zijn beter dan één, omdat zij een goede beloning hebben voor hun arbeid. Want als zij vallen, zal de een zijn metgezel opheffen; maar wee hem die alleen is wanneer hij valt, en geen ander heeft om hem op te heffen.” En Song of Songs 8:6–7 spreekt van een liefde zo sterk als de dood: “Stel mij als een zegel op je hart, als een zegel op je arm; want liefde is sterk als de dood… Vele wateren kunnen de liefde niet blussen, noch kunnen overstromingen haar verdrinken.”
Het vers dat het dichtst bij “tot de dood ons scheidt” komt, werd nooit tegen een echtgenoot uitgesproken. In Ruth 1:17 Ruth zegt het tegen haar schoonmoeder, Naomi: “Waar u sterft, zal ik sterven, en daar zal ik begraven worden. Moge de Heer mij dit doen, en meer nog, als iets anders dan de dood u en mij scheidt.” De trouw die een man en vrouw elkaar beloven, is dezelfde trouw tot de dood die Ruth aan de moeder van haar echtgenoot beloofde.

Moet je je eigen geloften schrijven?
Of u dat kunt, hangt af van uw kerk. Bij katholieke, orthodoxe en anglicaanse bruiloften stelt de kerk de woorden vast en vervangt het paar deze niet, en in kerken zonder vaste ritus beslist de predikant.
Katholiek. De woorden van de instemming komen uit de goedgekeurde ritus en het echtpaar mag deze niet veranderen. De constitutie over de liturgie van het Tweede Vaticaans Concilie bepaalde dat “niemand, zelfs niet als hij priester is, op eigen gezag iets aan de liturgie mag toevoegen, verwijderen of veranderen.” In een verklaring die in januari 2016 werd gerapporteerd, gaf aartsbisschop Socrates Villegas, destijds voorzitter van de bisschoppenconferentie van de Filipijnen, dat als een van de redenen aan waarom echtparen hun eigen geloften niet kunnen schrijven. Persoonlijke woorden, zei hij, horen thuis op de receptie of een soortgelijke bijeenkomst na de dienst.
Orthodox. Er zijn geen geloften in de dienst om te vervangen, dus als u iets tegen elkaar wilt zeggen, vraag dan aan de priester waar dat past.
Anglicaans. Het gebedenboek stelt de geloften vast, en zelfs de kortere “Orde voor het Huwelijk,” die de priester veel ruimte geeft om de dienst vorm te geven, vereist een van de twee: de moderne gelofte of de traditionele die eindigt met het paar dat hun trouw belooft.
Andere protestantse kerken. De United Methodist-dienst biedt vaste alternatieven en vraagt dat de voorganger alle plannen goedkeurt. In baptisten-, niet-confessionele en andere vrije kerken beslist de predikant, zoals het handboek van Hiscox in 1878 aannam.
Als u uw eigen geloften schrijft, houd de belofte dan centraal. De traditionele gelofte zegt drie dingen in één zin: ik neem u aan, ik zal u in alle omstandigheden trouw zijn, en ik zal dit doen tot de dood. Uw woorden moeten alledrie bevatten. De oude vormen leggen de belofte ook af voor God, in woorden als “volgens Gods heilige verordening,” “in de aanwezigheid van God en voor deze gemeente,” en “voor God en deze getuigen.” Houd de moeilijke voorwaarden erin, want een gelofte die alleen goede tijden noemt, belooft minder. Schrijf iets dat u in een minuut of twee langzaam kunt uitspreken en laat het ruim voor de dag aan de predikant zien. U kunt ook beide doen: de traditionele gelofte uitspreken en daarna een paar eigen zinnen toevoegen, of u kunt uw persoonlijke woorden bewaren voor het repetitiediner of de receptie.
Als u de geloften vervangt, zorg er dan voor dat ieder van u nog steeds duidelijk, voor de officiant en getuigen, zegt dat u de ander in het huwelijk neemt, wie u ook trouwt. Sommige staatswetten vereisen die verklaring, zoals de gids voor hoe je een christelijke bruiloft voltrekt uitlegt.
Als je je voorbereidt op je eigen bruiloft, de huwelijksvoorbereidingscursus Wat God heeft samengevoegd neemt je regel voor regel mee door deze beloften, met de lezingen en gebeden voor de dienst. Als een vriend je trouwt, Trouw ze goed leert hen een christelijke ceremonie te plannen en te leiden, inclusief de geloften.
Op de dag zelf duurt de gelofte minder dan een minuut. Daarna vertelt de voorganger aan iedereen die aanwezig is dat de twee “hun trouw aan elkaar hebben gegeven en beloofd,” en over hun samengevoegde handen zegt hij de woorden die Jezus gaf: “Wat God heeft samengevoegd, laat de mens dat niet scheiden.”


Een reactie plaatsen