
Sessie 22: OVER HET OFFER VAN DE MIS
Doctrine
Zijnde de zesde onder de Opperste Paus, Pius IV, gevierd op de zeventiende dag van september, MDLXII.
De heilige en gewijde, oecumenische en algemene Synode van Trente – wettig vergaderd in de Heilige Geest, waarbij dezelfde legaten van de Apostolische Stoel voorzitten – opdat het oude, volledige en in elk opzicht volmaakte geloof en de leer betreffende het grote mysterie van de Eucharistie in de heilige Katholieke Kerk behouden mag blijven; en opdat, nu alle dwalingen en ketterijen zijn afgewezen, deze in haar eigen zuiverheid bewaard mag blijven; (de Synode) onderricht door de verlichting van de Heilige Geest, leert, verklaart en verordent het volgende, om aan de gelovigen te worden gepredikt over het onderwerp van de Eucharistie, beschouwd als een waar en uniek offer.

HOOFDSTUK I. Over de instelling van het allerheiligste Misoffer.
Aangezien er onder het oude Testament, volgens het getuigenis van de apostel Paulus, geen volmaaktheid was vanwege de zwakheid van het Levitische priesterschap; was het nodig, zoals God, de Vader der barmhartigheid, verordende, dat er een andere priester zou opstaan, naar de ordening van Melchisedek, onze Heer Jezus Christus, die allen die geheiligd moesten worden, zou volmaken en tot het volmaakte zou leiden. Hij, daarom, onze God en Heer, hoewel Hij Zichzelf eenmaal op het altaar van het kruis aan God de Vader zou offeren door middel van Zijn dood, om daar een eeuwige verlossing te bewerken; niettemin, omdat Zijn priesterschap niet door Zijn dood tenietgedaan mocht worden, heeft Hij bij het laatste avondmaal, op de nacht waarin Hij werd verraden – opdat Hij aan Zijn geliefde Bruid, de Kerk, een zichtbaar offer zou nalaten, zoals de menselijke natuur vereist, waardoor dat bloedige offer, dat eenmaal aan het kruis volbracht zou worden, vertegenwoordigd zou worden en de gedachtenis daaraan tot aan het einde der wereld zou blijven, en de heilzame kracht ervan zou worden toegepast op de vergeving van die zonden die wij dagelijks begaan – Zichzelf tot priester voor eeuwig verklaard, naar de ordening van Melchisedek, en Hij offerde aan God de Vader Zijn eigen lichaam en bloed onder de gedaante van brood en wijn; en onder de symbolen van diezelfde dingen gaf Hij (Zijn eigen lichaam en bloed) om ontvangen te worden door Zijn apostelen, die Hij toen tot priesters van het Nieuwe Testament aanstelde; en met die woorden, Doet dit tot mijn gedachtenis, beval Hij hen en hun opvolgers in het priesterschap, (deze) te offeren; zoals de Katholieke Kerk altijd heeft begrepen en geleerd.
Want, na het vieren van het oude Pascha, dat de menigte van de kinderen van Israël offerde ter gedachtenis aan hun uittocht uit Egypte, stelde Hij het nieuwe Pascha in, (namelijk) Zichzelf te offeren, onder zichtbare tekenen, door de Kerk via (de bediening van) priesters, ter gedachtenis aan Zijn eigen overgang uit deze wereld naar de Vader, toen Hij ons door het vergieten van Zijn eigen bloed verloste, ons bevrijdde uit de macht van de duisternis en ons overplaatste in Zijn koninkrijk. En dit is inderdaad dat reine offer, dat niet bezoedeld kan worden door enige onwaardigheid of kwaadwilligheid van hen die (het) offeren; waarvan de Heer door Maleachi voorzei dat het op elke plaats rein aan Zijn naam geofferd zou worden, die groot zou zijn onder de heidenen; en wat de apostel Paulus, schrijvend aan de Korintiërs, niet onduidelijk heeft aangeduid, wanneer hij zegt dat zij die bezoedeld zijn door de deelname aan de tafel van de duivels, geen deelgenoten kunnen zijn aan de tafel van de Heer; waarbij met de tafel op beide plaatsen het altaar wordt bedoeld. Dit is ten slotte dat offer dat werd voorafgebeeld door verschillende soorten offers, gedurende de periode van de natuur en van de wet; in zoverre het alle goede dingen omvat die door die offers werden aangeduid, als zijnde de voltooiing en volmaaktheid van hen allen.

HOOFDSTUK II. Dat het Misoffer verzoenend is voor zowel de levenden als de doden.
En aangezien in dit goddelijke offer dat in de mis wordt gevierd, diezelfde Christus op een onbloedige wijze wordt bevat en geofferd, die Zichzelf eens op een bloedige wijze op het altaar van het kruis offerde; leert de heilige Synode dat dit offer waarlijk verzoenend is en dat daardoor bewerkt wordt dat wij barmhartigheid verkrijgen en genade vinden in tijdige hulp, als wij tot God naderen, berouwvol en boetvaardig, met een oprecht hart en oprecht geloof, met vrees en eerbied. Want de Heer, verzoend door de offerande daarvan, en de genade en gave van boetvaardigheid schenkend, vergeeft zelfs gruwelijke misdaden en zonden. Want het slachtoffer is één en hetzelfde, dezelfde die nu offert door de bediening van priesters, die Zichzelf toen aan het kruis offerde, waarbij alleen de wijze van offeren verschillend is. De vruchten inderdaad van welke offerande, namelijk die bloedige, worden het meest overvloedig ontvangen door deze onbloedige; zozeer is deze (laatste) ervan verwijderd om op enige wijze afbreuk te doen aan die (vorige offerande). Daarom wordt het, in overeenstemming met een traditie van de apostelen, terecht geofferd, niet alleen voor de zonden, straffen, genoegdoeningen en andere behoeften van de gelovigen die leven, maar ook voor degenen die in Christus zijn gestorven en die nog niet volledig gezuiverd zijn.

HOOFDSTUK III. Over Missen ter ere van de heiligen.
And although the Church has been accustomed at times to celebrate, certain masses in honour and memory of the saints; not therefore, however, doth she teach that sacrifice is offered unto them, but unto God alone, who crowned them; whence neither is the priest wont to say, “I offer sacrifice to thee, Peter, or Paul;” but, giving thanks to God for their victories, he implores their patronage, that they may vouchsafe to intercede for us in heaven, whose memory we celebrate upon earth.

CHAPTER IV
Over de Canon van de Mis. En aangezien het betaamt dat heilige zaken op een heilige wijze worden toegediend, en van alle heilige zaken dit offer het allerheiligste is; opdat het waardig en eerbiedig geofferd en ontvangen zou worden, stelde de Katholieke Kerk vele jaren geleden de heilige Canon in, zo zuiver van elke dwaling, dat er niets in bevat is dat niet in de hoogste mate getuigt van een zekere heiligheid en vroomheid, en de geesten van degenen die offeren tot God verheft. Want het is samengesteld uit de woorden van de Heer zelf, de tradities van de apostelen en ook de vrome instellingen van heilige pausen.

HOOFDSTUK V. Over de plechtige ceremonies van het Misoffer.
En aangezien de natuur van de mens zodanig is dat hij zonder externe hulp niet gemakkelijk tot de meditatie van goddelijke zaken kan worden verheven, heeft de heilige Moederkerk daarom bepaalde riten ingesteld, namelijk dat sommige dingen in de mis met een lage en andere met een luidere stem worden uitgesproken. Zij heeft eveneens ceremoniën gebruikt, zoals mystieke zegeningen, lichten, wierook, gewaden en vele andere zaken van deze aard, afgeleid van een apostolische discipline en traditie, waardoor zowel de majesteit van zo'n groot offer kan worden aanbevolen, als de geesten van de gelovigen door die zichtbare tekenen van religie en vroomheid kunnen worden opgewekt tot de contemplatie van die meest verheven zaken die in dit offer verborgen liggen.

HOOFDSTUK VI. Over de Mis waarin alleen de priester communiceert.
De heilige en gewijde Synode zou inderdaad graag zien dat de gelovigen die bij elke mis aanwezig zijn, niet alleen in geestelijk verlangen communiceren, maar ook door de sacramentele deelname aan de Eucharistie, opdat daardoor een overvloediger vrucht voor hen uit dit allerheiligste offer mag voortvloeien: maar daarom veroordeelt Zij, als dit niet altijd gebeurt, deze missen waarin de priester alleen sacramenteel communiceert niet als privaat en onwettig, maar keurt ze goed en prijst ze daarom aan; aangezien die missen ook als werkelijk gemeenschappelijk moeten worden beschouwd; deels omdat het volk daar geestelijk communiceert; deels ook omdat ze worden gevierd door een openbare dienaar van de Kerk, niet alleen voor zichzelf, maar voor alle gelovigen die tot het lichaam van Christus behoren.

HOOFDSTUK VII. Over het water dat moet worden gemengd met de wijn die in de kelk wordt geofferd.
De heilige Synode merkt vervolgens op dat het door de Kerk aan priesters is opgelegd om water te mengen met de wijn die in de kelk moet worden geofferd; zowel omdat wordt geloofd dat Christus de Heer dit deed, als omdat er uit Zijn zijde bloed en water kwamen; de herinnering aan welk mysterie door deze vermenging wordt vernieuwd; en aangezien in de apocalyps van de zalige Johannes de volkeren wateren worden genoemd, wordt hierdoor de vereniging van dat gelovige volk met Christus hun hoofd vertegenwoordigd.

HOOFDSTUK VIII. Over het niet overal vieren van de Mis in de volkstaal; de mysteries van de Mis moeten aan het volk worden uitgelegd.
Although the mass contains great instruction for the faithful people, nevertheless, it has not seemed expedient to the Fathers, that it should be every where celebrated in the vulgar tongue. Wherefore, the ancient usage of each church, and the rite approved of by the holy Roman Church, the mother and mistress of all churches, being in each place retained; and, that the sheep of Christ may not suffer hunger, nor the little ones ask for bread, and there be none to break it unto them, the holy Synod charges pastors, and all who have the cure of souls, that they frequently, during the celebration of mass, expound either by themselves, or others, some portion of those things which are read at mass, and that, amongst the rest, they explain some mystery of this most holy sacrifice, especially on the Lord’s days and festivals.

HOOFDSTUK IX. Voorafgaande opmerking bij de volgende Canones.
En omdat er in deze tijd vele dwalingen worden verspreid en vele zaken door verschillende personen worden onderwezen en verdedigd in oppositie tegen dit oude geloof, dat gebaseerd is op het heilige Evangelie, de tradities van de Apostelen en de leer van de heilige Vaders; heeft de heilige en gewijde Synode, na vele en ernstige beraadslagingen over deze zaken, met unanieme instemming van alle Vaders besloten om al hetgeen in strijd is met dit meest zuivere geloof en deze heilige leer, door middel van de bijgevoegde canons te veroordelen en uit de heilige Kerk te verwijderen.

ON THE SACRIFICE OF THE MASS

CANONS
CANON I.–Indien iemand zegt dat in de mis geen waar en eigen offer aan God wordt opgedragen; of dat het offeren niets anders is dan dat Christus aan ons wordt gegeven om te eten; hij zij anathema.
CANON II.–Indien iemand zegt dat Christus door die woorden: Doet dit tot mijn gedachtenis (Lucas xxii. 19), de apostelen niet tot priesters heeft gewijd; of niet heeft verordend dat zij en andere priesters Zijn eigen lichaam en bloed zouden offeren; hij zij anathema.
CANON III.–Indien iemand zegt dat het offer van de mis slechts een offer van lof en dankzegging is; of dat het een loutere herinnering is aan het offer dat aan het kruis werd volbracht, maar geen verzoenend offer; of dat het alleen baat degene die ontvangt; en dat het niet moet worden geofferd voor de levenden en de doden voor zonden, straffen, genoegdoeningen en andere behoeften; hij zij anathema.
CANON IV.–Indien iemand zegt dat door het offer van de mis een godslastering wordt geworpen op het allerheiligste offer van Christus dat aan het kruis werd volbracht; of dat daaraan afbreuk wordt gedaan; hij zij anathema.
CANON V.–Indien iemand zegt dat het een bedrog is om missen te vieren ter ere van de heiligen en om hun voorspraak bij God te verkrijgen, zoals de Kerk beoogt; hij zij anathema.
CANON VI.–Indien iemand zegt dat de canon van de mis dwalingen bevat en daarom moet worden afgeschaft; hij zij anathema.
CANON VII.–Indien iemand zegt dat de ceremoniën, gewaden en uiterlijke tekenen waarvan de Katholieke Kerk gebruikmaakt bij de viering van missen, eerder aanzetten tot goddeloosheid dan dat het diensten van vroomheid zijn; hij zij anathema.
CANON VIII.–Indien iemand zegt dat missen waarin de priester alleen sacramenteel communiceert onwettig zijn en daarom moeten worden afgeschaft; hij zij anathema.
CANON IX.–Indien iemand zegt dat de ritus van de Romeinse Kerk, volgens welke een deel van de canon en de woorden van de consecratie op een lage toon worden uitgesproken, moet worden veroordeeld; of dat de mis alleen in de volkstaal gevierd zou moeten worden; of dat er geen water bij de wijn gemengd zou moeten worden die in de kelk geofferd wordt, omdat dit in strijd zou zijn met de instelling van Christus; hij zij anathema.

BETREFFENDE DE ZAKEN DIE IN ACHT GENOMEN EN VERMEDEN MOETEN WORDEN BIJ HET VIEREN VAN DE MIS

EERSTE DECREET
Hoe grote zorg er moet worden besteed aan het vieren van het heilige en gewijde offer van de mis met alle religieuze dienstbaarheid en verering, kan ieder zich gemakkelijk voorstellen die bedenkt dat in de Heilige Schrift degene die het werk van God nalatig doet, vervloekt wordt genoemd; en als we moeten bekennen dat geen enkel ander werk door de gelovigen zo heilig en goddelijk kan worden verricht als dit ontzagwekkende mysterie zelf, waarin dat levengevende slachtoffer, door wie wij met de Vader werden verzoend, dagelijks door priesters op het altaar wordt geofferd, dan is het ook voldoende duidelijk dat alle inzet en ijver moet worden aangewend om dit te bereiken, zodat het wordt uitgevoerd met de grootst mogelijke innerlijke reinheid en zuiverheid van hart, en uiterlijke blijk van toewijding en vroomheid.
Aangezien er daarom, hetzij door de slechtheid van de tijden, hetzij door de achteloosheid en corruptie van mensen, al veel dingen lijken te zijn binnengeslopen die vreemd zijn aan de waardigheid van zo'n groot offer; opdat de eer en de eredienst die daaraan verschuldigd zijn, tot glorie van God en de stichting van het gelovige volk, hersteld mogen worden; verordent de heilige Synode dat de gewone bisschoppen van de plaatsen zorgvuldig toezien en verplicht zijn om al die zaken te verbieden en af te schaffen die ofwel hebzucht, wat een afgodendienst is, of oneerbiedigheid, die nauwelijks van goddeloosheid kan worden gescheiden; of bijgeloof, wat een valse nabootsing van ware vroomheid is, hebben kunnen introduceren. En om veel zaken in weinig woorden samen te vatten: ten eerste, wat betreft hebzucht:–zij zullen alle vormen van voorwaarden en koopjes voor vergoedingen, en alles wat gegeven wordt voor de viering van nieuwe missen, volledig verbieden; evenals die opdringerige en onvrije eisen, eerder dan verzoeken, om aalmoezen en andere zaken van gelijke aard, die nauwelijks verwijderd zijn van een simonistische smet, of in ieder geval van schandelijk gewin.
Ten tweede, opdat oneerbiedigheid wordt vermeden, zal ieder in zijn eigen bisdom verbieden dat een rondtrekkende of onbekende priester de mis mag vieren. Bovendien zullen zij niemand die publiekelijk en berucht besmet is met misdaad, toestaan om aan het heilige altaar te dienen of bij de heilige diensten te assisteren; noch zullen zij toestaan dat het heilige offer wordt gevierd door welke leken of religieuzen dan ook, in privéhuizen; of überhaupt buiten de kerk en die oratoria die uitsluitend aan de goddelijke eredienst zijn gewijd, en die door de genoemde Ordinarii moeten worden aangewezen en bezocht; en dan nog niet, tenzij de aanwezigen eerst door hun fatsoenlijk samengestelde uiterlijk hebben getoond dat zij daar niet alleen in lichaam, maar ook in geest en vrome genegenheid van hart aanwezig zijn. Zij zullen ook uit de kerken al die soorten muziek verbannen waarin, hetzij door het orgel, hetzij in de zang, iets wellustigs of onzuivers is vermengd; evenals alle wereldse handelingen; ijdele en daarom profane gesprekken, al het rondlopen, lawaai en rumoer, opdat het huis van God gezien kan worden als, en genoemd kan worden, werkelijk een huis van gebed.
Ten slotte, opdat er geen ruimte voor bijgeloof wordt gelaten; zullen zij bij verordening, en onder opgelegde straffen, bepalen dat priesters niet op andere dan de juiste uren vieren; noch andere riten, of andere ceremonies en gebeden gebruiken bij de viering van missen, behalve die welke door de Kerk zijn goedgekeurd en door een veelvuldig en prijzenswaardig gebruik zijn ontvangen. Zij zullen de viering van een vast aantal bepaalde missen en kaarsen volledig uit de Kerk verbannen, als zijnde het bedenksel van bijgelovige verering, in plaats van ware religie; en zij zullen het volk onderwijzen wat de vrucht is, en waaruit deze vooral voortkomt, zo kostbaar en hemels, van dit allerheiligste offer.
They shall also admonish their people to repair frequently to their own parish churches, at least on the Lord’s days and the greater festivals. All, therefore, that has been briefly enumerated, is in such wise propounded to all Ordinaries of places, as that, by the power given them by this sacred and holy Synod, and even as delegates of the Apostolic See, they may prohibit, ordain, reform, and establish, not only the things aforesaid, but also whatsoever else shall seem to them to have relation hereunto; and may compel the faithful people inviolably to observe them, by ecclesiastical censures and other penalties, which at their pleasure they may appoint; any privileges, exemptions, appeals, and customs whatsoever, to the contrary notwithstanding.

OVER DE KERKHERVORMING

TWEEDE DECREET
Dezelfde heilige en gewijde, oecumenische en algemene Synode van Trente,–wettig bijeengekomen in de Heilige Geest, onder voorzitterschap van dezelfde Legaten van de Apostolische Stoel,–heeft, opdat de hervormingswerkzaamheden voortgezet kunnen worden, besloten dat de volgende zaken in de huidige Zitting worden verordend. Onder de bereikte besluiten werd de noodzaak benadrukt om zowel doctrinale als disciplinaire hervormingen aan te pakken, met als doel de misbruiken die binnen de Kerk waren ontstaan te corrigeren. Dit concilie van trente samenvatting weerspiegelt de cruciale momenten in de geschiedenis van de Kerk waarin fundamentele overtuigingen en praktijken werden bevestigd, wat een koers uitzette voor toekomstige katholieke leerstellingen. Bovendien werd een verscheidenheid aan decreten vastgesteld om de opleiding en pastorale zorg van de geestelijkheid te verbeteren, zodat de gelovigen beter bediend zouden worden. Deze vergadering, die het belang van eenheid en leer binnen de Kerk erkent, heeft protocollen vastgesteld om zowel morele als procedurele hervormingen aan te pakken. Bijgevolg zullen de decreten die tijdens de concilie van trente zitting zeven zullen dienen als essentiële richtlijnen voor zowel de geestelijkheid als de leken om spirituele groei en integriteit te bevorderen. Het is door deze resoluties dat de Synode ernaar streeft het geloof en de orde in de kerkelijke gemeenschap te herstellen. Vanuit dit perspectief benadrukt de concilie van trente sessie vier de noodzaak om zowel doctrinale helderheid als morele integriteit binnen de Kerk aan te pakken. De vergadering heeft besloten maatregelen vast te stellen die de gelovigen zullen begeleiden op hun spirituele reizen en de fundamenten van de katholieke leer zullen versterken. Door deze resoluties streeft de Synode ernaar het geloof van de Kerk te herstellen en een verenigd antwoord te garanderen op de uitdagingen van de tijd. Onder deze verordende zaken concilie van trente sessie drieëntwintig adresseert de kritieke behoefte aan verbeterde pastorale zorg en de vaststelling van duidelijke richtlijnen voor de toediening van de sacramenten. Deze zitting beoogt de leer van de Kerk te versterken, zodat zowel geestelijken als leken zijn uitgerust met het nodige begrip om het geloof hoog te houden. Als resultaat hiervan streeft de Synode ernaar eenheid te bevorderen en het spirituele leven van de gelovigen in het hele bisdom te verdiepen. Bovendien benadrukken de resoluties die zijn geïntroduceerd in de concilie van trente sessie vierentwintig de kritieke noodzaak om de integriteit van de sacramenten te waarborgen als een essentieel onderdeel van de katholieke praktijk. Door de heiligheid van deze riten te bevestigen, voorziet de Synode in een versterkte verbinding tussen de gelovigen en het goddelijke. Uiteindelijk beogen de uitgebreide hervormingen die zijn uiteengezet een heropleving van toewijding aan de leer van de Kerk en het spirituele welzijn van haar leden te cultiveren.

HOOFDSTUK I. De Canones met betrekking tot het leven en de gepastheid van gedrag van geestelijken worden vernieuwd.
Er is niets dat anderen voortdurend onderwijst in vroomheid en de dienst aan God, meer dan het leven en voorbeeld van degenen die zich aan de goddelijke bediening hebben gewijd. Want aangezien zij gezien worden als verheven tot een hogere positie, boven de dingen van deze wereld, richten anderen hun ogen op hen als op een spiegel, en ontlenen zij aan hen wat zij moeten navolgen. Daarom moeten geestelijken die geroepen zijn om de Heer als hun deel te hebben, hun hele leven en omgang op alle manieren zo regelen dat in hun kleding, gedrag, gang, spraak en al het andere, niets verschijnt dan wat ernstig, gereguleerd en vol religiositeit is; zelfs kleine fouten vermijdend, die bij hen het zwaarst zouden zijn; opdat hun daden allen met verering kunnen vervullen. Aangezien deze zaken daarom nuttiger en decoratiever zijn voor de Kerk van God, moeten ze ook zorgvuldiger worden nageleefd; de heilige Synode verordent dat die zaken die voorheen overvloedig en heilzaam zijn vastgesteld door soevereine pausen en heilige concilies,–met betrekking tot het leven, de gepastheid van gedrag, kleding en leer van geestelijken, en ook met betrekking tot de luxe, feesten, dansen, gokken, sporten en alle soorten misdaad, evenals de wereldse bezigheden die door hen vermeden moeten worden,–dezelfde zullen voortaan worden nageleefd, onder dezelfde straffen, of zwaardere, op te leggen naar goeddunken van de Ordinarius; noch zal enig beroep de uitvoering hiervan opschorten, aangezien het betrekking heeft op de correctie van zeden. Maar als blijkt dat iets van het bovenstaande in onbruik is geraakt, zullen zij ervoor zorgen dat het zo snel mogelijk weer in gebruik wordt genomen en door allen nauwkeurig wordt nageleefd; ongeacht eventuele tegengestelde gebruiken; opdat zij zelf niet, met God als wreker, de straf hoeven te betalen die verdiend is door hun verwaarlozing van de correctie van degenen die aan hen onderworpen zijn.

HOOFDSTUK II. Wie bevorderd moeten worden tot kathedrale kerken.
Eenieder die voortaan tot een kathedraalkerk wordt bevorderd, moet niet alleen volledig gekwalificeerd zijn wat betreft geboorte, leeftijd, zeden en levenswandel, en in andere opzichten zoals vereist door de heilige canons, maar moet ook reeds ten minste zes maanden tevoren zijn gewijd in een heilige Orde. Informatie over deze punten, indien de persoon slechts kortstondig of in het geheel niet bekend is aan het hof (van Rome), moet worden verkregen van de Legaten van de Apostolische Stoel, of van de Nuntii van de provincies, of van zijn Ordinarius, en bij gebreke daarvan, van de dichtstbijzijnde Ordinarii. En naast de bovengenoemde zaken moet hij over zodanige kennis beschikken dat hij in staat is de verplichtingen van het ambt dat hem zal worden verleend, te vervullen; en hij moet daarom reeds uit verdienste, aan een universiteit voor studies, zijn bevorderd tot meester, doctor of licentiaat in de heilige theologie of in het canoniek recht; of door het openbaar getuigenis van een academie geschikt zijn verklaard om anderen te onderwijzen. En indien hij een Regulieren is, moet hij een soortgelijke verklaring hebben van de oversten van zijn eigen orde. En alle bovengenoemde personen, van wie de informatie of het getuigenis voornoemd moet worden verkregen, zijn gehouden om getrouw en kosteloos verslag uit te brengen over deze zaken; anders moeten zij weten dat hun geweten zwaar belast zal zijn en dat God, en hun eigen oversten, hen zullen straffen.

HOOFDSTUK III.
Dagelijkse distributies, uit het derde deel van alle vruchten hoegenaamd, moeten worden ingesteld; aan wie het deel van afwezigen vervalt; bepaalde gevallen uitgezonderd.
Bishops, even as the delegates of the Apostolic See, shall have power to divide the third part of any manner of fruits and proceeds of all dignities, personates, and offices existing in cathedral or collegiate churches, into distributions, to be assigned as they shall judge fit; in such wise to wit, that, if those who ought to receive them should fail, on any appointed day, personally to discharge the duty that devolves upon them, according to the form that shall be prescribed by the said bishops, they shall forfeit that day’s distribution, and shall acquire no manner of property therein, but it shall be applied to the fabric of the church, as far as it may need it, or to some other pious place, at the discretion of the Ordinary.
Maar indien hun weerspannigheid toeneemt, zullen zij tegen hen optreden volgens de constitutie van de heilige canons. Maar indien een van de voornoemde waardigheidsbekleders noch door recht, noch door gewoonte, enige jurisdictie, administratie of ambt heeft die op hem overgaat in de kathedraal- of collegiale kerken; maar er buiten de stad, in hetzelfde bisdom, een zielzorg is die moet worden behartigd, en degene die die waardigheid bekleedt bereid is deze op zich te nemen; in dit geval, gedurende de tijd dat hij verblijft en dient in de kerk met die zielzorg, zal hij worden beschouwd alsof hij aanwezig was en assisteerde bij de goddelijke ambten in die kathedraal- of collegiale kerken. Deze zaken moeten worden begrepen als zijnde vastgesteld voor die kerken alleen, waarin geen gewoonte of statuut bestaat waardoor de genoemde waardigheidsbekleders, die niet dienen, iets verliezen dat gelijk is aan het derde deel van de genoemde vruchten en opbrengsten: alle gebruiken, zelfs indien onheuglijk, vrijstellingen en constituties, zelfs indien bevestigd door eed of door enige autoriteit hoegenaamd, niettegenstaande.

HOOFDSTUK IV.
Degenen die niet zijn ingewijd in een heilige Orde, zullen geen stem hebben in het ## KAPITTEL van enige Kathedraal- of Collegiale Kerk. De kwalificaties en plichten van degenen die daar Beneficies bekleden.
Eenieder die werkzaam is in de goddelijke ambten in een kathedraal- of collegiale, seculiere of reguliere kerk, en niet ten minste in de orde van subdiaken is gewijd, zal geen stem hebben in het ## KAPITTEL van die kerken, zelfs indien dit hem vrijwillig door de anderen zou zijn toegestaan. Wat betreft degenen die in de genoemde kerken enige waardigheden, personaten, ambten, prebenden, porties en enige andere wijze van beneficies bezitten of voortaan zullen bezitten, waaraan diverse verplichtingen zijn verbonden, zoals dat sommigen de mis moeten zeggen of zingen, anderen het Evangelie, anderen de Epistel, zij zullen gehouden zijn, mits elk rechtmatig beletsel ophoudt, binnen een jaar de vereiste wijdingen te ontvangen, wat ook hun privilege, vrijstelling, voorrecht of adeldom van geboorte moge zijn; anders zullen zij de straffen oplopen die zijn vastgelegd door de constitutie van het Concilie van Vienne, die begint met, Ut ii qui, welke door dit huidige decreet wordt vernieuwd: en de bisschoppen zullen hen dwingen om op de vastgestelde dagen persoonlijk de voornoemde wijdingen uit te oefenen en alle andere plichten te vervullen die van hen worden vereist in de goddelijke dienst, onder de genoemde straffen, en andere nog zwaardere, die naar hun goeddunken kunnen worden opgelegd. Ook zal in de toekomst geen dergelijk ambt worden toegewezen aan anderen dan degenen van wie bekend is dat zij reeds volledig de leeftijd en de andere kwalificaties bezitten; anders zal een dergelijke voorziening nietig zijn.

HOOFDSTUK V. Dispensaties die buiten de (Romeinse) curie zijn verleend, moeten aan de bisschop worden toevertrouwd en door hem worden onderzocht.
Dispensaties, door welke autoriteit zij ook worden verleend, indien zij buiten het Romeinse hof moeten worden afgegeven, moeten worden afgegeven aan de Ordinarii van degenen die ze hebben verkregen. En wat betreft die dispensaties die als gunsten worden verleend, zij zullen geen effect hebben totdat de genoemde Ordinarii, als gedelegeerden van de Apostolische Stoel, eerst summier en buitenrechtelijk hebben vastgesteld dat de voorwaarden van het verzoekschrift niet lijden aan het gebrek van surreptie of obreptie.

HOOFDSTUK VI Laatste wilsbeschikkingen moeten met voorzichtigheid worden gewijzigd.
Bij wijzigingen van uiterste wilsbeschikkingen – welke wijzigingen niet mogen worden aangebracht behalve om een rechtvaardige en noodzakelijke reden – zullen de bisschoppen, als gedelegeerden van de Apostolische Stoel, voordat de voornoemde wijzigingen ten uitvoer worden gelegd, vaststellen dat in het verzoekschrift niets is vermeld dat de waarheid onderdrukt of het onware suggereert.

HOOFDSTUK VII.
The Chapter “Romana,” in the sixth (of the Decretals), is renewed.
Apostolische legaten en nuntii, patriarchen, primaten en metropolieten zullen, bij beroepen die bij hen worden ingediend, in alle zaken hoegenaamd, zowel bij het toelaten van de beroepen als bij het verlenen van inhibities na een beroep, gehouden zijn de vorm en de inhoud van de heilige constituties in acht te nemen, en in het bijzonder de constitutie van Innocentius IV, beginnend met Romana; elk gebruik, zelfs indien onheuglijk, of gewoonte, of privilege, niettegenstaande; anders zullen de inhibities en procedures, en alle gevolgen daarvan, ipso jure nietig zijn.

HOOFDSTUK VIII.
Bisschoppen zullen de vrome beschikkingen van alle personen uitvoeren; zij zullen alle vrome plaatsen bezoeken, indien deze niet onder de onmiddellijke bescherming van Koningen staan.
The bishops, even as the delegates of the Apostolic See, shall, in the cases by law permitted, be the executors of all pious dispositions, whether made by last will, or between the living: they shall have a right to visit all manner of hospitals, colleges, and confraternities of laymen, even those which are called schools, or which go by any other name; but not, however, those places which are under the immediate protection of kings, except with their permission; also the eleemosynary institutions, called monts-de-piete, or of charity, and all pious places by whatsoever name designated, even though the aforesaid institutions be under the care of laymen, and though the said pious places be protected by a privilege of exemption; and, by virtue of their office, they shall take cognizance of, and see to the performance,–in accordance with the ordinances of the sacred canons,–of all things that have been instituted for God’s worship, for the salvation of souls, or for the support of the poor; any custom, even though immemorial, or privilege, or statute whatsoever, to the contrary, notwithstanding.

HOOFDSTUK IX.
Beheerders van enige vrome plaatsen hoegenaamd zullen verantwoording afleggen aan de Ordinarius, tenzij door de stichting anders is bepaald.
De beheerders, hetzij kerkelijk of leken, van het gebouw van enige kerk hoegenaamd, zelfs indien het een kathedraal is, evenals van enig hospitaal, broederschap, liefdadigheidsinstelling genaamd mont-de-piete, en van enige vrome plaatsen hoegenaamd, zullen gehouden zijn eenmaal per jaar verantwoording af te leggen van hun beheer aan de Ordinarius: alle gebruiken en privileges die daartegen ingaan terzijde geschoven; tenzij het zou voorkomen dat in de instelling en reglementen van enige kerk of gebouw uitdrukkelijk anders is bepaald. Maar indien door gewoonte, of privilege, of een of ander reglement van de plaats, hun verantwoording moet worden afgelegd aan anderen die daartoe zijn aangesteld, zal in dat geval de Ordinarius ook gezamenlijk met hen worden ingeschakeld; en alle kwijtingen die anderszins worden gegeven, zullen voor de genoemde beheerders van geen waarde zijn.

HOOFDSTUK X.
Notarissen zullen onderworpen zijn aan het onderzoek en het oordeel van de Bisschoppen.
Aangezien de onbekwaamheid van notarissen zeer veel schade berokkent en aanleiding geeft tot vele rechtszaken, mag de bisschop, zelfs als afgevaardigde van de Apostolische Stoel, door feitelijk onderzoek de bekwaamheid van alle notarissen toetsen, zelfs indien zij zijn aangesteld door apostolisch, keizerlijk of koninklijk gezag; en indien dergelijke notarissen onbekwaam worden bevonden, of zich bij enige gelegenheid schuldig maken aan een misstap in de uitoefening van hun ambt, mag hij hen, geheel of voor een bepaalde tijd, verbieden dat ambt uit te oefenen in kerkelijke en geestelijke zaken, rechtszaken en processen; noch zal enig beroep van hun kant het verbod van de Ordinarius opschorten.

HOOFDSTUK XI.
Usurpateurs van de eigendommen van enige Kerk, of vrome plaatsen, worden gestraft.
Indien enige geestelijke of leek, van welke waardigheid ook, zelfs keizer of koning, zozeer in de greep is van hebzucht, die wortel van alle kwaad, dat hij vermoest zich toe te eigenen en te usurperen – hetzij door zichzelf of door anderen, door geweld of vrees, of zelfs door middel van stromannen, hetzij leken of geestelijken, of door enig bedrog, of onder welk voorwendsel dan ook – de jurisdicties, eigendommen, renten en rechten, zelfs die in leen of onder pacht worden gehouden, de vruchten, emolumenten of enige inkomstenbronnen die toebehoren aan enige kerk, of aan enig beneficie, hetzij seculier of regulier, monts-de-piete, of aan enige andere vrome plaatsen, die bestemd zouden moeten zijn voor de behoeften van de dienaren (daarvan) en van de armen; of (indien hij vermoest) hen (op enige van de voornoemde wijzen) te beletten deze te ontvangen door degenen aan wie ze rechtens toebehoren; zal hij onder een anathema liggen totdat hij de jurisdicties, eigendommen, goederen, rechten, vruchten en inkomsten die hij zich heeft toegeëigend, of op welke wijze ze ook tot hem zijn gekomen, zelfs door schenking van een stroman, volledig heeft teruggegeven aan de Kerk en aan de beheerder of begunstigde daarvan, en totdat hij bovendien absolutie heeft verkregen van de Romeinse Paus.
En indien hij de patroon van de genoemde kerk is, zal hij, naast de voornoemde straffen, daarop worden beroofd van het recht van patronaat. En de geestelijke die de auteur is van, of instemt met, enige verwerpelijke fraude en usurpatie van deze aard, zal aan dezelfde straffen worden onderworpen; evenals hij zal worden beroofd van alle beneficiën van welke aard ook, en onbekwaam worden verklaard voor alle andere; en na volledige voldoening en absolutie zal hij, naar goeddunken van zijn Ordinarius, worden geschorst in de uitoefening van zijn wijdingen.
BETREFFENDE HET VERZOEK OM DE TOESTEMMING VAN DE KELK
DERDE DECREET
Bovendien, aangezien dezelfde heilige en gewijde Synode, in de voorgaande Zitting, twee artikelen had gereserveerd voor een andere tijd, voor een gelegenheid die zich zou kunnen voordoen, om onderzocht en gedefinieerd te worden, welke (artikelen) bij een andere gelegenheid waren voorgesteld, maar toen nog niet waren besproken, te weten, of de redenen waardoor de heilige Katholieke Kerk ertoe werd geleid om de communie onder de ene gedaante van brood te geven aan leken en ook aan priesters die niet celebreren, zodanig moeten worden nageleefd dat het gebruik van de kelk aan niemand mag worden toegestaan; en of, in dat geval, om redenen die passen bij en in overeenstemming zijn met de christelijke naastenliefde, het wenselijk lijkt dat het gebruik van de kelk aan enige natie of koninkrijk wordt verleend, onder bepaalde voorwaarden; en wat die voorwaarden zijn; heeft Zij nu – in Haar verlangen dat in de redding van degenen voor wie het verzoek wordt gedaan, op de best mogelijke wijze wordt voorzien – verordend dat de gehele zaak wordt verwezen naar onze allerheiligste heer, zoals Zij dit bij dit huidige decreet doet; die, naar zijn bijzondere voorzichtigheid, zal doen wat hij nuttig oordeelt voor het christelijk gemenebest en heilzaam voor degenen die om het gebruik van de kelk verzoeken.

AANKONDIGING VAN DE VOLGENDE SESSIE.
Bovendien stelt deze heilige en gewijde Synode van Trente, voor de dag van de volgende Zitting, de donderdag na het octaaf van Allerheiligen vast, wat de twaalfde dag van de maand november zal zijn; en daarop zal Zij verordenen betreffende het sacrament van de Wijding en het sacrament van het Huwelijk, enz.;
De Zitting werd verdaagd tot de vijftiende dag van juli, MDLXIII.
—
Meer uit deze reeksHet Concilie van Trente in zijn geheelBekijk alle 27 artikelen
Een reactie plaatsen