Welke seksuele handelingen verbiedt de Bijbel? De volledige lijst

De Bijbel verbiedt seks buiten het huwelijk, zowel overspel als ontucht. Leviticus 18 en 20 verbieden ook incest, seks tijdens de menstruatie van een vrouw, seks tussen twee mannen en seks met een dier, en andere wetten verbieden prostitutie en verkrachting. Jezus gaat verder en voegt daar lust in het hart aan toe. Tussen man en vrouw noemt de Schrift geen verboden handeling, en de kerken beantwoorden die vraag verschillend.

De langste lijst staat in Leviticus 18 en bevat een refrein. Zes keer in dertig verzen zegt God: “Ik ben de HEERE” (Leviticus 18:2, 4, 5, 6, 21, 30). Dus voordat de lijst over iets anders gaat, gaat het over aan wie wij toebehoren: ons lichaam is niet van onszelf om zomaar aan iedereen te geven, omdat wij van Hem zijn. Paulus zegt hetzelfde tegen christenen in Korinthe: “u bent niet van uzelf” (1 Korinthe 6:19).

Wat de Schrift verbiedt	Oude Testament	Nieuwe Testament
Overspel	Exodus 20:14; Leviticus 20:10	Matthew 5:27–28; Hebrews 13:4
Ontucht: seks tussen ongehuwde mensen	Exodus 22:16–17; Deuteronomy 22:20–21	Acts 15:29; 1 Corinthians 6:18; 1 Thessalonians 4:3
Incest	Leviticus 18:6–18; 20:11–21	1 Corinthians 5:1
Seks tijdens de menstruatie	Leviticus 18:19; 20:18	Niet benoemd
Seks tussen mensen van hetzelfde geslacht	Leviticus 18:22; 20:13	Romans 1:26–27; 1 Corinthians 6:9
Seks met een dier	Exodus 22:19; Leviticus 18:23	Niet benoemd
Prostitutie	Deuteronomy 23:17	1 Corinthians 6:15–16
Verkrachting	Deuteronomy 22:25–27	Niet benoemd
Lust in het hart	Exodus 20:17	Mattheüs 5:28

Het zegt vanaf het allereerste begin nee tegen iets anders: “Daarom zal een man zijn vader en zijn moeder verlaten en zich aan zijn vrouw hechten; en zij zullen tot één vlees zijn” (Genesis 2:24). Al het andere in de lijst is er om dat ene vlees te beschermen. Overspel breekt in in een huwelijk dat al bestaat, en het gebod ertegen is kort: “U zult niet echtbreken” (Exodus 20:14), terwijl Leviticus beide personen noemt: “de overspeler en de overspelige” (Leviticus 20:10).

Het woord van het Nieuwe Testament voor seksuele zonde is porneia, meestal vertaald als “hoererij”. Thayers Griekse lexicon definieert het als “ongeoorloofde seksuele omgang in het algemeen”. Toen de apostelen in Jeruzalem bijeenkwamen om te bespreken of heidense gelovigen besneden moesten worden en “de wet van Mozes moesten onderhouden” (Handelingen 15:5), legden zij hun “geen grotere last op dan deze noodzakelijke dingen”, en hoererij was een van de vier (Handelingen 15:28–29). Paulus schrijft: “Want dit is de wil van God, uw heiliging, dat gij u onthoudt van hoererij” (1 Tessalonicenzen 4:3). Er is meer hierover in Wat de Bijbel zegt over seks voor het huwelijk.

Leviticus 18 opent met een waarschuwing tegen “de handelingen van het land Egypte” en “de handelingen van het land Kanaän” (Leviticus 18:3), en somt vervolgens op wat Israël niet mag doen. Dertien verzen, 6 tot 18, verbieden seks met naaste familie: een ouder, een stiefmoeder, een zus of halfzus, een kleinkind, een tante, een schoondochter, de vrouw van een broer, een vrouw en haar dochter, of twee zussen als echtgenotes. Daarna volgen er nog vier: “Gij zult tot een vrouw niet naderen om haar naaktheid te ontbloten, zolang zij afgezonderd is voor haar onreinheid” (18:19), “Gij zult bij de vrouw van uw naaste geen vleselijke gemeenschap hebben” (18:20), “Gij zult niet bij een manspersoon liggen, zoals men bij een vrouw ligt” (18:22), en seks met een dier, door een man of een vrouw (18:23). Vers 21, over het offeren van kinderen aan Molech, staat daartussen en gaat niet over seks.

Het hoofdstuk bindt ook vreemdelingen die in Israël wonen: “elke vreemdeling die onder u verblijft” (18:26), en zegt dat de volken vóór Israël voor deze zelfde dingen werden geoordeeld (18:24). Leviticus 20 herhaalt de meeste daarvan met hun straffen. Geen enkele christelijke kerk past die straffen vandaag de dag toe. De vraag die wij stellen is welke van de verboden ons nog binden, en het Nieuwe Testament beantwoordt het grootste deel daarvan.

De meeste houden we ons aan, omdat het Nieuwe Testament ze herhaalt. Paulus berispt de kerk in Korinthe omdat ze een man tolereerden die “de vrouw van zijn vader” had (1 Korinthe 5:1). Romeinen 1 spreekt over “mannen die met mannen schandelijkheid bedrijven” (Romeinen 1:27). Overspel en ontucht lopen door elke lijst van zonden die Jezus en de apostelen geven: “Want van binnenuit, uit het hart van de mensen, komen de kwade overwegingen voort: overspelen, ontucht, moorden” (Markus 7:21).

De wet tegen seks tijdens de menstruatie is de enige die het Nieuwe Testament nooit herhaalt, en hier verschillen christenen van mening. Leviticus 15:24 behandelt het als rituele onreinheid, die zeven dagen duurt, terwijl 18:19 en 20:18 het ronduit verbieden. John Piper van Desiring God concludeert dat “de verboden op seksuele betrekkingen tijdens de menstruatie … niet van ons als christenen worden geëist”, en dat een echtpaar dat het oneens is, dit in liefde moet oplossen. Sommige christelijke leraren lezen Leviticus 18:19 nog steeds als bindend. Vasile Filat, schrijvend voor Moldova Creștină, een christelijke mediabediening in Moldavië, beantwoordt dezelfde vraag als volgt: “Seksuele betrekkingen tussen echtgenoten tijdens de menstruatiecyclus van de vrouw zijn niet toegestaan.”

Leviticus verbiedt een man om “bij een manspersoon te liggen, zoals men bij een vrouw ligt” (18:22), en Paulus noemt seksuele handelingen tussen mensen van hetzelfde geslacht in Romeinen 1:26–27 en onder de zonden in 1 Korintiërs 6:9. De Katholieke Kerk leert op basis van deze passages dat dergelijke handelingen zonden zijn. Haar Catechismus noemt ze “intrinsiek ongeordend” (paragraaf 2357), en in de volgende paragraaf staat dat mensen met homoseksuele gevoelens “met respect, mededogen en fijngevoeligheid moeten worden aanvaard” (paragraaf 2358). Veel protestantse leraren zijn het hiermee eens; John Piper voert aan dat het verbod “in de natuur geworteld is”, dus het eindigde niet met de wet van Mozes.

Sommige protestantse kerken leren nu anders, waaronder de Episcopal Church in de Verenigde Staten. In 2015 verwijderde haar Algemene Conventie uit haar canons de bewoording die het huwelijk definieerde als tussen een man en een vrouw, en autoriseerde huwelijksriten voor paren van hetzelfde geslacht. De kwestie wordt volledig behandeld in Wordt homoseksualiteit als een zonde beschouwd?

Dat doet het, en de wet van Deuteronomium zorgt ervoor dat wordt gezegd wie schuldig is. Wanneer een man een verloofde jonge vrouw in het veld dwingt, “zal alleen de man die bij haar gelegen heeft, sterven. Maar de jonge vrouw zult u niets doen; er is in de jonge vrouw geen zonde die de dood verdient” (Deuteronomium 22:25–26). Het vergelijkt verkrachting met moord: “zoals wanneer een man tegen zijn naaste opstaat en hem doodt, zo is deze zaak”. Toen Amnon, de zoon van koning David, zijn halfzus Tamar aanviel, smeekte zij: “Nee, mijn broer, dwing mij niet, want zo hoort men in Israël niet te doen” (2 Samuël 13:12). De Schrift legt haar smeekbede vast en legt de daad alleen bij hem: “omdat hij sterker was dan zij, dwong hij haar” (2 Samuël 13:14).

Een andere wet, die voor ons moeilijker te lezen is, zegt dat wanneer een man een maagd greep die niet verloofd was, hij haar vader vijftig zilveren sikkels moest betalen en met haar moest trouwen, en “hij mag haar al zijn dagen niet verstoten” (Deuteronomium 22:28–29). De parallelle wet in Exodus liet haar vader toe haar “beslist weigeren haar aan hem te geven”, en de man betaalde evengoed (Exodus 22:16–17). Die wetten bonden de man voor het leven aan de vrouw, en ze gaven haar nooit de schuld.

De Catechismus noemt verkrachting “altijd een intrinsiek kwaadaardige daad” die “het slachtoffer voor het leven kan tekenen” (paragraaf 2356). Als dit jou is aangedaan, was de zonde niet van jou. Vertel het alsjeblieft aan iemand die je vertrouwt, en als je nu in gevaar bent, bel dan je lokale alarmnummer.

De Bijbel noemt het niet, maar de woorden van Jezus bereiken het evengoed: “Ieder die naar een vrouw kijkt om haar te begeren, heeft in zijn hart al overspel met haar gepleegd” (Mattheüs 5:28). Het tiende gebod zei al: “U zult niet begeren de vrouw van uw naaste” (Exodus 20:17). De Catechismus zegt dat pornografie seksuele handelingen “uit de intimiteit van de partners” haalt om ze “opzettelijk aan derden te tonen”, en noemt het “een zware zonde” (paragraaf 2354).

De Schrift noemt er geen, afgezien van de wet over menstruatie, en spreekt warm over wat een echtpaar deelt. “Het huwelijk is in alles eervol en het huwelijksbed onbevlekt” (Hebreeën 13:4). Paulus geeft man en vrouw aan elkaar: “De vrouw heeft niet de macht over haar eigen lichaam, maar de man; en evenzo heeft ook de man niet de macht over zijn eigen lichaam, maar de vrouw.” Zelfs hun tijden van afwezigheid moeten “met onderling goedvinden” zijn (1 Korinthe 7:4–5). Uit de woorden van Paulus volgen twee grenzen: niets wordt aan een van beide echtgenoten opgedrongen, en niemand anders wordt in het huwelijksbed gebracht, persoonlijk of op een scherm.

Over alles wat daarbuiten valt, geven de kerken verschillende antwoorden. De katholieke leer noemt huwelijksliefde “nobel en eervol” en zegt dat “de echtgenoten niets kwaads doen door dit genot en deze vreugde te zoeken” (Catechismus 2362). Het leert ook dat “iedere huwelijksdaad uit zichzelf open moet blijven voor de overdracht van leven” (2366). Dus de Katholieke Kerk verbiedt anticonceptie, hoewel ze natuurlijke gezinsplanning toestaat op basis van “het gebruik van onvruchtbare perioden” (2370). De Anglicaanse bisschoppen op de Lambeth-conferentie van 1930 hadden een andere visie. Voor een echtpaar met “een duidelijk gevoelde morele verplichting om het ouderschap te beperken of te vermijden” en “een moreel gegronde reden om volledige onthouding te vermijden”, waren ze het erover eens dat “andere methoden kunnen worden gebruikt”. Maar dezelfde conferentie veroordeelde geboortebeperking gekozen “uit motieven van egoïsme, luxe of louter gemak.”

Christenen vragen ook naar orale seks, en vóór het huwelijk beschouwen de katholieke, orthodoxe en evangelische leer dit allemaal als seksuele zonde. Binnen het huwelijk zegt Focus on the Family, een evangelische bediening, dat “echtparen hun eigen oordeel moeten gebruiken”; katholieke schrijvers staan het alleen toe als onderdeel van een handeling die in de geslachtsgemeenschap wordt voltooid, nooit in plaats daarvan; orthodoxe antwoorden variëren.

Leviticus 18 antwoordt met zijn eigen refrein, want elke regel erin is geplaatst binnen “Ik ben de HEERE, uw God”. De God die verbiedt is de God die ons voor elkaar heeft gemaakt en seks zijn thuis in het huwelijk heeft gegeven, en Hij zal niet toestaan dat het wordt gebruikt tegen de mensen van wie Hij houdt: een kind in het gezin, de vrouw van een naaste, een vrouw die riep en “er was niemand om haar te redden” (Deuteronomium 22:27).

Paulus geeft dezelfde reden met het kruis erin. “Weet gij niet dat uw lichaam de tempel is van de Heilige Geest die in u is, die gij van God hebt, en dat gij niet van uzelf bent? Want gij bent gekocht met een prijs: verheerlijk daarom God in uw lichaam, en in uw geest, die van God zijn” (1 Korintiërs 6:19–20).

---

• is masturbatie een zonde?
• Wat zegt de Bijbel over seks binnen het huwelijk?
• Wat zegt de Bijbel over hoererij?
• Wat leert de Katholieke Kerk over seks?
• 23 Bijbelverzen over seksuele immoraliteit