Is homoseksualiteit een zonde? De meeste kerken noemen seksuele handelingen tussen mensen van hetzelfde geslacht zondig

In de historische christelijke leer wel: seksuele handelingen tussen twee mensen van hetzelfde geslacht zijn zondig. Katholieke, orthodoxe en veel protestantse kerken leren dit op basis van passages zoals Leviticus 18:22 en Romeinen 1:26–27, en de Katholieke Kerk zegt dat de aantrekkingskracht zelf geen zonde is. Sommige, zoals de episcopale en methodistische kerken, hebben hun leer veranderd.

Een van de passages die centraal staan in deze vraag is een lijst. "Dwaal niet," schrijft Paulus, "noch hoereerders, noch afgodendienaars, noch overspelers, noch schandknapen, noch mannen die met mannen slapen, noch dieven, noch hebzuchtigen, noch dronkaards, noch lasteraars, noch rovers zullen het koninkrijk van God beërven" (1 Korintiërs 6:9–10). Ieder van ons kan zichzelf ergens op die lijst terugvinden. En Paulus stopt daar niet. "En sommigen van u zijn dat geweest, maar u bent gewassen, maar u bent geheiligd, maar u bent gerechtvaardigd in de naam van de Heere Jezus en door de Geest van onze God" (1 Korintiërs 6:11). De kerk die deze verzen leest, is een kerk van gewassen zondaars, en dat is het beginpunt.

Zes passages zijn van belang voor de vraag. Twee zijn wetten in Leviticus: "Gij zult bij een manspersoon niet liggen, zoals men bij een vrouwspersoon ligt; het is een gruwel" (Leviticus 18:22), en dezelfde handeling met de doodstraf eraan verbonden (Leviticus 20:13). Eén is het verhaal van Sodom in Genesis 19. Drie staan in de brieven van Paulus: Romeinen 1:26–27, 1 Korintiërs 6:9–10 en 1 Timoteüs 1:10, waar de King James Version spreekt over "degenen die zichzelf bezoedelen met de mensheid". Achter hen allen staat het patroon van de schepping, dat Jezus zelf citeerde: "Hij die hen van het begin af gemaakt heeft, heeft hen als man en vrouw gemaakt," en "die twee zullen tot één vlees zijn" (Mattheüs 19:4–5). De verzen zijn volledig verzameld in 12 Bijbelverzen over homoseksualiteit.

Zij geven drie redenen: de duidelijke verboden, het patroon van het huwelijk bij de schepping en het doel van seks binnen dat patroon. De Catechismus van de Katholieke Kerk geeft alle drie in paragraaf 2357, die volledig wordt geciteerd, samen met de twee paragrafen die erop volgen, verderop op deze pagina.

De Orthodox Church in America citeert in haar bevestigingen van 1992 Romeinen 1 en Leviticus, en leert dat homoseksualiteit "niet moet worden beschouwd als een manier van leven en handelen voor mannen en vrouwen die naar Gods beeld en gelijkenis zijn gemaakt." De geloofsbelijdenis van de Southern Baptist Convention, de Baptist Faith and Message, roept christenen op om zich te verzetten tegen "alle vormen van seksuele immoraliteit, inclusief overspel, homoseksualiteit en pornografie," en definieert het huwelijk als "de vereniging van één man en één vrouw in een verbondsverbintenis."

Christenen houden zich niet aan elke wet in Leviticus, en de vraag is terecht. Degenen die de historische visie aanhangen, antwoorden dat deze wet in het Nieuwe Testament wordt herhaald, in tegenstelling tot de voedselwetten. Paulus' woord in 1 Korintiërs 6:9 en 1 Timoteüs 1:10, arsenokoitai, voegt de Griekse woorden voor "man" en "bed" samen, en Thayers Griekse lexicon definieert het als "iemand die bij een man ligt zoals bij een vrouw." In de Septuagint, de Griekse vertaling van het Oude Testament, plaatst Leviticus 20:13 diezelfde twee woorden naast elkaar, arsenos koitēn, en volgens deze lezing voert Paulus de oude wet door in zijn brieven aan de kerken. Daarnaast staat in 1 Korintiërs 6:9 een tweede woord, malakoi, dat de King James Version vertaalt als "verwijfd". De letterlijke betekenis is "zacht", en Thayers lexicon geeft de betekenis in dat vers als "een man die zijn lichaam onderwerpt aan onnatuurlijke wellust."

The Reformation Project, dat betoogt dat christenen "monogame, verbondsmatige relaties tussen mensen van hetzelfde geslacht volledig kunnen bevestigen," antwoordt dat "De verboden in Leviticus niet van toepassing zijn op christenen," omdat "christenen nooit onder de wet van het Oude Testament hebben geleefd — en geen enkele christen de verboden van Leviticus consequent toepast." Over de twee woorden van Paulus, malakoi en arsenokoitai, betoogt het dat deze "verwezen naar specifieke uitbuitende praktijken — niet naar homoseksuele en lesbische mensen of hun relaties als zodanig."

Beide partijen zijn het erover eens dat de mannen van Sodom dreigden met seksueel geweld; ze zijn het oneens over de vraag of de zonde ook seksuele handelingen tussen mensen van hetzelfde geslacht als zodanig omvatte. Genesis vertelt hoe "de mannen van Sodom, het huis omsingelden, zowel jong als oud," en eisten dat Lot zijn gasten naar buiten zou brengen "opdat wij hen mogen bekennen" (Genesis 19:4–5). Dat was een dreiging van groepsverkrachting tegen vreemdelingen onder zijn dak, en The Reformation Project noemt het precies dat: "De gedreigde daad in Genesis 19 was groepsverkrachting, geen liefdevolle relatie." Ezechiël noemt andere zonden: "hoogmoed, overvloed van brood en zorgeloze rust waren in haar en in haar dochters, en zij versterkte de hand van de arme en behoeftige niet," en voegt eraan toe: "zij waren hoogmoedig en deden gruwelen voor mijn aangezicht" (Ezechiël 16:49–50). Judas spreekt over Sodom dat "zichzelf overgaf aan hoererij en achter vreemd vlees aanliep" (Judas 7). Degenen die de historische visie aanhangen, lezen de "gruwel" van Judas en Ezechiël als inclusief de handelingen zelf; The Reformation Project leest Ezechiël als het benoemen van "arrogantie en het niet helpen van de armen en behoeftigen — niet homoseksueel gedrag." Christenen wegen deze verzen verschillend, en ze worden naast elkaar geplaatst in wat de zonde van Sodom en Gomorra was.

Zijn langste passage staat in Romeinen 1, waar hij beschrijft wat er gebeurt wanneer mensen zich van de Schepper afkeren naar afgoden. “Daarom heeft God hen overgegeven aan schandelijke hartstochten: want ook hun vrouwen hebben het natuurlijk gebruik verruild voor het tegennatuurlijke: En evenzo hebben ook de mannen, het natuurlijk gebruik van de vrouw latende, in hun lust voor elkander ontbrand: mannen met mannen werkende hetgeen onwelvoeglijk is” (Romeinen 1:26–27). De historische leer leest “tegennatuurlijk” als tegen de orde die God heeft geschapen, mannelijk en vrouwelijk. The Reformation Project leest dit anders: Paulus, zo stelt men, “veroordeelt zelfzuchtige excessen, geen vaste geaardheid,” en “Toegewijde relaties van hetzelfde geslacht komen simpelweg niet voor in Romeinen 1.” De passages uit het Nieuwe Testament worden één voor één gelezen in wat het Nieuwe Testament zegt over homoseksualiteit.

De volgende zinnen van Paulus zijn evenzeer van belang. Hij gaat direct door naar “afgunst, moord, twist, bedrog,” naar fluisteraars, achterklappers en hoogmoedigen (Romeinen 1:29–30), en wendt zich dan tot zijn lezers: “Daarom bent u niet te verontschuldigen, o mens, wie u ook bent die oordeelt” (Romeinen 2:1). Niemand leest Romeinen 1 vanaf een veilige afstand.

Geen enkele uitspraak van Jezus in de evangeliën benoemt het expliciet. Hij sprak wel over het huwelijk, en hij sprak erover als mannelijk en vrouwelijk vanaf het begin, door God samengevoegd tot één vlees (Mattheüs 19:4–6). Hij noemde “hoererijen” onder de kwaden die “van binnenuit, uit het hart van de mensen” komen (Marcus 7:21). Christenen die de historische visie aanhangen, beschouwen zijn onderwijs over het huwelijk als zijn antwoord op de vraag.

Zijn verwelkoming van zondaars staat buiten kijf. Toen hij werd bekritiseerd omdat hij met zondaars at, zei hij: “Zij die gezond zijn, hebben geen arts nodig, maar zij die ziek zijn... Ik ben niet gekomen om rechtvaardigen te roepen, maar zondaars tot bekering” (Mattheüs 9:12–13). Ieder van ons komt op die voorwaarden tot hem.

De Katholieke Kerk geeft haar antwoord in drie paragrafen van de Catechismus die bij elkaar horen:

2357 Homoseksualiteit duidt op betrekkingen tussen mannen of tussen vrouwen die een exclusieve of overheersende seksuele aantrekking tot personen van hetzelfde geslacht ervaren. Door de eeuwen heen en in verschillende culturen heeft dit zeer uiteenlopende vormen aangenomen. De psychologische genese ervan blijft grotendeels onverklaard. Steunend op de Heilige Schrift, die homoseksuele handelingen voorstelt als daden van ernstige verdorvenheid, heeft de traditie altijd verklaard dat “homoseksuele handelingen intrinsiek ongeordend zijn.” Ze zijn in strijd met de natuurwet. Ze sluiten de seksuele handeling af voor de gave van het leven. Ze komen niet voort uit een oprechte affectieve en seksuele complementariteit. Onder geen enkele omstandigheid kunnen ze worden goedgekeurd.

2358 Het aantal mannen en vrouwen dat diepgewortelde homoseksuele neigingen heeft, is niet verwaarloosbaar. Deze neiging, die objectief ongeordend is, vormt voor de meesten van hen een beproeving. Zij moeten met respect, mededogen en fijngevoeligheid worden aanvaard. Elk teken van onrechtvaardige discriminatie jegens hen moet worden vermeden. Deze personen zijn geroepen om Gods wil in hun leven te vervullen en, als zij christenen zijn, de moeilijkheden die zij door hun toestand kunnen ondervinden te verenigen met het offer van het Kruis van de Heer.

2359 Homoseksuele personen zijn geroepen tot kuisheid. Door de deugden van zelfbeheersing die hen innerlijke vrijheid leren, soms door de steun van belangeloze vriendschap, door gebed en sacramentele genade, kunnen en moeten zij geleidelijk en vastberaden de christelijke volmaaktheid benaderen.

Catechismus van de Katholieke Kerk, paragrafen 2357–2359

In de katholieke leer is de neiging dus “objectief ongeordend” en toch op zichzelf geen zonde; de handelingen zijn dat wel. De Congregatie voor de Geloofsleer van het Vaticaan bracht beide helften in 1986 samen in één zin: “Hoewel de bijzondere neiging van de homoseksuele persoon geen zonde is, is het een min of meer sterke neiging die gericht is op een intrinsiek moreel kwaad; en daarom moet de neiging zelf worden gezien als een objectieve wanorde.” De Orthodoxe Kerk in Amerika leert dat “Mannen en vrouwen met homoseksuele gevoelens en emoties moeten worden behandeld met het begrip, de aanvaarding, de liefde, de rechtvaardigheid en de barmhartigheid die alle mensen toekomen,” en dat degenen die worstelen en ernaar streven om de orthodoxe levenswijze te leiden “communicanten van de Kerk kunnen zijn met iedereen die gelooft en worstelt.” Niet elke traditie trekt de grens op dezelfde plek. De Westminster Larger Catechism, een gereformeerde tekst, somt onder de zonden van het zevende gebod “sodomie en alle onnatuurlijke lusten” op, dus in die traditie wordt het verlangen, en niet alleen de handeling, als zonde geteld. De Schrift maakt wel degelijk onderscheid tussen verzocht worden en toegeven: Jezus “is in alle opzichten verzocht zoals wij, maar zonder zonde” (Hebreeën 4:15).

Het is een zware leer, en het is terecht om te zeggen hoe zwaar. Voor een homoseksuele christen die deze leer aanhangt, betekent het een leven zonder seksuele partner en zonder huwelijk zoals hun kerk dat begrijpt. De Catechismus verbergt dit niet; hij noemt de neiging “een beproeving” en spreekt ervan de moeilijkheden ervan te verenigen met het Kruis. Elke gedoopte christen is geroepen tot kuisheid, getrouwd of ongehuwd, maar voor de meesten betekent dit geen leven alleen, en voor een homoseksuele christen in deze kerken kan dat wel zo zijn. Kerken die relaties van hetzelfde geslacht zegenen, houden vol dat God dit niet vraagt.

Verschillende grote protestantse kerken in de Verenigde Staten sluiten nu huwelijken tussen mensen van hetzelfde geslacht:

Kerk	Wat er veranderde	Jaar
Episcopal Church (US)	Huwelijksrituelen voor paren van hetzelfde geslacht; geestelijken mogen weigeren	2015
Presbyterian Church (U.S.A.)	Huwelijk “tussen twee mensen, traditioneel een man en een vrouw”	2015
Verenigde Methodistische Kerk	Huwelijk van een man en een vrouw of “twee volwassen personen”; homoseksuele geestelijken toegestaan	2024

De Algemene Conventie van de Episcopal Church schrapte in juli 2015 de “taal die het huwelijk definieert als tussen een man en een vrouw.” De Presbyterian Church (U.S.A.) wijzigde dat jaar haar grondwet om te spreken van “een unieke verbintenis tussen twee mensen, traditioneel een man en een vrouw.” In mei 2024 stemde de United Methodist General Conference met 523 tegen 161 voor het schrappen van haar verklaring uit 1972 dat “de praktijk van homoseksualiteit… onverenigbaar is met de christelijke leer.” In dezelfde stemming definieerde zij het huwelijk als een verbond tussen een “volwassen man en volwassen vrouw van toestemmingsgerechtigde leeftijd of twee volwassen personen van toestemmingsgerechtigde leeftijd,” de dag nadat zij het verbod op het wijden van homoseksuele geestelijken had opgeheven.

Nog twee kerken staan nu zegeningen toe, terwijl ze zeggen dat hun leer niet is veranderd. De Prayers of Love and Faith van de Church of England, toegestaan in diensten vanaf 17 december 2023, vragen om “Gods zegen voor paren van hetzelfde geslacht,” terwijl het begrip van het huwelijk door de kerk “blijft als een levenslang, trouw en exclusief verbond tussen één man en één vrouw.” De verklaring van het Vaticaan Fiducia Supplicans, goedgekeurd door paus Franciscus op 18 december 2023, staat een priester toe om een eenvoudige zegen te geven aan de personen in “paren in onregelmatige situaties en paren van hetzelfde geslacht,” niet aan hun verbintenis. Het herhaalt dat “de Kerk niet de macht heeft om zegeningen uit te spreken over verbintenissen van personen van hetzelfde geslacht” (sectie 5), zegt dat een dergelijke zegen “niet pretendeert iets goed te keuren of te legitimeren” (sectie 34), en sluit elk ritueel uit: de priester mag simpelweg bidden dat “de individuen vrede hebben” (sectie 38).

De hierboven geciteerde katholieke, orthodoxe en zuidelijke baptistische leringen zijn niet veranderd, en veel christenen in de wereld behoren tot kerken die deze aanhangen.

Als je homoseksueel bent en van Christus houdt, ben je geen probleem dat de kerk moet oplossen. Je bent een broeder of zuster voor wie Christus is gestorven, en de kerken die het over zoveel oneens zijn, zijn het daarover eens. De Catechismus zegt dat je moet worden ontmoet “met respect, mededogen en fijngevoeligheid.” De orthodoxe bisschoppen roepen op tot “begrip, aanvaarding, liefde, rechtvaardigheid en barmhartigheid.” Waar kerken in plaats daarvan wreed zijn geweest, hebben ze gefaald in hun eigen leer.

De kerken verschillen van mening over wat trouw van jou vraagt, en je zult hun leer moeten afwegen met de Schrift, gebed en een pastor die je vertrouwt. Wat je ook tegenkomt, je zult het niet alleen of onbemind onder ogen zien. Als je een ouder bent wiens kind het je net heeft verteld, gelden dezelfde woorden voor jouw huis. Je kind is nog steeds je kind, en het eerste wat je moet geven is liefde.

De uitnodiging van Jezus kent geen uitzonderingen: “Kom naar mij toe, allen die vermoeid en belast zijn, en ik zal u rust geven. Neem mijn juk op u en leer van mij; want ik ben zachtmoedig en nederig van hart: en u zult rust vinden voor uw zielen” (Mattheüs 11:28–29).

---

• Welke seksuele handelingen verbiedt de Bijbel?
• Wat leert de Katholieke Kerk over seks?
• Wat zegt de Bijbel over seks voor het huwelijk?
• 24 Bijbelverzen over seksualiteit